Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia [...], nr [...], znak [...], doręczonym za zwrotnym potwierdzeniem odbioru w dniu 2 marca 2006 roku, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w T. działając w oparciu o przepis art. 119, art. 121 § 2 i 4 oraz art. 122 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 roku o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. Dz.U. z 2002r., Nr 110, poz. 968 ze zm.) orzekł o nałożeniu na J. M. grzywny w celu przymuszenia w wysokości 2.500 zł, z powodu uchylania się zobowiązanego od obowiązku rozbiórki wiaty o wymiarach 4,0 m x 4,0 m, usytuowanej na nieruchomości położonej w miejscowości G. gmina Ż..
Od powyższego postanowienia, doręczonego za zwrotnym potwierdzeniem odbioru w dniu 2 marca 2006 roku, J. M. wniósł w dniu 10 marca 2006 roku bezpośrednio do organu administracji zażalenie. W uzasadnieniu wskazał, że trudna sytuacja finansowa, w jakiej się obecnie znajduje nie pozwala na wywiązanie się z obowiązku nałożonego zaskarżonym postanowieniem. Podniósł, iż nie ma możliwości dokonania rozbiórki wiaty, gdyż pełni ona funkcję magazynu, w którym przechowywane jest zboże, siano oraz inne płody rolne. Wniósł o zwolnienie z obowiązków nałożonych zaskarżonym postanowieniem.
Postanowieniem z dnia [...], nr [...], znak [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. działając na podstawie art. 134 k.p.a stwierdził, że zażalenie na postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia zostało wniesione z uchybieniem terminu, o którym mowa w art. 142 § 2 k.p.a. W uzasadnieniu podniósł, że zgodnie z treścią powołanego art. 142 § 2 k.p.a zażalenie wnosi się w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia postanowienia stronie, a gdy postanowienie zostało ogłoszone – od dnia jego ogłoszenia stronie. W rozpoznawanej natomiast sprawie zażalenie na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w T. z dnia [...], skutecznie doręczone w dniu 2 marca 2006 roku, skarżący wniósł w dniu 10 marca 2006 roku, a więc jeden dzień po przewidzianym w ustawie terminie.
W skardze na powyższe postanowienie skierowanej do sądu administracyjnego skarżący – J. M. zwrócił się z prośbą o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia podnosząc, iż jednodniowe opóźnienie spowodowane było chorobą, która uniemożliwiła dotarcie do urzędu pocztowego bądź złożenie zażalenia osobiście z zachowaniem terminu. Skarżący podkreślił, iż jest osobą samotną i nie pozostaje z nikim we wspólnym gospodarstwie domowym, a odległość do najbliższej placówki pocztowej wynosi około 4 km. Powołując się na swą trudną sytuację życiową wskazał, iż dodatkowym utrudnieniem w życiu codziennym jest sąsiedztwo z Panem S. M..
W odpowiedzi na skargę [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. podtrzymując stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, wniósł o jej oddalenie dodatkowo wskazując, że skarżący wnosząc zażalenie z uchybieniem przewidzianego w ustawie terminu, nie wystąpił jednocześnie z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia. Podniesiona zaś na etapie skargi okoliczność, że uchybienie terminu nastąpiło z powodu choroby w ocenie organu nie ma znaczenia, ponieważ przywrócenie terminu następuje na prośbę zainteresowanego, a złożone w dniu 10 marca 2006 roku zażalenie na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w T. prośby takiej nie zawierało.
W piśmie procesowym z dnia 14 listopada 2006 roku ustanowiony z urzędu pełnomocnik skarżącego poparł skargę i wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości. Podniósł, iż w rozpoznawanej sprawie bezspornym jest fakt, że skarżący uchybił siedmiodniowemu terminowi do wniesienia zażalenia, jednakże nastąpiło to bez winy skarżącego, co w myśl art. 58 k.p.a stanowi przesłankę do przywrócenia terminu do wniesienia środka odwoławczego. Pełnomocnik skarżącego wskazał, iż w dniu otrzymania postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w T., skarżący był chory i nie był w stanie sam ani za pośrednictwem innej osoby (innego domownika) dotrzeć do najbliższej placówki pocztowej oddalonej od miejsca zamieszkania około 4 km, gdyż jest osobą samotną. Podnosząc zaś zarzut naruszenia art. 9 k.p.a. pełnomocnik wskazał, że pomimo, iż zaskarżone postanowienie zawierało pouczenie o sposobie i trybie zaskarżenia to brak było informacji, iż w przypadku uchybienia terminu należy równocześnie z wniesieniem zażalenia złożyć wniosek o przywrócenie terminu do dokonania uchybionej czynności.
Skarżący nie posiada wiedzy prawniczej, zajmuje się prowadzeniem gospodarstwa rolnego i w ocenie pełnomocnika nie może ponosić negatywnych konsekwencji związanych z uchybieniem terminu do wniesienia zażalenia, w przypadku gdy uchybienie terminu spowodowane było okolicznością od niego niezależną - chorobą oraz brakiem wiedzy, że w przypadku uchybienia terminu powinien równocześnie z wniesieniem zażalenia złożyć wniosek o przywrócenie terminu do dokonania uchybionej czynności.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną, postanowienie lub inny akt z zakresu administracji publicznej wyłącznie z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego aktu.
Ponadto, co należy podkreślić, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2002r., Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji, Sąd nie znalazł uzasadnionych podstaw do postawienia organowi administracji zarzutu naruszenia prawa. Podstawę prawną zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowi bowiem przepis art. 141 § 2 k.p.a który stanowi, że zażalenie wnosi się w terminie siedmiu dnia od dnia doręczenia postanowienia stronie, a gdy postanowienie zostało ogłoszone ustnie - od dnia jego ogłoszenia stronie.
W rozpoznawanej sprawie, skarżący – J. M. wniósł zażalenie na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w T. z dnia [...] o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia. Bezsporne natomiast jest – w świetle materiałów postępowania administracyjnego - iż skarżący otrzymał to postanowienie w dniu 2 marca 2006 roku, zaś zażalenie złożył jeden dzień po ustawowym terminie tj. w dniu 10 marca 2006 roku.
Wobec odesłania zamieszczonego w art. 144 k.p.a, iż do zażaleń mają odpowiednie zastosowanie przepisy dotyczące odwołań, przy załatwieniu zażalenia wniesionego po terminie ma zastosowanie przepis art. 134 k.p.a., który nakłada na organ odwoławczy obowiązek stwierdzenia w drodze postanowienia uchybienia terminu do wniesienia odwołania.
W przedmiotowej sytuacji faktycznej i prawnej postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nie narusza prawa. W uzasadnieniu postanowienia bowiem organ odwoławczy w sposób wyczerpujący wskazał przesłanki faktyczne i prawne rozstrzygnięcia, a możliwość odmiennego orzeczenia w tym zakresie uwarunkowana była tylko i wyłącznie złożeniem przez stronę prośby o przywrócenie terminu z jednoczesnym uprawdopodobnieniem, że uchybienie to nastąpiło bez jej winy (art. 58 § 1 k.p.a). Jednakże prośbę taką należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu.
Skoro zatem składając zażalenie skarżący takiej prośby nie złożył w ustawowym terminie, a przywrócenie terminu do złożenia prośby jest niedopuszczalne (art. 58 § 3 k.p.a) to wydane postanowienie znajduje oparcie w przedstawionych regulacjach ustawowych.
Zamieszczenie takiej prośby w skardze skierowanej do sądu administracyjnego nie mogło zatem spowodować uchylenia zaskarżonego aktu, ponieważ Sąd nie jest uprawniony do orzekania w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie organu administracji publicznej.
Odnosząc się zaś do zarzutu naruszenia art. 9 k.p.a. należy wskazać, że żaden przepis prawa nie nakłada na organy administracji publicznej obowiązku informowania o przysługującym prawie do wniesienia prośby o przywrócenie uchybionego terminu, gdyż nie są to okoliczności prawne w rozumieniu art. 9 k.p.a. Skarżący był poinformowany o prawie i terminie do złożenia zażalenia. Jeżeli natomiast wystąpiły okoliczności faktyczne, które bez jego winy uniemożliwiły złożenie zażalenia, winny być zgłoszone organowi administracji publicznej, a nie przedstawione dopiero na etapie skargi skierowanej do sądu administracyjnego.
Wobec powyższego skarga podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. O kosztach zaś pomocy prawnej przyznanej stronie skarżącej z urzędu orzeczono zaś na podstawie § 18 ust. 1 pkt 1c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).