Uzasadnienie
K. B. zwróciła się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu, w sprawie z jej skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] w przedmiocie odmowy umorzenia kwoty wypłaconego zasiłku stałego.
Jak wynika ze złożonego oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżąca prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, posiada mieszkanie o powierzchni 40 m2. Jest osobą samotną, schorowaną, z ograniczoną możliwością poruszania się, stale przyjmującą leki. Ma orzeczony znaczny stopień niepełnosprawności do dnia 31 maja 2016r. Na mocy wyroku Sądu Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w P. z dnia 19 grudnia 2013r. zostało przyznane skarżącej prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy od 24 maja 2012r. do 31 maja 2014r. Po upływie tego okresu lekarz orzecznik ZUS, w czerwcu 2014 roku uznał skarżącą za częściowo niezdolną do pracy, co pozbawiło ją prawa do renty, zatem od tego momentu nie posiada żadnych dochodów, poza zasiłkami celowymi na zakup leków.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje
Zgodnie z treścią art. 243 § 1 i art. 245 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm.), powoływanej dalej w jako p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego, zaś w zakresie częściowym obejmuje między innymi zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego
W rozumieniu art. 246 § 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje: w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1); w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2).
Całkowite zwolnienie od kosztów sądowych jest możliwe wyjątkowo w przypadku osób żyjących w ubóstwie, które są pozbawione środków do życia, a pozyskanie przez nie kwot na sfinansowanie kosztów udziału w sporze sądowym jest obiektywnie niemożliwe (zob. postanowienie NSA z dnia 12 lipca 2013r., w sprawie o sygn. akt II OZ 604/13 – Lex nr 1345059). Pierwsza z wymienionych sytuacji zaistniała w sprawie niniejszej, bowiem skarżąca pozbawiona jest jakichkolwiek środków do życia.
Podkreślenia wymaga, że na mocy art. 239 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. skarżąca jest w niniejszej sprawie zwolniona od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych. Tym samym jej żądanie w tym zakresie jest bezprzedmiotowe, a postępowanie o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a.
Jednocześnie biorąc pod uwagę okoliczności wynikające z oświadczenia majątkowego złożonego przez skarżącą, należy uznać, że wypełniają one przesłanki, warunkujące przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Sąd ocenił, że wniosek skarżącej w tym zakresie zasługuje na uwzględnienie. Skarżąca nie dysponuje bowiem żadnym stałym dochodem poza zasiłkami celowymi na zakup leków.
W tej sytuacji, na podstawie art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. orzeczono w punkcie pierwszym postanowienia o przyznaniu prawa pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego. W punkcie drugim orzeczono o umorzeniu postępowania w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3, w związku z art. 239 pkt 1 lit. a) p.p.s.a.
LS