Uzasadnienie
3 II SA/Łd 712 / 02
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] Kierownik Rejonowego Urzędu Pracy w P. odmówił przyznania K. S. prawa do zasiłku przedemerytalnego. Decyzja ta podjęta została na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 2, art. 6 ust. 2 pkt 2,art. 23 i art.37 j ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 roku o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (tekst jedn. Dz. U. z 1997 r. nr 25, poz. 128). W uzasadnieniu decyzji podniesiono, iż H. L. legitymuje się udokumentowanym okresem zatrudnienia wynoszącym łącznie 26 lat, 9 miesięcy i 12 dni, w tym niespełna 10-letnim okresem wykonywania pracy w warunkach szczególnych a także posiada status osoby bezrobotnej. Wnioskująca nie spełnia zatem warunków do przyznania prawa do zasiłku przedemerytalnego bowiem posiada okres uprawniający do zasiłku krótszy niż 30 lat oraz okres wykonywania pracy w warunkach szczególnych krótszy niż 15 lat.
W odwołaniu od tej decyzji K. S. podniosła, że posiada okres wykonywania pracy w szczególnych warunkach dłuższy, niż 15 lat. Odwołująca się podkreśliła, że pracodawca odmawia wydania jej właściwego świadectwa pracy.
Dyrektor Wojewódzkiego Urzędu Pracy w P. decyzją z dnia [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. Decyzja ta wydana została na podstawie art.138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071). Organ odwoławczy podzielił wywody zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W ocenie organu odwoławczego odwołująca się nie wykazała, że wykonywała pracę w warunkach szczególnych lub szczególnym charakterze w okresie co najmniej 15 lat.
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 23 lutego 2001 r. uchylił zaskarżoną przez K. S. decyzję zarzucając organom niedostateczne wyjaśnienie sprawy oraz dowolną ocenę materiału dowodowego.
Decyzją z dnia [...] Wojewoda [...] uchylił decyzję Kierownika Rejonowego Urzędu Pracy w P. z dnia [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
Decyzją z dnia [...] Starosta [...] ponownie odmówił przyznania K. S. prawa do zasiłku przedemerytalnego. Decyzja ta podjęte została na podstawie art. 6 pkt 6 lit. b), art. 23 ust. 1 i 2, art. 24 ust. 3 i 4 oraz art. 37 j ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 roku o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (tekst jedn. Dz. U. z 2001 r. nr 6, poz. 56).
Decyzją z dnia [...] Wojewoda [...] uchylił decyzję Starosty [...] z dnia [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W ocenie organu odwoławczego organ I instancji nie wykonał zaleceń Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz organu odwoławczego. Konieczne jest uzupełnienie materiału dowodowego poprzez bardziej precyzyjne przesłuchanie świadków.
Decyzją z dnia [...] Starosta [...] ponownie odmówił przyznania K. S. prawa do zasiłku przedemerytalnego. Decyzja ta podjęta została na podstawie art. 6 pkt 6 lit. b), art. 23 ust. 1 i 2, art. 24 ust. 3 i 4 oraz art. 37 j ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 roku o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (tekst jedn. Dz. U. z 2001 r. nr 6, poz. 56). W uzasadnieniu decyzji organ podniósł, że po zmianie stanu prawnego wprowadzonej ustawą z dnia 22 czerwca 2001 r. o zmianie ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu oraz o zmianie ustawy o pomocy społecznej okresy wykonywania pracy w szczególnych warunkach lub szczególnym charakterze są uwzględniane po przedłożeniu odpowiedniej dokumentacji określonej w odrębnych przepisach lub w oparciu o prawomocne orzeczenie sądu.
Decyzją z dnia [...] Wojewoda [...] uchylił decyzję Starosty [...] z dnia [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W ocenie organu odwoławczego organ I instancji nie wykonał zaleceń Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz organu odwoławczego.
Decyzją z dnia [...] Starosta [...] po raz kolejny odmówił przyznania K. S. prawa do zasiłku przedemerytalnego. Decyzja ta podjęte została na podstawie art. 6 pkt 6 lit. b), art. 23 ust. 1 i 2, art. 24 ust. 3 i 4 oraz art. 37 j ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 roku o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (tekst jedn. Dz. U. z 2001 r. nr 6, poz. 56). W uzasadnieniu decyzji organ ponowił argumenty zawarte w poprzedniej decyzji.
Decyzją z dnia [...] Wojewoda [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy podniósł, iż przepis art. 37 j ust. 1 a ustawy o zatrudnieniu (...) wprowadził ograniczenia dowodowe w możliwości wykazywania, że praca była wykonywana w szczególnych warunkach lub szczególnym charakterze. Udowodnienie tej okoliczności może nastąpić jedynie w oparciu o dowody z dokumentów lub orzeczenie sądowe.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego K. S. wniosła o uchylenie decyzji Wojewody [...] i ponowiła argumenty zawarte w odwołaniu. Podniosła także, że pracodawca odmawia wydania prawidłowego świadectwa pracy a sądy pracy nie uwzględniły jej powództwa z uwagi na brak interesu prawnego (możliwość udowodnienia faktu wykonywania pracy w szczególnych warunkach w postępowaniu administracyjnym).
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu kwestionowanej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Na wstępie należy podnieść, że stosownie do treści art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. Nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi wniesiono do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola wykonywania administracji publicznej oznacza sądową kontrolę zgodności z prawem (legalności) działalności administracji publicznej (art. 1 § 2 powołanej ustawy).
W ramach tej kontroli sąd administracyjny ocenia, czy przy wydawaniu zaskarżonej decyzji nie naruszono przepisów postępowania administracyjnego i czy prawidłowo zastosowano prawo materialne.
Oceniając zaskarżoną decyzję w tych dwóch aspektach należy stwierdzić, że znajduje ona oparcie w obowiązującym prawie a w toku postępowania nie doszło do naruszenia przepisów postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy.
Organy obu instancji prawidłowo uznały, że w stanie prawnym obowiązującym od 12 września 2001 r. wykonywanie pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze można było udowodnić wyłącznie stosownymi dokumentami (świadectwo pracy lub zaświadczenie o wykonywaniu pracy w szczególnych warunkach) bądź prawomocnym orzeczeniem sądu.
Przepis art. 37 j ust. 1 a ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu wprowadził ustawowe ograniczenia dowodowe w udowadnianiu wykonywania pracy w szczególnych warunkach lub szczególnym charakterze. Takie ograniczenie uznać należy za dopuszczalne jeśli wynika z aktu rangi ustawowej. Powołany przepis wyklucza możliwość wykazywania pracy w szczególnych warunkach np. osobowymi źródłami dowodowymi. Dlatego też nie może być uznany za zasadny zarzut, że organy nie wykonały zaleceń Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zmiana stanu prawnego te zalecenia uczyniła nieaktualnymi.
W ocenie sądu nie można bezkrytycznie w każdym przypadku odmawiać zainteresowanemu możliwości wykazywania tej okoliczności również innymi środkami dowodowymi określonymi w art. 75 k.p.a. Dotyczy to jednak sytuacji szczególnych. Likwidacja zakładu pracy uniemożliwia przecież zarówno uzyskanie stosownego świadectwa pracy jak też wystąpienie z żądaniem ustalenia, że praca była wykonywana w szczególnych warunkach. W sytuacji, gdy istniejący zakład pracy odmawia skarżącej wydania satysfakcjonującego ją świadectwa pracy może ona wystąpić z roszczeniem o stosowne ustalenie przez sąd.
Należy podkreślić, poprzednie orzeczenia sądowe wydane były w innym stanie prawnym. Sąd pracy oddalił powództwo K. S. stwierdzając brak interesu prawnego i możliwość wykazywania tego faktu w postępowaniu administracyjnym. Zmiana stanu prawnego wynikająca a z ograniczeń dowodowych wprowadzonych przepisem art. 37 j ust. 1 a ustawy o zatrudnieniu (...) wyłącza możliwość odrzucenia kolejnego pozwu z uwagi na powagę rzeczy osądzonej.
Stwierdzić zatem należy, że zaskarżonej decyzji nie można zarzucić naruszenia prawa.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w oparciu o art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) oddalił skargę jako niezasadną.