Wyrok WSA w Lublinie z 7 marca 2006 r., II SA/Lu 151/06

Sąd

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie

Rozpoznanie

na rozprawie w dniu 7 marca 2006 r.

Sprawa

sprawy ze skargi S. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]. Nr [...] w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego oddala skargę.

Skład

Sędzia NSA Leszek Leszczyński przewodniczący
Sędzia NSA Krystyna Sidor
Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak sprawozdawca
Asystent sędziego Rafał Ostrowski protokolant

Uzasadnienie

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...][...] r. (Nr [...]) wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98 poz. 1071 ze zm.), oraz art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2001 r. Nr 79, poz. 856 ze zm.) w związku z art. 17 ust. 5 pkt 2 lit.b) i art. 32 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. z 2003 r. Nr 228 poz. 2255 ze zm.), a także § 7 rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z dnia 2 czerwca 2005 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne (Dz. U. Nr 105, poz. 881 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania S.K. od decyzji wydanej z upoważnienia Wójta Gminy przez Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia [...] r. (znak: [...]) w przedmiocie uchylenia w całości, z mocą od dnia 1 września 2005 r., uprzednio wydanej decyzji z dnia [...] r., (znak: [...], przyznającej świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością opieki nad dzieckiem, na dziecko – A. K., ur. 24 października 1995 r. – utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu stwierdziło, że organ I instancji prawidłowo swoje rozstrzygnięcie uzasadnił, zgodnie z art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. b) w związku z art. 32 ust. 1 cyt. ustawy o świadczeniach rodzinnych, że świadczenia pielęgnacyjne nie przysługują jeżeli osoba wymagająca opieki została umieszczona w rodzinie zastępczej. Następnie od tej decyzji złożyła odwołanie S. K. W treści odwołania podniosła, że świadczenie pielęgnacyjne jest niezbędne do zapewnienia odpowiedniej opieki niepełnosprawnemu dziecku oraz, że uchylenie decyzji jest dla niej krzywdzące i stawia ją w trudnej sytuacji materialnej.

Rozpatrując odwołanie Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że zgodnie z art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. b) ustawy o świadczeniach rodzinnych, świadczenia pielęgnacyjne nie przysługują, jeżeli osoba wymagająca opieki została umieszczona w rodzinie zastępczej albo w związku z koniecznością kształcenia, rewalidacji lub rehabilitacji w placówce zapewniającej całodobową opiekę przez co najmniej 5 dni w tygodniu z wyjątkiem zakładów opieki zdrowotnej. Natomiast dyspozycja art. 32 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych stanowi, że organ właściwy może bez zgody strony zmienić lub uchylić ostateczną decyzję administracyjną, na mocy której strona nabyła prawo do świadczeń rodzinnych, jeżeli uległa zmianie sytuacja rodzinna lub dochodowa rodziny mająca wpływ na prawo do świadczeń rodzinnych albo osoba nienależnie pobrała świadczenie rodzinne. Wynikało to z tego, że wnioskiem z dnia 23 sierpnia 2005 r. skarżąca wystąpiła do organu I instancji o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego na dziecko – A. K. Następnie decyzją z dnia [...] r. (znak: [...]) organ I instancji przyznał skarżącej świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością opieki nad dzieckiem, na dziecko – A. K. Natomiast mocą decyzji będącej przedmiotem zaskarżenia organ I instancji uchylił poprzednią decyzję przyznającą przedmiotowe świadczenie. Było to następstwem zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego z którego wynika, że na mocy postanowienia Sądu Rejonowego w Lublinie VI Wydział Rodzinny i Nieletnich z dnia 18 grudnia 2001 r. (sygn. akt VI Nsm 710/01) ograniczona została władza rodzicielska B. K. nad jej małoletnią córką A. K. przez umieszczenie jej w rodzinie zastępczej u babki S. K., to jest skarżącej. Wobec powyższych ustaleń faktycznych w przedmiotowej sprawie wystąpił stan faktyczny określony w art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. b) ustawy o świadczeniach rodzinnych, czyli w przedmiotowej sprawie nie zaistniały przesłanki do przyznania tego świadczenia. Dlatego też organ I instancji prawidłowo uchylił w całości wcześniejszą, błędną decyzję na podstawie art. 32 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych w związku z art. 163 k.p.a. podkreślił organ odwoławczy.

W skardze do Sądu S. K. podniosła następujące zarzuty.

Po pierwsze, stwierdziła, że organ II instancji dokonał niewłaściwej interpretacji art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. b) ustawy o świadczeniach rodzinnych. Po drugie podniosła, że dziecko, którym się opiekuje, w ciągu dnia od godziny 9,00 do godziny 15,00 przebywa w Domu Pomocy Społecznej, zaś pozostałą część czasu spędza w domu. A. K. ma bowiem czterokończynowe porażenie mózgowe i wymaga opieki wszystkich domowników oraz objęta jest wszechstronną rehabilitacją, co wymaga dużych nakładów finansowych. Po trzecie, zdaniem skarżącej, środki przyznane jej z tytułu pełnienia funkcji rodziny zastępczej są niewystarczające, a do skargi dołączono zaświadczenie lekarskie o stanie zdrowia A. K. oraz zaświadczenie wydane przez Dyrekcję Domu Pomocy Społecznej, z którego wynika, iż A. K. jest uczestnikiem terapii prowadzonej w Powiatowym Ośrodku Wsparcia ze względu na swoją niepełnosprawność oraz, że zajęcia odbywają się pięć razy w tygodniu w godzinach 8,00 – 16,00.

W odpowiedzi na skargę organ II instancji podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z dyspozycją art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269) w związku z art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), wojewódzki sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej rozpatrując skargę na ostateczną decyzję administracyjną w zakresie jej zgodności z prawem, oczywiście po wyczerpaniu środków zaskarżenia. Oznacza to, że kontrola sądu administracyjnego obejmuje także spełnienie przez zaskarżoną decyzję wymagań zawartych w odpowiednich normach materialnoprawnych, proceduralnych jak i kompetencyjnych. Dotyczy to sposobu w jaki dokonywana jest wykładnia przepisów prawa materialnego oraz rezultat wykładni, prowadzący do przyjętej przez właściwy organ administracji publicznej kwalifikacji normatywnej określonych faktów. W przedmiotowej sprawie został prawidłowo ustalony stan faktyczny zgodnie z dyspozycją art. 77 § 1 i 80 k.p.a. Wynika z niego, w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, że na mocy postanowienia Sądu Rejonowego w Lublinie VI Wydział Rodzinny i Nieletnich z dnia 18 grudnia 2001 r. (sygn. akt VI Nsm. 710/01) - karta Nr 3), ograniczona została władza rodzicielska B. K. nad jej małoletnią córką A. K. przez umieszczenie jej w rodzinie zastępczej u babki S. K., co wypełnia hipotezę art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. b) cyt. ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228, poz. 2255 ze zm.). Powyższy przepis jednoznacznie bowiem stanowi, że świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba wymagająca opieki została umieszczona w rodzinie zastępczej, co wystąpiło w tej sprawie. Natomiast podniesiona przez skarżącą okoliczność, że A. K. przez część dnia przebywa w domu pomocy społecznej – co wynika z przedłożonego zaświadczenia i jest uczestnikiem terapii zajęciowej prowadzonej przez Powiatowy Ośrodek Wsparcia przy Domu Pomocy Społecznej, nie zmienia podstawowej okoliczności faktycznej w tym zakresie, tj. przebywania A. K. w rodzinie zastępczej. Ponadto ubocznie należy stwierdzić – co także prawidłowo orzekł organ II instancji – że w świetle dyspozycji art. 17 ust. 1 cyt. ustawy o świadczeniach rodzinnych, świadczenie pielęgnacyjne przysługuje – z tytułu rezygnacji z zatrudnienia czy też innej pracy zarobkowej z powodu konieczności opieki nad dzieckiem – matce lub ojcu czy też opiekunowi faktycznemu dziecka. Natomiast dyspozycja art. 3 pkt 14 cyt. ustawy o świadczeniach rodzinnych jednoznacznie stanowi, że ilekroć w ustawie jest mowa o opiekunie faktycznym dziecka – oznacza to osobę faktycznie opiekującą się dzieckiem, jeżeli wystąpiła z wnioskiem do sądu rodzinnego o przysposobienie dziecka. Dlatego skarżąca jako babka dziecka, która została ustanowiona dla niego rodziną zastępczą nie jest uprawniona, w świetle wyżej powołanych przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych do przyznania - w tym stanie prawnym i faktycznym - świadczenia pielęgnacyjnego.

Oznacza to, że zaskarżona decyzja nie naruszyła przepisów prawa materialnego i prawa procesowego, w tym dyspozycji art. 163 kpa.

Z tych względów i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Sąd orzekł jak w sentencji.

jp