Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia 1 lutego 2023 r., znak: SKO.4114.1.2023 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi, po rozpatrzeniu odwołania B.Z., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r. poz. 2000 ze zm.), powoływanej dalej jako: "k.p.a.", art. 1 ust. 1 i art. 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r. poz. 570) oraz art. 17 ustawy z dnia 28 listopada 2003 roku o świadczeniach rodzinnych (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 615 ze. zm.), powoływanej dalej jako: "u.ś.r." utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Łodzi z dnia 21 listopada 2022 r., znak: SOCII.5111.047915.2022.244589.000001.2022, wydaną na podstawie art. 104 k.p.a. oraz art. 3 pkt 20, art. 17 i art. 23 u.ś.r. o odmowie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu opieki nad B.Z.1. w okresie od 1 maja 2022 r.
W dniu 20 maja 2022 r. B.Z. wniosła o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawną matką B.Z.1. Do wniosku załączone zostało m.in.: orzeczenie Miejskiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Łodzi z dnia 28 kwietnia 2022 roku, nr [...] zaliczające B.Z.1. do osób o znacznym stopniu niepełnosprawności na stałe, wskazując ponadto, że nie da się ustalić od kiedy istnieje niepełnosprawność istnieje, natomiast ustalony stopień niepełnosprawności datuje się od dnia 16 marca 2022 roku.
Z akt sprawy wynika, że B.Z. jest osobą bezrobotną, zarejestrowaną w Powiatowym Urzędzie Pracy z prawem do zasiłku dla bezrobotnych od dnia 5 czerwca 2022 r.
Organ I instancji odmówił przyznania skarżącej powyższego świadczenia, z uwagi na fakt, że jako osoba bezrobotna, zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy pobiera zasiłek dla bezrobotnych oraz nie zostało spełnione kryterium wieku w jakim powstała niepełnosprawność u osoby wymagającej opieki określone w art. 17 ust. 1b u.ś.r.
Od powyższej decyzji odwołanie wniosła B.Z., reprezentowany przez pełnomocnika w osobie adwokata, zarzucając naruszenie art. 17 ust. 1b oraz ust. 6 u.ś.r.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi po rozpoznaniu powyższego odwołania utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
Kolegium, po przywołaniu treści art. 3 pkt 21, art. 17 ust. 1, ust. 1b, ust. 5 i art. 24 ust. 2, ust. 2a, ust. 4 u.ś.r., wskazało, że kwestią sporną jest możliwość przyznania świadczenia pielęgnacyjnego w przypadku, gdy niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała w terminie późniejszym niż określa to treść art. 17 ust. 1b u.ś.r oraz możliwość przyznania świadczenia pielęgnacyjnego osobie sprawującej opiekę, która jest zarejestrowana w urzędzie pracy jako osoba bezrobotna z prawem do zasiłku dla bezrobotnych.
Odnosząc się do kwestii daty powstania niepełnosprawności B.Z.1. organ II instancji mając na uwadze jednoznacznie określony przez ustawodawcę warunek związany z datą powstania niepełnosprawności osoby wymagającej opieki, choć co do zasady zgadza się z poglądem wyrażonym przez organ I instancji, wskazuje, że w sprawach dotyczących świadczenia pielęgnacyjnego należy również uwzględnić ugruntowane na tym tle orzecznictwo sądów administracyjnych, będące wynikiem wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014r. sygn. akt TK 38/13. Kolegium stwierdziło, że nie można odmówić prawa do świadczenia pielęgnacyjnego tylko dlatego, że niepełnosprawność matki wnioskodawczym powstała później niż przyjmuje to art. 17 ust. 1b u.ś.r., gdyż kryterium momentu powstania niepełnosprawności, jako uniemożliwiające uzyskanie świadczenia pielęgnacyjnego, utraciło przymiot konstytucyjności, a zatem oceny spełnienia przesłanek niezbędnych dla przyznania tego świadczenia winny być dokonane z pominięciem tego kryterium.
Organ zgodził się jednakże ze stanowiskiem organu I instancji, że B.Z. w okresie pobierania zasiłku dla bezrobotnych nie spełnia przesłanki do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego określonej w art. 17 ust. 1 u.ś.r. Organ wyjaśnił, że świadczenie pielęgnacyjne przyznawane jest, aby zrekompensować osobie sprawującej opiekę utratę dochodów, wynikającą z konieczności pielęgnacji niepełnosprawnego członka rodziny, której charakter i zakres, wymuszają rezygnację z pracy lub niepodejmowanie zatrudnienia.
Zgodnie z art. 17 ust. 6 u.ś.r. zarejestrowanie w powiatowym urzędzie pracy jako osoba poszukująca pracy lub posiadanie statusu bezrobotnego nie ma wpływu na uprawnienie do świadczenia pielęgnacyjnego. Sam status osoby bezrobotnej nie ma zatem wpływu na uprawnienia strony do świadczenia. W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi przeszkodą do przyznania stronie wnioskowanego świadczenia jest jednakże pobieranie zasiłku dla bezrobotnych, gdyż w danym okresie strona może pobierać tylko jedno z powyższych świadczeń. Składając wniosek o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego, który stanowi rekompensatę utraconego uzyskiwanego dotychczas, czy też potencjonalnego dochodu, strona winna zrezygnować z uzyskiwania tegoż dochodu. Pobieranie przez stronę zasiłku dla bezrobotnych oznacza natomiast, że strona faktycznie nie utraciła dochodu.
Organ stwierdził jednocześnie, że art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. j ustawy z 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r. poz. 690 ze zm.), powoływanej dalej jako: "u.p.z." wyłącza możliwość posiadania statusu osoby bezrobotnej, a co za tym idzie także prawa do zasiłku osobie, która pobiera, na podstawie przepisów o świadczeniach rodzinnych, świadczenie pielęgnacyjne.
Zatem pobieranie zasiłku dla bezrobotnych wyklucza możliwość równoczesnego pobierania za ten sam okres świadczenia pielęgnacyjnego, gdyż oba te świadczenia mają na celu rekompensatę wynikającą z utraty dochodów z tytułu zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. B.Z., jako osoba pobierająca zasiłek dla bezrobotnych, nie jest uprawniona do świadczenia pielęgnacyjnego, gdyż nie spełnia przesłanki niepodejmowania zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, określonej w art. 17 ust. 1 u.ś.r.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi B.Z., reprezentowana przez pełnomocnika w osobie adwokata, zaskarżyła w całości decyzję organu II instancji zarzucając naruszenie prawa materialnego mającego istotny wpływ na wydanie decyzji tj. art. 17 ust. 6 u.ś.r. poprzez jego błędną wykładnię i w konsekwencji odmowę przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z uwagi na zarejestrowanie skarżącej w urzędzie pracy i pobieranie z tego tytułu zasiłku dla bezrobotnych.
Skarżąca wniosła o uchylenie decyzji organów obu instancji oraz zasądzenie od organu zwrotu kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skarżąca wskazała, że rezygnacja z zatrudnienia obejmuje również jej niepodejmowanie, tym bardziej, że przepis art. 17 ust. 5 u.ś.r. nie obejmuje osób bezrobotnych, zaś art. 17 ust. 6 u.ś.r. wprost stanowi, że zarejestrowanie w powiatowym urzędzie pracy jako osoba poszukująca pracy lub posiadanie statusu bezrobotnego nie ma wpływu na uprawnienie do świadczenia pielęgnacyjnego. Wśród tych podmiotów niewątpliwie nie wymienia się osób bezrobotnych. Gdyby wolą ustawodawcy był zamiar pozbawienia takich osób możliwości ubiegania się o świadczenie pielęgnacyjne, to z pewnością zastrzeżenie takie zostałoby uczynione wprost w powyższym przepisie.
Wobec tego za osobę nie podejmującą zatrudnienia lub pracy zarobkowej lub rezygnującą z zatrudnienia lub pracy zarobkowej należy również uznać osobę bezrobotną, która nie podejmuje zatrudnienia z uwagi na sytuację na rynku pracy. Jeśli zatem osoba taka rezygnuje z dalszego poszukiwania pracy (gotowości do podjęcia zatrudnienia) i ma to bezpośredni związek przyczynowy z koniecznością sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną, to nie ma przeszkód do przyjęcia, że określona w art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. przesłanka przyznania świadczenia pielęgnacyjnego nie występuje.
Ponadto zarejestrowanie w urzędzie pracy jako osoba poszukująca pracy, z czym wiąże się przecież gotowość do podjęcia zaoferowanego przez urząd zatrudnienia, jest irrelewantna prawnie dla uprawnienia do świadczenia pielęgnacyjnego.
Nie budzi wątpliwości, że skarżąca nie pracuje, a z uwagi na utratę pracy i brak propozycji pracy z właściwego powiatowego urzędu pracy, pobierała zasiłek dla bezrobotnych. Okres zaprzestania przez skarżącą poszukiwania pracy wiąże się zatem z okresem, kiedy stan zdrowia matki wymagał konieczności pomocy w sprawowaniu czynności dnia codziennego, czego dowodzi orzeczenie o stopniu niepełnosprawności matki. Wbrew zatem ocenie organu skarżąca nie podejmuje zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w konsekwencji konieczności sprawowania opieki nad niepełnosprawną matką. Skarżąca nie wykazywała aktywności zawodowej i nie było to spowodowane sprawowaniem opieki nad matką, lecz brakiem ofert pracy. Oczywistym jest przecież, że osoba nie podejmuje zatrudnienia lub innej pracy, w tym jako osoba bezrobotna nie deklaruje gotowości do podjęcia pracy, jeśli zmuszona jest do sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną i to o znacznym stopniu niepełnosprawności.
Zdaniem skarżącej nie status osoby bezrobotnej - z prawem do zasiłku dla bezrobotnych czy bez - ma wpływ na możliwość uzyskania świadczenia pielęgnacyjnego, a uzyskanie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego ma wpływ na status danej osoby jako osoby bezrobotnej.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje
Skarga okazała się zasadna.
W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że skarga w niniejszym postępowaniu została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stosownie do uprawnienia wynikającego z art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2023 r., poz. 259 z późn. zm.) -dalej p.p.s.a. Zgodnie z treścią tego przepisu, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. Taka sytuacja miała miejsce w rozpoznawanej sprawie. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.).
W dalszej kolejności należy wyjaśnić, że stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2022 r., poz. 2492) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd administracyjny bada więc co do zasady, czy zaskarżony akt administracyjny jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami proceduralnymi normującymi podstawowe zasady postępowania przed organami administracji publicznej.
Uchylenie zaskarżonej decyzji lub postanowienia w całości albo w części następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy, lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także dając podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.). Ponadto należy wskazać, że zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Kontrolując w tak zakreślonej kognicji zaskarżoną w tej sprawie decyzję, Sąd doszedł do przekonania, że skarga zasługuje na uwzględnienie, Kolegium dokonało błędnej wykładni art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r., co doprowadziło do wadliwej oceny konsekwencji prawnych wynikających z tego przepisu w okolicznościach faktycznych sprawy - niepodejmowania przez skarżącą zatrudnienia lub pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną, czym naruszyło również art. 7 i art. 80 k.p.a.
Istota sporu w okolicznościach faktycznych tej sprawy sprowadza się do tego, czy osoba posiadająca status osoby bezrobotnej z prawem do zasiłku dla bezrobotnych wypełnia określoną w art. 17 ust. 1 u.ś.r przesłankę rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną oraz czy organy przeprowadziły w sposób prawidłowy postepowanie dowodowe i wyjaśniające. Źródłem tego sporu jest przy tym odmienny sposób rozumienia przez organ i skarżącą art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. W myśl tego przepisu świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności - jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.
Wykładni zawartej w tym przepisie, a spornej w tej sprawie przesłanki wyrażonej sformułowaniem "nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności" należy - w ocenie Sądu - dokonywać przez pryzmat zasad i wartości wyrażonych w Konstytucji RP, z uwzględnieniem celu tych unormowań (tak wyrok WSA w Łodzi z dnia 24 stycznia 2018r., II SA/Łd 1008/17, LEX nr 2444250). Wykładnia przepisów art. 17 ust. 1 pkt 4 i 1a) u.ś.r. w oderwaniu od całej regulacji tej ustawy i wartości przyjętych w Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej stanowić może w konsekwencji naruszenie prawa materialnego mogące mieć wpływ na treść decyzji (tak wyrok NSA z dnia 12 maja 2017r., I OSK 328/16, LEX nr 2330170). Celem tej regulacji jest natomiast udzielenie przez państwo pomocy osobie, która podejmuje się sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną i na czas tej opieki dobrowolnie pozbawia się możliwości zarobkowania.
Świadczenie pielęgnacyjne ma tym samym zrekompensować jej utratę uzyskiwanego dotychczas, czy też potencjonalnego dochodu (por. wyrok NSA z dnia 21 czerwca 2017r., I OSK 829/16, LEX nr 2348934). Zatem osoba ubiegająca się o przyznanie tego świadczenia albo, będąc zdolną do podjęcia pracy zarobkowej, rezygnuje z podjęcia takiej pracy, albo rezygnuje z faktycznie wykonywanej pracy zarobkowej. Niepodejmowanie lub rezygnacja z pracy zarobkowej ma jednak służyć opiece nad osobą niepełnosprawną. Istotą tego świadczenia jest pomoc osobom zdolnym do pracy, ale rezygnującym z niej po to, aby opiekować się niepełnosprawnym członkiem rodziny. Świadczenie pielęgnacyjne ma na celu m.in. rekompensatę dla osób, które rezygnują z zatrudnienia celem sprawowania opieki nad członkiem rodziny, niezdolnym do samodzielnego funkcjonowania z uwagi na znaczną niepełnosprawność. Przyznanie tej rekompensaty jest wynagradzaniem przez państwo osób opiekujących się członkami rodziny, gdyż w innym wypadku to państwo musiałoby się wywiązać z obowiązku opieki nad swoim obywatelem.
Rezygnacja z zatrudnienia obejmuje również jej niepodejmowanie, tym bardziej, że przepis art. 17 ust. 5 u.ś.r., enumeratywnie wymieniający katalog podmiotów sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną, nie obejmuje osób bezrobotnych, zaś art. 17 ust. 6 u.ś.r. wprost stanowi, że zarejestrowanie w powiatowym urzędzie pracy jako osoba poszukująca pracy lub posiadanie statusu bezrobotnego nie ma wpływu na uprawnienie do świadczenia pielęgnacyjnego. Wśród tych podmiotów niewątpliwie nie wymienia się osób bezrobotnych. Gdyby wolą ustawodawcy był zamiar pozbawienia takich osób możliwości ubiegania się o świadczenie pielęgnacyjne, to z pewnością zastrzeżenie takie zostałoby uczynione wprost w powyższym przepisie.
Wobec tego za osobę nie podejmującą zatrudnienia lub pracy zarobkowej lub rezygnującą z zatrudnienia lub pracy zarobkowej należy również uznać osobę bezrobotną, która nie podejmuje zatrudnienia. Osoba bezrobotna, będąc z definicji jedynie "gotową do zatrudnienia", spełnia obie przesłanki określone w art. 17 ust. 1 u.ś.r., składając zatem wniosek o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego osoba bezrobotna de facto rezygnuje z gotowości do podjęcia zatrudnienia. Trudno natomiast oczekiwać aby już w dacie składania przedmiotowego wniosku zainteresowany rezygnował ze statusu osoby bezrobotnej, pozbawiając się tym samym m.in. ubezpieczenia zdrowotnego (tak wyrok NSA z dnia 2 marca 2017r., I OSK 2407/16, lex nr 2282068). Uregulowanie zawarte w przepisie art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. j) ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2023r. poz. 735) definiując pojęcie bezrobotnego wskazuje nadto, że jest to osoba, która - przy spełnieniu innych warunków - nie pobiera na podstawie przepisów o świadczeniach rodzinnych świadczenia pielęgnacyjnego, specjalnego zasiłku opiekuńczego lub dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka i utraty prawa do zasiłku dla bezrobotnych na skutek upływu ustawowego okresu jego pobierania (tak wyrok WSA w Krakowie z dnia 2 marca 2015r., III SA/Kr 1583/14, Lex nr 1668814).
Z powyższych regulacji zatem wynika, że nie status osoby bezrobotnej - z prawem do zasiłku dla bezrobotnych czy bez - ma wpływ na możliwość uzyskania świadczenia pielęgnacyjnego, a uzyskanie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego ma wpływ na status danej osoby jako osoby bezrobotnej (tak wyrok WSA w Gdańsku z dnia 4 grudnia 2020r., III SA/Gd 684/20, LEX nr 3092948, czy wyrok WSA w Gdańsku z dnia 11 lutego 2021r., III SA/Gd 956/20, LEX nr 3120635.). Jeśli zatem osoba bezrobotna rezygnuje z dalszego poszukiwania pracy (gotowości do podjęcia zatrudnienia) i ma to bezpośredni związek przyczynowy z koniecznością sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną, to nie ma przeszkód do przyjęcia, iż określona w art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. przesłanka przyznania świadczenia pielęgnacyjnego nie występuje. Wniosek taki jest tym bardziej usprawiedliwiony, że zarejestrowanie w urzędzie pracy jako osoba poszukująca pracy, z czym wiąże się przecież gotowość do podjęcia zaoferowanego przez urząd zatrudnienia, jest irrelewantna prawnie dla uprawnienia do świadczenia pielęgnacyjnego.
Na równi z rezygnacją z zatrudnienia należy bowiem traktować niepodejmowanie pracy, jeśli w realiach sprawy nie sposób wykluczyć, iż niepodejmowanie aktualnie zatrudnienia jest spowodowane właśnie koniecznością objęcia niepełnosprawnego członka rodziny wymaganą opieką, a judykatura wręcz podnosi, że sam fakt rozwiązania umowy o pracę, jak i fakt okresowego zatrudnienia na podstawie umowy o dzieło nie przekreśla uzyskania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego (tak wyrok WSA w Gdańsku z dnia 14 maja 2020r., III SA/Gd 410/20, LEX nr 2983922).
Zważywszy na powyższą regulację prawną – zgodzić się należy z pełnomocnikiem skarżącej, że przyznanie osobie bezrobotnej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego będzie stanowiło podstawę do wszczęcia postępowania w przedmiocie pozbawienie danej osoby statusu bezrobotnego. Nie można jednak na tej podstawie wykluczać osób posiadających status osoby bezrobotnej z zasiłkiem bądź bez niego z kręgu podmiotów uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego. Wobec tego wadliwy jest pogląd organów, że skarżąca nie spełnia przesłanki do skutecznego ubiegania się o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego w związku ze sprawowaniem opieki nad niepełnosprawną matką, gdyż jest osobą zarejestrowaną w powiatowym urzędzie pracy i pobiera zasiłek dla bezrobotnych.
W konsekwencji tego wadliwego poglądu organy obu instancji ograniczyły zakres postępowania dowodowego i wyjaśniającego do ustalenia okoliczności zarejestrowania skarżącej jako osoby bezrobotnej z prawem do zasiłku, zaniechając badania związku przyczynowego między rezygnacją przez skarżącą z gotowości do podjęcia potencjalnie oferowanego przez właściwy urząd pracy zatrudnienia a koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny. Tymczasem – jak podnosi jednolicie judykatura – zakres tego postępowania, a także istotne prawnie okoliczności faktyczne, określa norma materialnoprawna, prawidłowo rozumiana. Dokonanie zatem wadliwej wykładni przepisu pociąga za sobą również wadliwość postępowania administracyjnego i to w sytuacji, w której – jak ma to miejsce w tej sprawie – wielokrotnie skarżąca podnosiła, że z uwagi na konieczność sprawowania opieki nad niepełnosprawną mamą posiadającą orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności nie może podejmować zatrudnienia.
Ta istotna prawnie okoliczność nie była w ogóle przedmiotem zainteresowania i analizy organów obu instancji, co dyskwalifikuje decyzje organów obu instancji jako wydane z istotnym naruszeniem tak prawa materialnego, jak i prawa procesowego.
Ponownie rozpoznając sprawę organy uwzględnią zaprezentowaną przez Sąd wykładnię art. 17 ust. 1 pkt 4 w zw. z art. 17 ust. 5 i ust. 6 u.ś.r., zbadają wszystkie normatywne przesłanki przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, a następnie dokonają subsumpcji normy materialnoprawnej w okolicznościach faktycznych tej sprawy i sytuacji zawodowej skarżącej, uwzględniając jej intencje. W ocenie okoliczności konieczne jest również uwzględnienie złożonego przez skarżącą w oparciu o art. 27 ust. 5 u.ś.r. oświadczenia o rezygnacji z przyznanego zasiłku pielęgnacyjnego w razie przyznania świadczenia pielęgnacyjnego.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a., uwzględnił skargę. O kosztach postępowania, obejmujących wynagrodzenie profesjonalnego pełnomocnika, orzekł zaś, na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015r., poz. 1800 z zm.).
is