Uzasadnienie
II SA/Łd 215/14
W dniu 20 lutego 2014 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wpłynęła skarga J. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] w przedmiocie uznania za nienależnie pobranego świadczenia rodzinnego. Formułując szereg wniosków procesowych, strona skarżąca wniosła również o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 – przywoływanej dalej jako: p.p.s.a.), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. W myśl zaś art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonej decyzji, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Z przepisu art. 61 § 3 p.p.s.a. wynika, iż o wstrzymaniu wykonania aktu można mówić wyłącznie w odniesieniu do rozstrzygnięć administracyjnych, które nadają się do wykonania. Wykonanie aktu administracyjnego oznacza zaś "(...) spowodowanie, sprowadzenie, w sposób dobrowolny lub w trybie przymusowym, takiego stanu w rzeczywistości społecznej, który jest zgodny z treścią aktu. Ten stan w rzeczywistości społecznej, którego spowodowanie nakazuje akt administracyjny, stanowi przedmiot jego wykonania. Przedmiotem wykonania aktu administracyjnego jest więc każde zachowanie się podmiotu zobowiązanego do jego wykonania (adresata aktu), polegające na działaniu, zaniechaniu określonego działania, znoszeniu zachowań innych podmiotów, a nawet świadczenie w rozumieniu prawa cywilnego (np. sumy pieniężnej odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość). Akt administracyjny zostaje wykonany, gdy rzeczywisty stan stosunków społecznych odpowiadać będzie stanowisku określonemu w nim jako odpowiedni." (zob. T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2005, s. 295).
Nie każdy akt administracyjny kwalifikuje się do tak rozumianego wykonania, a co za tym idzie nie każdy wymaga wykonania. Nie kwalifikują się do wykonania te spośród aktów prawnych, które dla sprowadzenia stanu prawnego lub faktycznego w nim określonego nie wymagają czynności podmiotów uprawnionych. W rzeczywistości więc problem wykonania aktu administracji dotyczy aktów zobowiązujących, ustalających dla ich adresatów nakazy powinnego zachowania lub zakazy określonego zachowania, aktów, na podstawie których określony podmiot uzyskuje równocześnie uprawnienie i mocą którego zostają na niego nałożone obowiązki (zob. postanowienie WSA w Gdańsku z dnia 26 lipca 2005 r., sygn. akt II SA/Gd 396/05 - http://cbois.nsa.gov.pl).
Przedmiotem analizowanego wniosku o wstrzymanie wykonania jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. wydania w sprawie uznania za nienależnie pobrane świadczenia rodzinne. Rozstrzygnięcie tego rodzaju nie ma cech wykonalności, gdyż nie nakazuje stronie wykonania obowiązku. Nie powoduje powstania żadnych skutków w sferze interesu prawnego strony, nie nakłada na stronę skarżącą nowych praw lub obowiązków, które podlegałyby wykonaniu. W istocie bowiem ustalenie przez organ wysokości nienależnie pobranego świadczenia rodzinnego jest stwierdzeniem pewnego stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie wydania decyzji.
Natomiast wykonaniem w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a. nie jest z pewnością możliwość przyszłego orzeczenia przez organ o zwrocie nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych. Tym samym rozstrzygnięcie zawarte w zaskarżonej decyzji nie skutkuje dla skarżącej niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
W tej sytuacji sąd, na mocy art. 61 § 3 i 5 p.p.s.a. orzekł jak w postanowieniu.
a.bł.