Uzasadnienie
Spółdzielnia Mieszkaniowa Lokatorsko-Własnościowa "A" w S. reprezentowana przez radcę prawnego Z. K. złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na "akt Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego miasta S. z dnia [...] r." w przedmiocie wezwania do uzupełnienia oceny technicznej dotyczącej lokalu mieszkalnego, wnosząc o jego uchylenie i zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania według norm przepisanych. Zdaniem Spółdzielni przedmiotem skargi jest akt z zakresu administracji publicznej, o jakim mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., dotyczący nałożenia na stronę obowiązku, podjęty z naruszeniem art. 84c ustawy – Prawo budowlane poprzez:
- 1. naruszenie przepisów prawa polegające na zaniechaniu podania w piśmie nakładającym obowiązek wykonania czynności podstawy prawnej, pouczenia o prawie weryfikacji nadzorczej polecenia, uzasadnienia faktycznego i prawnego, skutkiem czego istniałaby możliwość poddania kontroli zasadności stanowiska organu i jego oparcia o obowiązujące przepisy prawa;
- 2. uchylenie się organu od wszechstronnej oceny stanu faktycznego sprawy oraz niedokonanie wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego i w tym zakresie w oparciu o ustalony stan sprawy uchylenie się od merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy.
W uzasadnieniu skargi strona wskazała, że postanowieniem z [...] r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego miasta S. (dalej w skrócie "PINB") nałożył na skarżącą Spółdzielnię Mieszkaniową Lokatorsko-Własnościową "A" w S., zarządcę Wspólnoty Mieszkaniowej nieruchomości objętej budynkiem mieszkaniowym, wielorodzinnym przy ul. A. 84 obowiązek dokonania oceny technicznej lokalu mieszkalnego nr 46 w tym budynku we wskazanym przez organ zakresie i przez osobę legitymującą się odpowiednimi kwalifikacjami. W przypadku zaś wystąpienia nieprawidłowości ocena winna określać zakres robót do wykonania celem usunięcia nieprawidłowego stanu. Spółdzielnia przedłożyła organowi oczekiwany dokument. Kolejnym postanowieniem z [...]r. PINB nałożył na Spółdzielnię obowiązek wykonania we wskazanym lokalu określonych prac budowlanych (wykonanie miejscowej odkrywki na stropie w pomieszczeniu łazienki celem ustalenia warstw stropowych; zdemontowanie wanny w celu odsłonięcia przewodów odprowadzających ścieki sanitarne z wanny i umywalki, stwierdzenia sposobu wbudowania obudowy wanny oraz odsłonięcia izolacji akustycznej) oraz obowiązek uzupełnienia przedłożonej oceny technicznej o wnioski i ewentualne zalecenia po wykonanych pracach.
Postanowieniem z [...]r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej w skrócie "[...]WINB") uchylił w całości postanowienie PINB z [...] r. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji, wskazując że postanowieniem nr [...] nałożono już na Spółdzielnię obowiązek przedłożenia stosownej oceny. Jeżeli więc - jak podniósł [...]WINB - zdaniem organu I instancji opinia "wymaga doprecyzowania, należało wezwać stronę zobowiązaną do jej uzupełnienia, bez konieczności wydawania kolejnego postanowienia w przedmiocie przeprowadzenia dowodu". Pismem z [.....]r. PINB wezwał Spółdzielnię do dokonania czynności będącej przedmiotem niniejszej skargi. Pełnomocnik Spółdzielni podkreślił, że pismo nakładające na skarżącą obowiązek wykonania określonej czynności nie wskazuje podstawy prawnej, jakiegokolwiek pouczenia, uzasadnienia faktycznego i prawnego, skutkiem czego organ pozbawił stronę możliwości dokonania oceny i legalnej weryfikacji podstaw wydania aktu. W dalszej części skargi podniesiono argumenty natury merytorycznej.
Przekazując skargę do tutejszego Sądu, PINB w piśmie z 24 sierpnia 2018 r. stwierdził, że zaskarżony akt z dnia [...] r. jest jedynie wezwaniem Spółdzielni do uzupełnienia oceny technicznej przedłożonej 16 sierpnia 2017 r. Nie jest aktem administracyjnym, na który przysługuje środek zaskarżenia, a tym samym brak jest podstaw do jego uchylenia. W ocenie PINB, Spółdzielnia z uporem składa skargi, doprowadzając do wydłużenia postępowania, uniemożliwiając organowi podjęcie decyzji rozstrzygającej sprawę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje
Skarga podlega odrzuceniu.
Według art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2018 r., poz. 1302) – dalej w skrócie p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: pkt 1 - decyzje administracyjne; pkt 2 - postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; pkt 3 - postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; pkt 4 - inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 oraz z 2018 r. poz. 149 i 650), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r. poz. 800, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2018 r. poz. 508, 650, 723, 1000 i 1039), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; pkt 4a - pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; pkt 5 - akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; pkt 6 - akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; pkt 7 - akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; pkt 8 - bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; pkt 9 - bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 2a i § 3 p.p.s.a.). Po myśli art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., Sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne.
W rozpoznawanej sprawie przedmiotem skargi jest pismo PINB z dnia [...] r., błędnie kwalifikowane przez stronę skarżącą jako akt z zakresu administracji publicznej, o którym stanowi art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., dotyczący nałożenia na stronę obowiązku. Jak podkreśla się w piśmiennictwie przedmiotem skargi do sądu administracyjnego mogą być akty lub czynności, które:
- 1. nie mają charakteru decyzji lub postanowienia, te bowiem są zaskarżalne na podstawie art. 3 § 2 pkt 1-3;
- 2. są podejmowane w sprawach indywidualnych, albowiem akty o charakterze ogólnym zostały wymienione w art. 3 § 2 pkt 5 i 6;
- 3. muszą mieć charakter publicznoprawny;
- 4. dotyczą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (vide: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, pod red. R. Hausera i M. Wierzbowskiego, Wydanie 5, wyd. C.H.Beck, str. 67 i n.).
Przede wszystkim godzi się zauważyć, że zaskarżone pismo PINB jest wezwaniem strony do uzupełnienia oceny technicznej. Obowiązek przedłożenia oceny technicznej został zaś nałożony na stronę skarżącą postanowieniem PINB z [...] r., wydanym w trybie art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego, które ma charakter dowodowy i nie rozstrzyga sprawy co do istoty, nie kończy prowadzonego postępowania administracyjnego i nie jest orzeczeniem merytorycznym. Postępowanie, w którym zostało wydane, ma na celu wyjaśnienie przez organ okoliczności sprawy i podjęcie stosownych czynności. Dopiero uzyskany w trybie art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego materiał dowodowy pozwoli organowi na podjęcie stosownego rozstrzygnięcia w oparciu o przepisy powyższej ustawy. Zaznaczyć w tym miejscu trzeba, że postanowienie PINB nie podlegało zaskarżeniu zażaleniem, lecz strona będzie mogła je ewentualnie zakwestionować w drodze odwołania od decyzji rozstrzygającej sprawę co do istoty (art. 142 k.p.a.).
Jak wyjaśnił PINB w zaskarżonym piśmie, w przedłożonej ocenie brak jest stwierdzenia dotyczącego kwestii poprawności wykonania i eksploatacji urządzeń sanitarnych w lokalu nr 46, a zatem ocena niedostatecznie wyjaśnia sprawę będącą przedmiotem postępowania. W ocenie Sądu, rzeczone pismo PINB z [...] r. nie ma charakteru władczego rozstrzygnięcia, nie jest postanowieniem, ani też aktem, o którym stanowi art. 3 § 2 pkt 4 k.p.a., przede wszystkim zaś nie nakłada na stronę skarżącą obowiązku, ten bowiem został uprzednio nałożony postanowieniem PINB z [...] r. Wobec tego nie mieści się ono w katalogu aktów administracyjnych lub czynności podlegających kontroli sądu administracyjnego wymienionych w art. 3 § 2, § 2a i § 3 p.p.s.a., co obligowało Sąd do odrzucenia skargi z powodu jej niedopuszczalności.
O powyższym Sąd orzekł jak w punkcie 1 sentencji postanowienia na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a. Natomiast o zwrocie wpisu sądowego od skargi orzeczono w punkcie 2 sentencji postanowienia na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
A.B.