Uzasadnienie
Zaskarżoną do tutejszego Sądu decyzją z dnia 24 lutego 2022 r. nr SKO.4114.53.2022 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Pabianic z dnia 30 grudnia 2021 roku nr ŚP/11185/71/21/22/OD orzekającą o odmowie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej.
Jak wynika z akt sprawy w dniu 10 listopada 2021 r. S. P., reprezentowana przez radcę prawnego M.J. wniosła o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawną matką O.P. Do wniosku zostało dołączone orzeczenie Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w P. z dnia [...] września 2021 r. zaliczające O.P. do osób niepełnosprawnych w stopniu znacznym do dnia 30 września 2023 r., wskazujące, iż nie da się ustalić od kiedy niepełnosprawność istnieje, a ustalony stopień niepełnosprawności datuje się od dnia 2 sierpnia 2021 r.
Decyzją z dnia 30 grudnia 2021 r. nr ŚP/11185/71/21/22/OD Prezydent Miasta Pabianic orzekł o odmowie przyznania S. P. prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania osobistej opieki nad matką O. P., w okresie od dnia 1 sierpnia 2021 r. do dnia 30 września 2023 r. W uzasadnieniu decyzji organ podniósł, że w sprawie nie zostało spełnione kryterium wieku w jakim powstała niepełnosprawność u osoby wymagającej opieki, określone w art. 17 ust.1b ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 111 ze zm.), cytowanej dalej także w skrócie jako "u.ś.r.". Pomimo orzeczenia przez Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 21 października 2014 r. sygn. akt. K 38/13, że powołany przepis jest niezgodny z art. 32 ust. 1 Konstytucji, nie został on jednak usunięty z ustawy.
Trybunał Konstytucyjny wskazał, że poprawienie stanu prawnego w tym zakresie należy wyłącznie do ustawodawcy. Tym samym organ stwierdził, że nie jest spełnione jedno z kryteriów ustawowych wymaganych do ustalenia prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, zatem należy odmówić przyznania wnioskowanego świadczenia.
Odwołanie od powyższej decyzji złożyła S.P., reprezentowana przez radcę prawnego M.J. Zaskarżonej decyzji zarzucono: 1. naruszenie prawa materialnego mającego istotny wpływ na wynik sprawy poprzez: a) błędne zastosowanie normy prawnej wyrażonej w art. 17 ust 1b pkt 1 i 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych bez uwzględnienia okoliczności, iż na skutek wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014 r. sygn. akt K 38/13 doszło do uznania niekonstytucyjności części wskazanej normy prawnej w zakresie, w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną ze względu na datę powstania niepełnosprawności osoby wymagającej opieki, a przez to naruszenie art. 7 oraz art. 190 ust. 1 Konstytucji RP;
2. naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 6, art. 8, art. 9, art. 77 § 1, art. 7 w zw. z art. 80 K.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy i przyjęcie, że sam fakt zwrócenia się z przedmiotowym wnioskiem przez córkę dorosłej osoby wymagającej opieki, skutkuje brakiem prawa do świadczenia pielęgnacyjnego i zwalnia organy rozstrzygające w sprawie z podejmowania działań zmierzających do wszechstronnego wyjaśnienia sprawy, pozwalającego na wydanie rozstrzygnięcia z uwzględnieniem słusznego interesu strony.
Wspomnianą na wstępie decyzją z dnia 24 lutego 2022 r. nr SKO.4114.53.2022 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wyjaśnił, że S.P. sprawuje opiekę nad niepełnosprawną matką, która nie jest osobą zamężną. Fakt sprawowania tej opieki potwierdza ocena pracownika socjalnego, która zawarta została w wywiadzie środowiskowym z dnia 24 listopada 2021 r. Z akt sprawy wynika ponadto, że S.P. prowadzi pozarolniczą działalność gospodarczą, która od dnia 1 września 2020 r. została zawieszona (wydruk z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej z dnia 18 listopada 2021 r.). Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi, mając na uwadze jednoznacznie określony przez ustawodawcę warunek związany z datą powstania niepełnosprawności osoby wymagającej opieki, co do zasady zgładziło się z poglądem wyrażonym przez organ I instancji, iż powstanie niepełnosprawności osoby wymagającej opieki w terminie późniejszym niż określa to treść art. 17 ust. 1b u.ś.r. uzasadnia odmowę przyznania stronie wnioskowanego świadczenia.
Jednocześnie jednak stanęło na stanowisku, że w sprawach dotyczących świadczenia pielęgnacyjnego należy również uwzględnić ugruntowane na tym tle orzecznictwo sądów administracyjnych, będące wynikiem wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014 r. sygn. akt K 38/13. W powołanym wyroku stwierdzono, że art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych w zakresie, w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną po ukończeniu przez nią wieku określonego w tym przepisie ze względu na moment powstania niepełnosprawności, jest niezgodny z art. 32 ust. 1 Konstytucji.
Trybunał Konstytucyjny wyraźnie zaznaczył, że skutkiem wejścia w życie wyroku nie jest ani uchylenie art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych, ani uchylenie decyzji przyznających świadczenia, ani wykreowanie "prawa" do żądania świadczenia dla opiekunów dorosłych osób niepełnosprawnych, jeżeli niepełnosprawność podopiecznych nie powstała w okresie dzieciństwa. Orzekł także o niekonstytucyjności powołanej normy, jednakże wskazując, że poprawa stanu prawnego w tym zakresie leży w gestii ustawodawcy, nie zaś organów orzekających w sprawach. W powołanym wyroku Trybunał nie skorzystał z przewidzianej w art. 190 ust. 3 Konstytucji możliwości odroczenia utraty mocy obowiązującej art. 17 ust. 1b u.ś.r. Wyrok ten został opublikowany w Dzienniku Ustaw z dnia 23 października 2014 r. pod poz. 1443, zatem wszedł w życie w tym właśnie dniu.
Wobec tego uznać należy, że wydanie w sprawie orzeczeń w oparciu o art. 17 ust. 1b u.ś.r. w sytuacji, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności z Konstytucją RP tego przepisu w określonym w nim zakresie, nie znajduje uzasadnienia. Organ zgodził się z odwołującą, że nie można odmówić prawa do świadczenia pielęgnacyjnego tylko dlatego, że nie da się ustalić daty powstania niepełnosprawności matki wnioskodawczyni, a nawet gdyby niepełnosprawność ta powstała później niż przyjmuje to art. 17 ust. 1b u.ś.r, gdyż kryterium momentu powstania niepełnosprawności, jako uniemożliwiające uzyskanie świadczenia pielęgnacyjnego, utraciło przymiot konstytucyjności, a zatem ocena spełnienia przesłanek niezbędnych dla przyznania tego świadczenia winna być dokonane z pominięciem tego kryterium.
W ocenie Kolegium przeszkodą do przyznania stronie wnioskowanego świadczenia stanowi jednak fakt braku rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przez osobę sprawującą opiekę nad osobą niepełnosprawną. Z akt sprawy wynika bowiem, że S.P. prowadzi działalność gospodarczą od dnia 10 lipca 2018 r., której nie zaprzestała (nie dokonała wyrejestrowania), a jedynie czasowo zawiesiła jej prowadzenie, co nastąpiło dnia 1 września 2020 r. Organ podkreślił, że celem świadczenia pielęgnacyjnego jest udzielenie materialnego wsparcia osobom, które rezygnują z aktywności zawodowej, by opiekować się osobą niepełnosprawną. Prowadzenie pozarolniczej działalności gospodarczej jest, zgodnie z art. 3 pkt 22 u.ś.r,. inną pracą zarobkową w rozumieniu ustawy. Warunkiem nabycia prawa do świadczenia pielęgnacyjnego jest zatem, aby ubiegający się o to świadczenie, nie podejmował prowadzenia działalności gospodarczej, a w razie jej podjęcia, aby z takiej działalności zrezygnował - w celu sprawowania opieki.
Kolegium zaznaczyło, że definicja zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej służy określeniu podstaw prawnych, na jakich praca może być wykonywana i łączy definiowane pojęcie z określonymi stosunkami prawnymi, a nie okolicznościami faktycznymi, w szczególności z faktycznym wykonywaniem czynności zawodowych, świadczeniem usług czy faktycznym prowadzeniem działalności gospodarczej. Wobec tego, w ocenie Kolegium, osoba korzystająca z możliwości zawieszenia prowadzenia działalności gospodarczej, chociaż nie świadczy pracy i nie otrzymuje dochodu z tego tytułu, nie rezygnuje z niej i w każdej chwili ma możliwość wznowienia działalności i ponownego jej podjęcia. Zawieszenie obowiązków i uprawnień w tym zakresie ma charakter czasowy i stanowi chwilową przeszkodę do jej prowadzenia. Celem świadczenia pielęgnacyjnego jest natomiast udzielenie materialnego wsparcia osobom, które całkowicie rezygnują z aktywności zawodowej w celu sprawowania opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny, gdyż opieka ta stanowi trwałą przeszkodę do podjęcia powyższej aktywności przez opiekuna.
Jedynie całkowita rezygnacja z prowadzenia działalności gospodarczej poprzez jej wyrejestrowanie dawałaby możliwość przyznania odwołującej się wnioskowanego świadczenia, wobec tego Kolegium uznało, że decyzja organu I instancji o odmowie przyznania wnioskowanego świadczenia znajduje oparcie w art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych.
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wniosła S.P., reprezentowana przez radcę prawnego M.J. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie prawa materialnego mające istotny wpływ na wynik sprawy poprzez dokonanie błędnej wykładni przepisu art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o świadczeniach rodzinnych i zaniechanie wykładni systemowej i celowościowej, a w konsekwencji niewłaściwe przyjęcie, że brak jest związku pomiędzy niepodejmowaniem zatrudnienia przez skarżącą a sprawowaniem przez nią opieki nad matką, podczas gdy w przedmiotowej sprawie taki związek przyczynowo - skutkowy istnieje. Na tej podstawie skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości wraz z poprzedzającą ją decyzją organu I instancji, nadto o zasądzenie kosztów postępowania administracyjnego, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych.
Zdaniem skarżącej w świetle jednolitego orzecznictwa nie znajduje zastosowania podnoszona przez organ teza, według której zawieszenie wykonywania działalności gospodarczej jest równoznaczna z wykonywaniem pracy zawodowej. Skarżąca zawiesiła prowadzenie działalności gospodarczej właśnie z uwagi na konieczność zapewnienia opieki nad matką, co tym samym jest tożsame z rezygnacją z pracy zarobkowej o jakiej mówi przepis art. 17 ust. 1 u.ś.r. Ponadto, nie powinno budzić wątpliwości organu, że przedstawiona i udowodniona przez skarżącą sytuacja wyczerpuje wszelkie przesłanki do przyznania jej świadczenia pielęgnacyjnego.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje
Skarga okazała się zasadna.
W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że przedmiotowa skarga została przez Sąd rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2022 r., poz. 329 z późn. zm.), cytowana dalej także w skrócie jako "P.p.s.a.", zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. Jak wynika z akt rozpoznawanej sprawy wniosek w tym przedmiocie został złożony przez stronę skarżącą w skardze, a organ administracji pozytywnie odniósł się do wniosku pismem z dnia 5 maja 2022 r.
W dalszej kolejności należy wyjaśnić, że stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2021 r., poz. 137 z późn. zm.) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. P.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd administracyjny bada więc co do zasady, czy zaskarżony akt administracyjny jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami proceduralnymi normującymi podstawowe zasady postępowania przed organami administracji publicznej.
Uchylenie zaskarżonej decyzji lub postanowienia w całości albo w części następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy, lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także dając podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala odpowiednio w całości albo w części (art. 151 P.p.s.a.). Ponadto należy wskazać, że zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przedmiotem skargi jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 24 lutego 2022 r. utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta Pabianic o odmowie przyznania S. P. świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania osobistej opieki nad matką O.P.
Analizując treść zaskarżonej decyzji zgodzić należy się w pierwszej kolejności z Samorządowym Kolegium Odwoławczym Łodzi, że brak wskazania w orzeczeniu o niepełnosprawności daty jej powstania, nie może stanowić podstawy do odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z uwagi na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 21 października 2014 r., K 38/13, w którym to orzeczeniu Trybunał dokonał kontroli pod względem zgodności z Konstytucją art. 17 ust. 1b ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych. W ocenie Sądu w powyższym zakresie organ odwoławczy prawidłowo wytknął organowi I instancji, że okoliczność powstania niepełnosprawności w okresie późniejszym niż opisane w art. 17 ust. 1b ustawy (do momentu ukończenia 18-tego roku życia, względnie 25-tego roku życia) nie stanowi sama w sobie przeszkody dla przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Kwestia ta nie wzbudziła w sprawie sporu i tym samym nie ma potrzeby szerszego odnoszenia się do niej.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowił art. 17 ust. 1 u.ś.r., zgodnie z którym świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje: 1) matce albo ojcu, 2) opiekunowi faktycznemu dziecka, 3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, 4) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. – Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności – jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.
W niniejszej sprawie istotą sporu jest zasadność odmowy przyznania skarżącej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, albowiem – jak stwierdziło Kolegium - skarżąca nie spełniała określonej w powołanym art. 17 ust. 1 u.ś.r. przesłanki rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawną w stopniu znacznym matką. W ocenie Sądu, przyjęta przez organ administracji interpretacja powyższego przepisu w zakresie wskazanej przesłanki jest nieprawidłowa.
Warto zwrócić uwagę, że definicja pracy zarobkowej zdefiniowana została w art. 3 pkt 22 u.ś.r.. Zgodnie z tym przepisem ilekroć w ustawie jest mowa o zatrudnieniu lub innej pracy zarobkowej – oznacza to wykonywanie pracy na podstawie stosunku pracy, stosunku służbowego, umowy o pracę nakładczą oraz wykonywanie pracy lub świadczenie usług na podstawie umowy agencyjnej, umowy zlecenia, umowy o dzieło albo w okresie członkostwa w rolniczej spółdzielni produkcyjnej, spółdzielni kółek rolniczych lub spółdzielni usług rolniczych, a także prowadzenie pozarolniczej działalności gospodarczej.
Rezygnacją z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej jest zatem rezygnacja z wykonywania pracy na podstawie stosunku pracy (a nie rezygnacja z samego pozostawania w stosunku pracy) lub innych stosunków prawnych, bez konieczności rozwiązania stosunku pracy (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 4 listopada 2010 r., sygn. akt I SA/Wa 1683/10, www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Zwrócić też należy uwagę, że zgodnie z dyspozycją art. 23 ust. 1 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców (tj. Dz.U. z 2021 r., poz. 162 ze zm.) przedsiębiorca wpisany do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej może zawiesić wykonywanie działalności gospodarczej na czas nieokreślony albo określony, nie krótszy jednak niż 30 dni. W okresie zawieszenia wykonywania działalności gospodarczej przedsiębiorca nie może wykonywać działalności gospodarczej i osiągać bieżących przychodów z pozarolniczej działalności gospodarczej (art. 25 ust. 1 powoływanej ustawy). Nie ulega zatem wątpliwości, że zawieszenie działalności gospodarczej wiąże się dla przedsiębiorcy z utratą możliwości zarobkowania i osiągania dochodów, a konsekwencje tego stanu rzeczy są tożsame z utratą zatrudnienia.
Podkreślenia wymaga, że zarówno w piśmiennictwie, jak i ugruntowanym w tym zakresie orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, iż za rezygnację z zatrudnienia w rozumieniu art. 17 ust. 1 w zw. z art. 3 pkt 22 u.ś.r. należy uznać również zawieszenie prowadzenia działalności gospodarczej (por. wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 13 czerwca 2019 r., II SA/Rz 382/19; wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 11 czerwca 2019 r., IV SA/Wr 121/19; wyrok WSA w Warszawie z dnia 27 czerwca 2019 r., I SA/Wa 2290/18; wyrok NSA z dnia 29 kwietnia 2020 r., I OSK 2425/19, www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Zawieszenie działalności gospodarczej należy zatem uznać za faktyczną rezygnację z jej wykonywania (por. wyrok WSA w Łodzi z dnia 29 stycznia 2021 r., II SA/Łd 337/20, wyrok WSA w Łodzi z dnia 19 stycznia 2022 r., II SA/Łd 800/21, www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Z akt niniejszej sprawy wynika, że skarżąca w dacie złożenia wniosku o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad niepełnosprawną w stopniu znacznym matką (10 listopada 2021 r.) nie prowadziła działalności gospodarczej, gdyż ją zawiesiła od 1 września 2020 r. (wyciąg z Centralnej Ewidencji i Informacji i Działalności Gospodarczej). Tym samym, w ocenie Sądu, w dacie złożenia wniosku skarżąca wykazała spełnienie przesłanki rezygnacji z innej pracy zarobkowej. Z uwagi na zawieszenie wykonywania działalności gospodarczej, stosownie do art. 25 ust. 1 ustawy Prawo przedsiębiorców, skarżąca nie mogła jej już od 1 września 2020 r. wykonywać i osiągać z niej bieżących przychodów. Tym samym organy przedwcześnie odmówiły skarżącej przyznania wnioskowanego świadczenia, dokonując błędnej wykładni art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r., która miała wpływ na treść zaskarżonej decyzji.
W toku ponownego rozpatrzenia sprawy rolą organów będzie ustalenie, czy w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej działalność gospodarcza skarżącej nadal ma taki status, bowiem świadczenie pielęgnacyjne przysługiwać może jedynie - co do zasady - w okresie zawieszenia działalności gospodarczej. Ponadto konieczne jest ustalenie faktycznej, rzeczywistej przyczyny zawieszenia działalności gospodarczej przez skarżącą od 1 września 2020 r., co pozwoli na dokonanie oceny, czy zawiesiła ona prowadzenie działalności w związku z potrzebą sprawowania osobistej opieki nad matką z powodu stanu jej zdrowia potwierdzonego orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności czy też zawiesiła ona prowadzenie działalności z innej przyczyny. Zadaniem organów administracji będzie także ocena spełnienia pozostałych przesłanek uprawniających do przyznania świadczenia wynikających z przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych, w tym wyjaśnienie rozbieżności, czy niepełnosprawna O.P. jest osobą zamężną czy też nie, gdyż z decyzji organu II instancji oraz wywiadu środowiskowego wynika, że jest osobą niezamężną, podczas gdy wnioskodawczyni we wniosku o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z dnia 5 października 2021 roku wskazuje, iż jej niepełnosprawna matka jest zamężna, ale jej mąż nie jest w stanie opiekować się żoną ze względu na zły stan zdrowia oraz czy powyższe okoliczności mają znaczenie z punktu widzenia przyznania wnioskowanego świadczenia. Organy winny także ustalić zakres sprawowanej opieki.
Następnie organ wnikliwie uzasadni swoje stanowisko zgodnie z treścią art. 107 § 3 K.p.a., czyniąc tym zadość zasadzie pogłębiania zaufania do władzy publicznej określonej w art. 8 K.p.a. oraz zasadzie przekonywania wyrażonej w art. 11 K.p.a. Sąd podkreśla, że zgodnie z art. 7 K.p.a. w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Prowadzą też postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej (art. 8 § 1 K.p.a.) i powinny działać w sprawie wnikliwie (art. 12 § 1 K.p.a.). Przepisy te znajdują doprecyzowanie m.in. w art. 77 § 1 K.p.a., zgodnie z którym organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy; istotny jest także art. 80 K.p.a., w świetle którego organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego czy dana okoliczność została udowodniona.
Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uznając, że doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego w postaci art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. oraz przepisów postępowania poprzez niepełne ustalenie stanu faktycznego i niewyjaśnienie wszystkich okoliczności mających znaczenie w sprawie, czym naruszono art. 7, 12 § 1 i 77 § 1 K.p.a., które to naruszenia miały wpływ na wynik sprawy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c P.p.s.a. orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej – pkt 1 sentencji wyroku.
O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a., w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 256 ze zm.) – pkt 2 sentencji wyroku.
dc