Uzasadnienie
Pismem z dnia 11 lutego 2002 r. N. B. wystąpił o zwrot niesłusznie pobranych, w zawyżonej wysokości, opłat za handel alkoholem na podstawie posiadanych 3 zezwoleń.
Prezydent Miasta Ł. w piśmie z dnia 19 lutego 2002 r. podał, że opłata za zezwolenie na sprzedaż napojów alkoholowych została wniesiona w prawidłowej wysokości, zgodnie ze złożonym oświadczeniem o sprzedaży napojów alkoholowych w roku poprzednim. Wyjaśnił, że ustawa z dnia 26 października 1982 r. w wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi /Dz.U Nr 35, poz.230 ze zm./ w art.111 ust.4 nakłada na przedsiębiorców obowiązek złożenia do dnia 31 stycznia oświadczenia o wartości sprzedaży napojów alkoholowych w roku ubiegłem. Oświadczenie to powinno zawierać łączną wartość sprzedaży wszystkich wyrobów alkoholowych w danym punkcie, bez rozdzielania ich na poszczególne rodzaje zezwoleń. Wartość sprzedaży, o której mowa w art.111 ust.3 ustala się dla całego punktu sprzedaży łącznie, a nie osobno dla każdego rodzaju napoju alkoholowego, na którego sprzedaż wydane jest odrębne zezwolenie.
Opłata za zezwolenie na 2002 r. została wniesiona prawidłowo i nie ma podstaw do jej zwrotu. W piśmie znalazło się pouczenie, że na tę czynność przysługuje skarga do Naczelnego Sądu Administracyjnego w terminie 30 dni od otrzymania pisma.
Pismo zostało doręczone adresatowi w dniu 28 lutego 2002 r.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego, z dnia 14 marca 2002 r. na czynność organu w postaci naliczenia opłat za sprzedaż alkoholu, N. B. podniósł naruszenie art.111 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi.
Prezydent Miasta Ł. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Na wstępie podnieść należy, że stosownie do treści art.97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi /Dz.U Nr 153, poz.1271/ sprawy, w których skargi wniesiono do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz.1270/.
Nie oznacza to jednak, w ocenie sądu, że dla oceny dopuszczalności skargi jak też zachowania terminu do jej wniesienia winna być stosowana regulacja obowiązująca od 1 stycznia 2004 r. Zakwestionowana czynność oraz jej zaskarżenie miało miejsce w stanie prawnym obowiązującym przed 1 stycznia 2004 r. i w świetle przepisów obowiązujących w tamtej dacie ocenić należy, czy skarga jest dopuszczalna, i czy została wniesiona w terminie.
Stosownie do treści art.16 ust. l ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 368 ze zm. wg stanu prawnego z dnia wniesienia skargi), sąd administracyjny orzekał w sprawach skarg na:
- - decyzje administracyjne (pkt l),
- - postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym (pkt 2),
- - postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym oraz zabezpieczającym (pkt 3),
- - inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (pkt 4),
- - uchwały organów jednostek samorządu terytorialnego oraz akty organów administracji rządowej stanowiących przepisy prawa miejscowego (pkt 5),
- - uchwały organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej (pkt 6),
- - akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego (pkt 7).
Ustalanie opłaty za zezwolenie na sprzedaż napojów alkoholowych jest czynnością materialno – techniczną dotyczącą obowiązku wynikającego z mocy prawa. Czynności tej dokonuje właściwy organ w trybie pozaprocesowym lub też obowiązany w ramach samoobliczenia. Wyłączony jest w tej sytuacji tryb decyzyjny (uchwała 5 sędziów NSA z dnia 23 czerwca 1997 r. OPK 1/97 opubl. ONSA 1997/4/149). Wyrażenie stanowiska przez organ gminy co do obowiązku uiszczenia opłaty lub jej wysokości jest aktem lub czynnością dotyczącą stwierdzenia obowiązku wynikającego z mocy prawa. Czynność ta podlegała zatem kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego z mocy art. 16 ust. 1 pkt 4 powołanej ustawy o NSA.
Co do zasady uznać zatem należało dopuszczalność skargi na czynność lub akt w postaci wyrażenia stanowiska co do wysokości należnej opłaty.
Stosownie do treści art. 34 ust. 1 i 2 powołanej ustawy o NSA skargę można było wnieść po wyczerpaniu środków odwoławczych, jeżeli służyły one skarżącemu. Jeżeli ustawa nie przewidywała środków odwoławczych w sprawie będącej przedmiotem skargi przed jej wniesieniem należało zwrócić się do właściwego organu z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa (art.34 ust. 3 ustawy O NSA).
Wobec tego, że skarżący przed wniesieniem skargi nie wezwał organu do usunięcia naruszenia prawa należało uznać, że skarga jest niedopuszczalna.
Niezależnie od powyższego należy podnieść, że również obecna regulacja wymaga wyczerpania toku instancji lub wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi odrzucił skargę jako niedopuszczalną.