Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. stwierdziło uchybienie przez S. G., S. K. i Z. K. terminu do złożenia zażalenia na postanowienie Wójta Gminy D. z dnia [...], opiniujące negatywnie wstępny projekt podziału nieruchomości położonej w miejscowości Ch. II, gmina D., oznaczonej jako działka nr 304.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, iż postanowienie z dnia [...]. doręczone zostało stronom w dniu 18 maja 2005 r., zażalenie zaś S. G., S.K. i Z.K. złożyli w dniu 27 maja 2005 r., a więc z przekroczeniem ustawowego, 7-dniowego terminu. Strony nie wystąpiły również o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia.
Na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi złożyli S.G., S.K. i Z.K.. Zwrócili się o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia. S.G. podniósł, iż pracuje daleko od domu, do którego przyjeżdża raz w miesiącu. W tym przypadku wrócił do domu w ostatnim dniu terminu do złożenia zażalenia, następny dzień był wolny od pracy, zażalenie złożył więc w pierwszym możliwym terminie, to jest w dniu 27 maja 2005 r.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., przytaczając argumenty podniesione w zaskarżonym postanowieniu, wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z treścią art. 145 § l pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. Stosownie zaś do art. 156 § l pkt 2 k.p.a. organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa.
W ocenie Sądu orzekającego w składzie niniejszym w toku postępowania administracyjnego wystąpiły wady, o których mowa w cytowanym wyżej przepisie, choć wyłącznie w części dotyczącej skargi Z.K..
Przedmiotem niniejszego postępowania i rozważań sądu jest legalność postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...], stwierdzającego uchybienie przez S.G., S.K. i Z.K. terminu do złożenia zażalenia na postanowienie Wójta Gminy D. z dnia [...], negatywnie opiniujące wstępny plan podziału nieruchomości.
Przepisy kodeksu postępowania administracyjnego przyjęły zasadę ograniczonego formalizmu w zakresie form i treści podania (zażalenia). Przestrzeganie ograniczonych wymagań formalnych powinno uwzględniać zasadę ochrony słusznego interesu strony. Wymagania formalne co do treści podania (zażalenia) reguluje art. 63 § 2 i § 3 k.p.a., stanowiąc, że podanie (zażalenie) powinno zawierać co najmniej wskazanie osoby, od której pochodzi, jej adres i żądanie oraz podpis. Podpis warunkuje, iż podanie (zażalenie) pochodzi od osoby określonej jako wnosząca podanie (zażalenie).
Ponadto, stosownie do treści art. 128 zd. l w zw. z art. 144 k.p.a., zażalenie nie wymaga szczegółowego uzasadnienia. Brak podpisu strony, gdy nie zostanie usunięty, uniemożliwia wywołanie skutku prawnego wniesionego podania, tj. w przypadku zażalenia niemożność jego rozpoznania. Tę ostatnią problematykę reguluje art. 64 § 2 k.p.a. stanowiący, iż jeżeli podanie nie czyni zadość innym, niż wymienione w § l art. 64 k.p.a., wymaganiom ustalonym w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego podanie do usunięcia braków w terminie 7 dni z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania (zażalenia) bez rozpoznania. W rozpatrywanej przez Sąd sprawie pismo z dnia 27 maja 2005 r. i zatytułowane "Odwołanie" nie zawiera podpisu Z.K.. Pismo to podpisali wyłącznie S.G. i S.K.. Mimo to Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. nie wezwało Z.K., pod rygorem z art. 64 § 2 k.p.a. (pozostawienie zażalenia bez rozpoznania) do uzupełnienia braku i stwierdziło, iż zażalenie wpłynęło po terminie, choć nie wywoływało ono skutków prawnych. Taka zaś sytuacja wypełnia normę art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., co skutkuje stwierdzeniem nieważności postanowienia z dnia [...] w części dotyczącej zażalenia Z.K..
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., rozpatrując ponownie sprawę, powinno wezwać Z.K., w trybie art. 64 § 2 k.p.a., do uzupełnienia zażalenia poprzez jego podpisanie, pod rygorem pozostawienia zażalenia bez rozpoznania. Dopiero po uzupełnieniu owego braku Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. może rozpoznać zażalenie i wydać stosowne postanowienie. W przypadku nieuzupełnienia przez stronę zażalenia organ administracji winien pozostawić je bez rozpoznania.
Odnosząc się natomiast do skargi S.G. i S.K. stwierdzić należy, iż jest ona niezasadna.
Zgodnie z art. 134 w związku z art. 144 k.p.a. organ odwoławczy w drodze postanowienia stwierdza uchybienie przez stronę terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie organu pierwszej instancji. Warunkiem bowiem skuteczności wniesienia przez stronę zażalenia jest zachowanie siedmiodniowego terminu do wniesienia zażalenia. liczonego od dnia doręczenia postanowienia stronie, a określonego w art. 141 § 2 k.p.a. Organ odwoławczy jest zatem zobowiązany w postępowaniu wstępnym zbadać, czy zażalenie na kwestionowane przez stronę postanowienie zostało wniesione w przewidzianym przepisami terminie. Zażalenie złożone przez stronę z uchybieniem terminu oznacza, że czynność jest bezskuteczna, zaś organ obowiązany jest - po myśli art. 134 k.p.a. - stwierdzić w drodze postanowienia uchybienie terminu do wniesienia zażalenia. Rozpoznanie zażalenia wniesionego z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony na wniosek strony, stanowiłoby rażące naruszenie prawa (art. 156 § 1 pkt. 2 k.p.a.).
Dodać należy, iż postanowienie organu odwoławczego stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia zażalenia jest postanowieniem ostatecznym, kończącym postępowanie administracyjne, a dopuszczona przepisem art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) kontrola sądowa tego rozstrzygnięcia sprowadza się wyłącznie do kontroli jego zgodności z prawem, a więc w szczególności zgodności ze stanem rzeczywistym przesłanek faktycznych, leżących u jego podstaw.
W rozpoznawanej sprawie jest bezsporne, że postanowienie organu pierwszej instancji zostało skarżącym doręczone w dniu 18 maja 2005 r., co znajduje potwierdzenie w załączonych do akt sprawy zwrotnych poświadczeniach jego odbioru. Postanowienie zawierało pouczenie o terminie i trybie wniesienia zażalenia. Termin siedmiodniowy do wniesienia zażalenia upłynął w dniu 25 maja 2005 r. Zażalenie natomiast S.G. i S.K. złożyli w dniu 27 maja 2005 r. Skarżący nie wnieśli do właściwego organu administracji prośby o przywrócenie im uchybionego terminu do wniesienia zażalenia (art. 58 § 1 k.p.a.). Z powyższego wynika, że w sprawie spełnione zostały przesłanki określone w art. 134 w związku z art. 144 k.p.a. do stwierdzenia przez organ odwoławczy uchybienia przez strony terminu do wniesienia zażalenia. Okoliczności podnoszone w skardze przez S.G. nie mogą być wzięte pod uwagę przez Sąd, bada on bowiem sprawę jedynie pod względem zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia. To zaś w części dotyczącej S.G. i S.K. prawu odpowiada. Sąd nie był uprawniony do oceny merytorycznego rozstrzygnięcia organu I instancji.
Z przytoczonych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny, z mocy art. 145 § l pkt 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w pkt l wyroku.
Skargę S.G. i S.K. Sąd oddalił na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – pkt 2 wyroku.
O kosztach sądowych orzeczono na podstawie art. 200 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - pkt 3 wyroku.
Z uwagi na brak przymiotu wykonalności, orzekanie o wstrzymaniu wykonania postanowienia jest bezprzedmiotowe (art. 152 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).