Uzasadnienie
II SA/Łd 373/12
G.L. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi o zwolnienie go od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia.
Ze złożonego na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej oraz z oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym, a także z dodatkowych oświadczeń i dokumentów złożonych na wezwanie referendarza sadowego, wynika, że skarżący prowadzi gospodarstwo domowe z żoną i trójką wciąż uczących się dzieci. Skarżący wraz z żoną są właścicielami gospodarstwa rolnego o łącznej powierzchni 22,25 ha, z czego sami gospodarują na 14,89 ha, osiągając z tego tytułu (ze sprzedaży mleka) około 4000 zł miesięcznego dochodu. Pozostałe 7,36 ha skarżący wydzierżawił, choć pierwszy dochód z tego tytułu pojawi się dopiero w 2013 r. Dodatkowo w grudniu 2012 r. przyznane mu zostały płatności obszarowe w wysokości 20593,24 zł. Jest również radnym gminnym, co przyniosło mu w 2011 r. dochód w wysokości 2760 zł. Skarżący oświadczył ponadto, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem i radcą prawnym.
Referendarz sądowy zważył, co następuje
Z treści przepisów art. 243 § 1, art. 244 § 1, art. 245, art. 246 oraz art. 252 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 270), dalej p.p.s.a., wynika, iż osobie fizycznej może być przyznane na jej wniosek prawo pomocy w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie częściowym zaś, gdy wykaże że nie jest w stanie uiścić pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od Sądu zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie.
Prawo pomocy jest instytucją stanowiącą wyjątek od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez strony postępowania. Z tego względu przesłanki zastosowania tej instytucji winny być interpretowane w sposób ścisły. Udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania strony postępowania z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe.
W rozpoznawanej sprawie kwestią wymagającą rozważenia jest prawo skarżącego do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika. Biorąc zaś pod uwagę informacje przedstawione przez skarżącego należy stwierdzić, że wniosek zasługuje na uwzględnienie jedynie w części dotyczącej ustanowienia pełnomocnika z urzędu. W ocenie referendarza sądowego bowiem wykazane dochody (około 4000 zł na pięć osób w rodzinie) nie pozwalają na wynajęcie we własnym zakresie profesjonalnego doradcy. Tym niemniej jednak, w ocenie referendarza sądowego, skarżący nie wykazał, by uiszczenie kosztów sądowych mogło spowodować uszczerbek w koniecznym utrzymaniu jego i rodziny. Osiągany dochód daje to podstawy do stwierdzenia, że strona jest w stanie uiścić koszty sądowe wymagane w postępowaniu sądowym, tym bardziej, że wpis sądowy w wysokości 200 zł skarżący już uiścił (został zaksięgowany 14 maja 2012 r. pod poz. 2002. Należy przy tym dodać, że przyszłe i ewentualne inne koszty postępowania (opłata kancelaryjna za sporządzenie uzasadnienia wyroku, w przypadku oddalenia skargi, wyniosłaby 100 zł, a ewentualny wpis od skargi kasacyjnej – również 100 zł) byłyby rozłożone w czasie, co niewątpliwie pozytywnie wpływa na możliwości ich pokrycia przez stronę.
Ocenę tę wzmacnia fakt dysponowania przez skarżącego dodatkowymi środkami, jak choćby dietą radnego, czy też środkami z płatności obszarowych, które wprawdzie przeznaczane są na inwestycję w gospodarstwo, tym niemniej pozostają jednak do dyspozycji skarżącego.
Wobec powyższego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w postanowieniu.
lf