Uzasadnienie
3 II SA/ Łd 29 / 02
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] Państwowy Inspektor Sanitarny w Ł. orzekł o braku podstaw do stwierdzenia u B. T. choroby zawodowej. Decyzja ta podjęta została w oparciu o § 10 ust.1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 roku w sprawie chorób zawodowych (Dz.U. Nr 65, poz. 294 ze zm.). Zdaniem organu I instancji orzeczenia Kolejowego Zakładu Medycyny Pracy - Poradni Medycyny Pracy w W. z dnia [...] oraz Centrum Naukowego Medycyny Kolejowej w W. z dnia [...] nie pozwalają na stwierdzenie, że występujący u B. T. ubytek słuchu może być uznany za chorobę zawodową.W ocenie tej drugiej placówki służby zdrowia zawodowe uszkodzenie słuchu rozpoznaje się w przypadku stwierdzenia ubytku słuchu typu odbiorczego u pracowników przewlekle narażonych na poziomy hałasu uznane w świetle współczesnego stanu wiedzy medycznej za stwarzające ryzyko utraty słuchu. Obniżenie ostrości słuchu mniejsze niż 30 dB w uchu lepiej słyszącym nie pociąga za sobą skutków społecznych i zdrowotnych nie odpowiada pojęciu choroby jako takiej i jest jedynie niedosłuchem audiometrycznym.
Dopiero po przekroczeniu tego poziomu progowego słuchu zaczyna występować pogorszenie społecznej wydolności słuchu przejawiające się upośledzeniem zrozumiałości mowy potocznej co prowadzi do pogorszenia funkcjonowania w życiu codziennym. Badanie zainteresowanego potwierdziło występowanie ubytku słuchu na poziomie – 16 dB (ucho prawe) i – 37 dB (ucho lewe). Stwierdzony średni ubytek słuchu uwzględnia fizjologiczny ubytek słuchu związany z wiekiem (presbyacusis).
Rozpoznając odwołanie B. T. [...] Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Ł. decyzją z dnia [...] podjętą na podstawie art.138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz § 1 i § 10 ust. 1 i 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 roku w sprawie chorób zawodowych utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Zdaniem organu odwoławczego zaskarżona decyzja znajduje oparcie w prawie. W uzasadnieniu decyzji organu odwoławczego odwołano się do stanowiska zespołu ekspertów Ministerstwa Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 26 października 1999 r.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego B. T. podnosi, że przepracował wiele lat w narażeniu na hałas a ubytek słuchu został u niego rozpoznany w okresie zatrudnienia. Skarżący kwestionuje przyjęte przez organy kryteria, od spełnienia których uzależnia się stwierdzenie choroby zawodowej (wielkość ubytku słuchu). Do skargi załączono wyniki badań poziomu ubytku słuchu, z których wynika, że poziom ubytku słuchu w uchu prawym wynosi – 31 dB a w uchu lewym – 46 dB.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Ł. wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Na rozprawie w dniu 24 marca 2004 r. skarżący dokumenty potwierdzające konieczność korzystania przez niego z aparatu słuchowego oraz wyrok Sądu Rejonowego – Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w P. z dnia [...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Na wstępie należy podnieść, że stosownie do treści art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. Nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi wniesiono do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola wykonywania administracji publicznej oznacza sądową kontrolę zgodności z prawem (legalności) działalności administracji publicznej (art. 1 § 2 powołanej ustawy).
W ramach tej kontroli sąd administracyjny ocenia, czy przy wydawaniu zaskarżonej decyzji nie naruszono przepisów postępowania administracyjnego i czy prawidłowo zastosowano prawo materialne.
Oceniając zaskarżoną decyzję w tych dwóch aspektach należy stwierdzić, że została ona wydana w efekcie naruszenia przepisów postępowania oraz przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy.
Uchybienia te polegały przede wszystkim na niedostatecznym wyjaśnieniu stanu faktycznego sprawy (art. 7 k.p.a.) będącym efektem niedopełnienia obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego (art.77 § 1 i art. 80 k.p.a.). Organ odwoławczy winien był z urzędu, z uwagi na treść opinii Centrum Naukowego Medycyny Kolejowej w W. z dnia [...], wezwać placówkę do rzetelnego uzasadnienia opinii. Orzeczenie jednostki organizacyjnej właściwej do rozpoznawania chorób zawodowych ma charakter opinii biegłego (tak też wyrok NSA z dnia 19 lutego 1999 roku II SA /Wr 1452/ 97 opubl. w ONSA 2000/2/63). Opinia taka nie może ograniczać się jedynie do samej konkluzji. Winna ona również zawierać przekonujące uzasadnienie, które pozwoli organom administracji publicznej na sprawdzenie, na jakich przesłankach biegły oparł swoją konkluzję i tym samym skontrolować prawidłowość rozumowania biegłego. Organ nie może oprzeć rozstrzygnięcia na opinii lakonicznej lub sprzecznej z przepisami prawa
Opinie lekarskie znajdujące się w aktach nie mogły być podstawą wydania decyzji co do istoty sprawy. Zaniechanie przez organ odwoławczy obowiązku zażądania rzetelnego uzasadnienia orzeczenia lekarskiego stanowiło poważne naruszenie uprawnień procesowych skarżącego zagwarantowanych przepisami powołanego wcześniej rozporządzenia jak też przepisami procedury administracyjnej.
W orzecznictwie i doktrynie przyjmuje się zgodnie, iż stwierdzenie choroby objętej wykazem oznacza, że jej powstanie, rozwój lub nawrót pozostaje w związku z pracą wykonywaną przez poszkodowanego narażającą na taką chorobę. Odmowa uznania choroby zawodowej jest uzasadniona jedynie wówczas, gdy wszystkie czynniki oceny wymienione w § 1 ust. 2 rozporządzenia dają podstawę do negatywnego wnioskowania dla zainteresowanej strony, tj. stanowią dostateczną podstawę do wyłączenia związku przyczynowego pomiędzy zachorowaniem a działaniem czynnika szkodliwego dla zdrowia w środowisku pracy (orzecz. SN z dnia 14.X.1988 r. III PRN 6/88).
W sprawie poza sporem pozostaje fakt, iż w środowisku pracy skarżącego występowały czynniki narażające na wystąpienie choroby zawodowej. Bezsporne jest również to, że stwierdzono wystąpienie ubytku słuchu spowodowane narażeniem na hałas. Brak jest podstaw prawnych do odmowy stwierdzenia choroby zawodowej ze względu na stopień uszkodzenia słuchu. Uszkodzenie słuchu przekraczające fizjologiczne uszkodzenie słuchu związane ze starzeniem się organu słuchu (presbyacusis) należy kwalifikować jako chorobę zawodową. Resortowe zalecenia metodologiczne nie stanowią źródła prawa i tym samym nie mogą stanowić podstawy rozstrzygnięcia w przedmiocie choroby zawodowej. Pogląd taki wielokrotnie wyrażono w orzecznictwie zarówno Sądu Najwyższego jak też Naczelnego Sądu Administracyjnego. Przykładowo wskazać można wyrok Sądu Najwyższego z dnia 4 czerwca 1998 r. w sprawie III RN 36/98 (OSNP 1999 / 6 / 192) i wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 listopada 1998 r. w sprawie I S.A. 1200/98 (LEX nr 45833).
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) uchylił decyzje organów obu instancji.