Uzasadnienie
II SA/Łd 727/11
M.R. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, występując jednocześnie z żądaniem przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.
Ze złożonego na urzędowym formularzu oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym wynika, iż skarżąca prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, utrzymuje się ze środków pomocy społecznej. Strona nie deklaruje posiadania żadnego wartościowego majątku, oszczędności ani papierów wartościowych. Skarżąca oświadczyła również, iż nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym ani rzecznikiem patentowym.
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi zważył, co następuje
Stosownie do przepisów art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.Nr 153 poz. 1270 z późn. zm.) – dalej p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Zgodnie zaś z art. 246 § 1 p.p.s.a. osobie fizycznej przyznaje się, na jej wniosek, prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeżeli wykaże ona, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Przede wszystkim należy zauważyć, iż stosownie do powyższych przepisów, warunkiem przyznania stronie prawa pomocy jest wykazanie przez stronę, iż występują przesłanki uzasadniające jej udzielenie. W interesie skarżącej leży zatem przedstawienie wszelkich okoliczności, które wskazywałyby na fakt pozostawania w trudnej sytuacji materialnej. Ocena sytuacji materialnej nie sprowadza się tylko do stwierdzenia, że skarżąca uzyskuje lub nie uzyskuje dochodów, ale również polega na zbadaniu, czy posiada ona majątek oraz czy posiada obiektywnie rozumianą zdolność do zdobycia potrzebnych środków finansowych.
Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe.
Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy w pierwszej kolejności należy zauważyć, iż zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. nie mają obowiązku uiszczenia kosztów sądowych skarżący w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Skutkiem powyższego aktualny wniosek w tym zakresie należy oddalić.
Natomiast za uzasadniony uznać należy wniosek skarżącej w zakresie obejmującym żądanie ustanowienia pełnomocnika w osobie adwokata. Zważywszy bowiem na przedstawioną sytuację osobistą i materialną uprawnione jest przyjęcie, że skarżąca nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia pełnomocnika z wyboru.
Wobec powyższego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w postanowieniu.
AG