Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia [...] Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. na podstawie art. 123 i 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2001 r. Nr 79, poz. 856 ze zm.) stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania.
W sprawie ustalono, że decyzją Nr [...] z dnia [...] Kierownik Oddziału Pomocy Materialnej i Pracy Socjalnej I MOPS Filii Ł., działając z upoważnienia Prezydenta Miasta Ł., odmówił M. B. - P. przyznania zasiłku celowego specjalnego w miesiącu styczniu 2005 r.. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji zawarł prawidłowe pouczenie o trybie i terminie wniesienia odwołania.
Od powyższej decyzji odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. wniosła M. B. – P..
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. postanowieniem z dnia [...] Nr [...] stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia powyższego odwołania. W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że terminy postępowania administracyjnego są terminami zawitymi. Ich niedotrzymanie powoduje ujemne skutki procesowe, przede wszystkim utratę prawa do wniesienia środka odwoławczego. W ocenie organu odwołanie zostało wniesione przez stronę po upływie ustawowego terminu, o którym strona zostało pouczona w decyzji. Organ odwoławczy wyjaśnił, że strona otrzymała decyzję 27 stycznia 2005 roku, natomiast odwołanie zostało wniesione 15 lutego 2005 roku, co wynika z daty na pieczęci organu, umieszczonej na odwołaniu.
Wobec powyższego organ stwierdził, że strona wniosła odwołanie dziewiętnastego dnia od otrzymania decyzji, zatem po upływie ustawowego terminu. Ponadto organ dodał, że skarżąca nie wystąpiła z wnioskiem o przywrócenie uchybionego terminu.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na to postanowienie wnieśli M. B. –P. i Roman P.. W uzasadnieniu skarżący wyjaśnili, że nie doszło do uchybienia terminu, bowiem odwołanie wnieśli w Urzędzie Pocztowym w ostatnim dniu ustawowego terminu tj. 10 lutego 2005 roku. Data ta widnieje na kopercie zawierającej skargę.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie. W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że akta administracyjne nie zawierają dowodu potwierdzającego wniesienie odwołania w terminie. Wobec powyższego skarżący zostali wezwani do przedstawienia dowodu nadania listu. Z uwagi na to, że strony nie wykazały się takim dowodem organ wniósł o oddalenie skargi.
Ustosunkowując się do argumentacji organu administracji skarżący stwierdzili, że odwołanie wnieśli listem zwykłym, zatem nie dysponują dowodem nadania. Ponadto stwierdzili, że nie mieli obowiązku przesłania odwołania listem poleconym, natomiast organ administracji obowiązany był, zachować kopertę z wniesionym odwołaniem.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269) obowiązującej od 1 stycznia 2004r. sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola wykonywania administracji publicznej oznacza sądową kontrolę zgodności z prawem działalności administracji publicznej.
Kognicja Sądu ograniczona jest do oceny legalności kwestionowanego skargą aktu lub czynności organów administracji publicznej i obejmuje ocenę prawidłowości zastosowania przepisów prawa i ich wykładni przez organy administracji.
Zgodnie z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270), Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:
1/ uchyla decyzje lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi:
a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;
2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;
3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.
W rozpoznawanej sprawie Sąd oceniając legalność zaskarżonego postanowienia, stwierdził że organy administracji naruszyły przepisy procedury administracyjnej tj. art. 7, 8, 9, 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), a naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia.
W toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 kpa).
Organy administracji publicznej obowiązane są prowadzić postępowanie w taki sposób, aby pogłębiać zaufanie obywateli do organów Państwa oraz świadomość i kulturę prawną obywateli (art. 8 kpa). Obowiązane są również do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Organy czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek (art. 9 kpa).
W rozpoznawanej sprawie bezsporna jest data doręczenia skarżącym decyzji I instancji tj. 27 stycznia 2005 roku. Zatem termin 14 - dniowy do wniesienia odwołania wynikający z art. 129 § 2 kpa minął 10 lutego 2005 roku.
Zgodnie z treścią art. 57 § 5 kpa termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem nadano pismo w polskiej placówce pocztowej. W takim wypadku decyduje data stempla pocztowego.
W sprawie niniejszej na odwołaniu znajduje się prezentata organu administracji z datą 15 lutego 2005 roku. Skarżący twierdzą jednak, że odwołania nie składali osobiście lecz przesłali za pośrednictwem poczty, przesyłką zwykłą w dniu 10 lutego 2005 roku. Świadczyć ma o tym koperta zawierająca stempel pocztowy nadania przesyłki. W aktach natomiast brak jest przedmiotowej koperty czyli dowodu na okoliczność daty nadania przesyłki w urzędzie pocztowym.
W postępowaniu administracyjnym organ administracji jest zobowiązany do przestrzegania przepisów postępowania administracyjnego, nakazujących dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy (art. 7 k.p.a.) i wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego (art. 77 § 1 k.p.a.) w celu uzyskania w wyniku postępowania takiego obrazu faktycznego, który jest zgodny z rzeczywistością.
Regułą obowiązującą w procedurze administracyjnej, różną od obowiązującej w sprawach cywilnych (art. 6 k.c.), jest to, że ciężar udowodnienia faktów istotnych dla rozstrzygnięcia w sprawie spoczywa na organie administracyjnym. Wiąże się to z istotą postępowania administracyjnego, na etapie którego organ administracyjny nie jest stroną, lecz organem władczym (por. wyrok NSA z 26 sierpnia 1998 r. ISA/Gd 1675/96 lex nr 34761)
Ustawodawca nie ograniczył strony w sposobie wniesienia odwołania, z wyjątkiem art. 129 § 1 kpa tj. odwołanie należy wnieść do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał decyzję.
O dacie wniesienia odwołania w drodze zwykłej przesyłki decyduje data stempla pocztowego na kopercie zawierającej przesyłkę (por. wyrok NSA z 29 maja 1998r. ISA/Gd 2206/97 lex nr 35971, wyrok NSA z dnia 12 lipca 2001 r. IISA 427/01 lex nr 75511)
Organy prowadzące postępowanie powinny zatem przechowywać w aktach sprawy koperty od wnoszonych pism procesowych w celu bezspornego ustalenia ich nadania na podstawie stempla pocztowego (por. komentarz Ludwika Żukowskiego do art. 57 kpa Lex Polonica str. 2).
Wobec tego nie jest dopuszczalne podnoszenie przez organ administracji zarzutu, że skarżący nie przedstawili dowodu na okoliczność daty nadania przesyłki, skoro to organ wbrew ciążącej na nim powinności nie załączył do akt sprawy koperty zawierającej datę stempla pocztowego.
Z uwagi na powyższe Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uchylił zaskarżone postanowienie.