Uzasadnienie
Działający z upoważnienia Wojewody R. Zastępca Dyrektora Wydziału Rolnictwa, Infrastruktury i Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 29 lipca 1998 r. wydaną na podstawie art. 138 par. 2 Kpa oraz art. 87 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./, po rozpatrzeniu odwołania Janiny i Stanisława F. od decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w Z. z dnia 17 czerwca 1998 r. (...) zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej Stanisławowi Sz. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego na działkach nr 1374 i nr 1375 położonych w Ch. D. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
W motywach decyzji organ odwoławczy wyjaśnił, że decyzją z dnia 25 sierpnia 1995 r. (...) nakazano Stanisławowi Sz. rozbiórkę wykonanych bez pozwolenia na budowę fundamentów pod budynek. Wydając decyzję o pozwoleniu na budowę budynku mieszkalnego w miejscu popełnionej samowoli należało ustalić, czy nakaz przymusowej rozbiórki został uprzednio wykonany albowiem w przeciwnym razie nastąpiłoby sankcjonowanie tej samowoli.
Z akt sprawy nie wynika, czy faktycznie fundamenty objęte nakazem rozbiórki zostały rozebrane. Z protokołu oględzin sporządzonego w dniu 18 czerwca 1998 r. /następnego dnia po wydaniu decyzji o pozwoleniu na budowę/ wynika, że roboty przy budowie budynku zostały już rozpoczęte bo wykonano ławy fundamentowe. Zatem inwestor dopuścił się samowoli budowlanej przystępując do robót na podstawie nieprawomocnej decyzji.
Ponadto ww. protokół został sporządzony z uchybieniem art. 67 i art. 68 Kpa tj. bez udziału wszystkich stron postępowania i dokładnego ustalenia stanu faktycznego sprawy w zakresie istnienia ław fundamentowych. Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy organ winien mieć na uwadze powyższe uchybienia i po przeprowadzeniu prawidłowego postępowania wyjaśniającego wydać właściwą decyzję.
Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł Stanisław Sz. nie precyzując jej żądania.
Zarzucił, że organ I instancji prawidłowo ustalił wykonanie rozbiórki wynikającej z decyzji z 1995 r. Ustaleń zawartych w protokole oględzin nie podważa brak udziału innych osób w oględzinach.
Rozpoczęcie budowy przed uprawomocnieniem się decyzji o pozwoleniu na budowę nie może skutkować uchylenia tej decyzji a jedynie ewentualne wstrzymanie prowadzenia robót budowlanych.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Ponadto podniósł, że postępowanie w trybie art. 50 ustawy Prawo budowlane z 1994 r. jest odrębnym działaniem organu i nie może być łączone z postępowaniem w sprawie pozwolenia na budowę.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Sąd administracyjny sprawuje kontrolę pod względem zgodności wydane decyzji z prawem.
Zaskarżona decyzja prawa nie narusza, a zatem skargi na nią nie można uznać za zasadną. Wbrew zarzutom skargi przyczyną uchylenia przez organ odwoławczy decyzji organu I instancji nie było rozpoczęcie budowy przed uprawomocnieniem się decyzji o pozwoleniu na budowę.
Podstawą prawną zaskarżonej decyzji jest przepis art. 138 par. 2 Kpa, który stanowi, że organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Przekazując sprawę organ ten może wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.
Organ odwoławczy w uzasadnieniu swojej decyzji wyraźnie wykazał, że powodem uchylenia decyzji organu I instancji i przekazania mu sprawy do ponownego rozpatrzenia było nie wyjaśnienie wszystkich istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności. W szczególności bowiem należało w niniejszej sprawie przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę ustalić, czy wykonany został obowiązek rozbiórki fundamentów wynikający z ostatecznej decyzji z dnia 25 sierpnia 1995 r. (...).
Zgodnie z art. 35 ust. 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414/ w brzmieniu wprowadzonym ustawą z dnia 26 sierpnia 1997 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane /Dz.U. nr 111 poz. 726/ właściwy organ wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, jeżeli na terenie, którego dotyczy projekt zagospodarowania działki lub terenu, znajduje się obiekt budowlany, w stosunku do którego orzeczono nakaz rozbiórki.
Poza sporem w sprawie pozostaje, że decyzja organu I instancji o pozwoleniu na budowę dotyczy terenu na którym zostały samowolnie wykonane fundamenty budynku a inwestor decyzją Kierownika Urzędu Rejonowego w Z. z 25 sierpnia 1995 r. (...) został zobowiązany do ich rozbiórki.
W takiej sytuacji organ I instancji, po złożeniu przez Stanisława Sz. wniosku o wydanie pozwolenia na budowę powinien należycie wyjaśnić, czy wykonał on już nałożony na niego obowiązek rozbiórki. Wyjaśnienie tej kwestii powinno poprzedzać wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę. Z akt administracyjnych sprawy wynika, że organ I instancji spoczywającego na nim tego obowiązku nie dopełnił. W aktach sprawy znajduje się pismo sąsiada inwestora Stanisława F. z dnia 10 czerwca 1998 r. zawiadamiające, że Stanisław Sz. prowadzi budowę budynku mieszkalnego.
Organ I instancji nie przeprowadzając w tej kwestii żadnego postępowania wyjaśniającego najpierw, bo w dniu 17 czerwca 1998 r. wydał decyzję zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą Stanisławowi Sz. pozwolenia na budowę, a dopiero później w dniu 18 czerwca 1998 r. przeprowadził dowód z oględzin terenu wnioskowanej inwestycji. Dowód z oględzin został przeprowadzony z naruszeniem obowiązującej procedury, bowiem w oględzinach nie uczestniczyła żadna z zainteresowanych stron, a protokół nie zawiera ustaleń co do czasu wykonania istniejących na terenie objętym pozwoleniem na budowę fundamentów.
W powyższej sytuacji stwierdzenie w zaskarżonej decyzji organu odwoławczego, iż w sprawie nie zostały należycie wyjaśnione okoliczności istotne dla jej ostatecznego rozstrzygnięcia i wskazanie organowi I instancji jakie okoliczności musi wyjaśnić przy ponownym rozpatrywaniu sprawy, uznać należy za zasadne.
Wobec zgodności zaskarżonej decyzji z prawem należało na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ skargę oddalić.