Uzasadnienie
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Zamościu decyzją z dnia [...] Nr [...] po rozpatrzeniu odwołania M. G. od decyzji Kierownika Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia [...]. Nr [...] wydanej z upoważnienia Burmistrza Miasta odmawiającej przyznania odwołującemu się zasiłku celowego w związku z suszą w 2006 r. – utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia przytoczono następujące ustalenia i wnioski:
Zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 29 sierpnia 2006r. w sprawie szczegółowych warunków realizacji programu pomocy dla gospodarstw rolnych w celu złagodzenia skutków suszy (Dz. U. Nr 155, poz. 1109) rodzinom rolniczym, których gospodarstwa rolne zostały dotknięte suszą w 2006r. przysługuje pomoc społeczna w formie zasiłku celowego.
Przyznanie takiej pomocy jest obwarowane pewnymi warunkami:
- 1. Jest ona przyznawana na wniosek osoby zainteresowanej, złożony do dnia 15 października 2006r.,
- 2. Udzielana jest ona rodzinom rolniczym, jeżeli co najmniej jedna osoba w tej rodzinie jest rolnikiem, w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników, który podlega temu ubezpieczeniu z mocy ustawy:
- 3. W posiadanym gospodarstwie rolnym nastąpiły szkody w uprawach rolnych spowodowane suszą, oszacowane przez komisję powołaną przez wojewodę,
- 4. Średnia wysokość szkód w danym gospodarstwie musi przekraczać 30%. Niespełnienie choćby jednego z powyższych warunków powoduje, iż zasiłek celowy nie przysługuje.
W rozpatrywanej sprawie bez wątpliwości pozostaje fakt, iż w gminie T., w miesiącu lipcu 2006r., wystąpiła susza. Wynika to m.in. z protokołu Komisji Wojewódzkiej z dnia 18 sierpnia 2006r. powołanej zarządzeniem Wojewody Nr [...] z dnia [...] w sprawie szacowania strat w uprawach, spowodowanych klęską suszy, która wystąpiła w m-cu lipcu 2006r. na terenie Gminy T.. Z załącznika do tego protokołu wynika również, iż M. G. poniósł szkody w swoich uprawach w wyniku suszy. Uszkodzeniu uległy następujące uprawy:
- - użytki zielone o pow. 0,86 ha - 50% uszkodzenia
- - gryka o pow. 2,91 ha - 60% uszkodzenia
- - ziemniaki o pow. 0,50 ha - 50% uszkodzenia
- - porzeczka czarna o pow. 0,79 ha - 50% uszkodzenia
Średnia wysokość szkód w uprawach rolnych oszacowana przez Komisję wyniosła powyżej 30 %, stąd też odwołujący mógł się starać o przyznanie mu zasiłku celowego.
Postępowanie w sprawie przyznania takiego zasiłku prowadzi ośrodek pomocy społecznej gminy właściwej ze względu na miejsce zamieszkania wnioskodawcy.
Po wszczęciu takiego postępowania kierownik ośrodka ustala średnią wysokość szkód w danym gospodarstwie na podstawie protokołu oszacowania szkód sporządzonego przez wyżej wskazaną komisję. W tym celu wysokość szkód w uprawach rolnych musi zostać przeliczona na wysokość szkód w gospodarstwie rolnym.
Jak wynika z protokołu Komisji Wojewódzkiej w gospodarstwie rolnym M. G. uszkodzeniu uległo 2,81 ha upraw rolnych. Powierzchnia jego całego gospodarstwa rolnego wynosi natomiast 9,45 ha. W związku z tym średnia wysokość szkód w gospodarstwie odwołującego się wynosi 29,7 % i jest niższa niż 30 %. Stąd też zasiłek celowy nie przysługuje.
Kolegium stwierdziło, że zarówno w protokole Komisji, jak w oświadczeniu strony łączna powierzchnia upraw rolnych dotkniętych suszą oraz procentowy wskaźnik uszkodzeń są takie same.
M. G. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, której zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia wyrażający się w mylnym przyjęciu, że łączna powierzchnia użytków zielonych wynosi 0,86 ha, a faktycznie powinno być 1,55 ha. Na potwierdzenie powyższej okoliczności M. G. dołączył do skargi kserokopię oświadczenia o sposobie wykorzystywania działek rolnych. Przedstawił też wyliczenie, według którego przy przyjęciu prawidłowej powierzchni użytków zielonych, w których straty wyniosły 50%, średnia szkód w jego gospodarstwie wynosi 33% (skarżący omyłkowo podał 0,33%).
W konkluzji M. G. wnosił o uchylenie zaskarżonej decyzji.
W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Podkreślono, że podstawę do przyznania zasiłku celowego z powodu suszy stanowił protokół Komisji powołanej przez Wojewodę zawierający oszacowanie szkód w uprawach rolnych dokonane m.in. na podstawie oświadczeń samych rolników. Kolegium nie znalazło podstaw do podważenia tego protokołu, w szczególności w sytuacji, gdy skarżący wnosił o uwzględnienie upraw niezgłoszonych w oświadczeniu lub też o uwzględnienie wyższej szkody w użytkach rolnych. Wskazano nadto, iż nawet szczegółowe przeprowadzenie ponownego postępowania dowodowego, z uwagi na znaczny okres, który upłynął od klęski suszy, nie przyniosłoby żadnych rezultatów.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Dokonując oceny zaskarżonej decyzji w zakresie jej pozostawania w zgodności z przepisami prawa, do czego na podstawie art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) w związku z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) Wojewódzki Sąd Administracyjny jest uprawniony – stwierdzić należy, że kontrolowane rozstrzygnięcie prawa nie narusza.
Realizując przewidziany w art. 24 ust. 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz.U. Nr 64, poz. 593 ze zm.) rządowy program pomocy społecznej mający na celu ochronę poziomu życia osób, rodzin i grup społecznych oraz rozwój specjalistycznego wsparcia – Rada Ministrów wydała rozporządzenie z dnia 29 sierpnia 2006 r. w sprawie szczegółowych warunków realizacji programu pomocy dla gospodarstw rolnych w celu złagodzenia skutków suszy (Dz.U. Nr 155, poz. 1109).
Rozporządzenie to określa warunki pomocy społecznej rodzinom rolniczym, których gospodarstwa rolne zostały dotknięte suszą w 2006 r.
W świetle zapisów wskazanego rozporządzenia, pomoc udzielana jest jednorazowo w formie zasiłku celowego, udzielanego na zasadach określonych w art. 40 ust. 2 i 3 ustawy o pomocy społecznej.
Po wszczęciu postępowania na wniosek osoby zainteresowanej kierownik ośrodka pomocy społecznej ustala średnią wysokość szkód w danym gospodarstwie rolnym, na podstawie protokołu oszacowania szkód sporządzonego przez komisję powołaną przez wojewodę na podstawie § 20 ust. 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 stycznia 1996 r. w sprawie szczegółowych kierunków działań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa oraz sposobów ich realizacji (Dz.U. Nr 16, poz. 82 ze zm.), przekazanego przez Wojewodę za pośrednictwem wójta.
Pomocy udziela się rodzinie rolniczej, jeżeli co najmniej jedna osoba w tej rodzinie jest rolnikiem, w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników, który podlega temu ubezpieczeniu z mocy ustawy i jeśli w gospodarstwie rolnym, w rozumieniu przepisów o podatku rolnym, w którym szkody w uprawach spowodowane suszą, oszacowane przez komisję powołaną przez wojewodę na podstawie § 20 ust. 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 stycznia 1996 r. w sprawie szczegółowych kierunków działań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji rolnictwa oraz sposobów ich realizacji, wynoszą średnio powyżej 30%.
Skarżący M. G. złożył w dniu 10 października 2006 r. wniosek o przyznanie zasiłku celowego w związku z suszą 2006r.
Z protokołu Komisji Wojewódzkiej spisanego 18 sierpnia 2006 r. w B. w sprawie szacowania strat w uprawach spowodowanych klęską suszy, która wystąpiła w czerwcu i lipcu 2006 r. na terenie Gminy T.wynika (pkt 361 załącznika), że w gospodarstwie M. G. o powierzchni użytków rolnych 9,45 ha stwierdzono straty plonów wynoszące 50% na obszarze 0,86 stanowiącym użytki zielone, na obszarze 0,5 ha – ziemniaków i na obszarze 0,79 ha – porzeczki czarnej oraz straty wynoszące 60% na obszarze 2,91 ha obsianym gryką.
W protokole zawarto zapis, że Komisja Wojewódzka dokonała analizy protokołu Komisji Gminnej z dnia 16 sierpnia 2006 r. oraz lustracji uszkodzonych plantacji przeprowadzonej 18 sierpnia 2006 r.
Obszar i rodzaj upraw, na których wystąpiły szkody odpowiada danym zawartym w oświadczeniu złożonym przez skarżącego M. G. pod rygorem odpowiedzialności karnej w dniu 3 sierpnia 2006 r.
W świetle powyższych dowodów za prawidłowe należy uznać ustalenie zaskarżonej decyzji, że w gospodarstwie rolnym skarżącego o pow. 9,45 ha użytków rolnych – średnia wysokość szkód wynikających z protokołu sporządzonego przez Komisję powołaną przez Wojewodę – nie przekracza 30%.
Skarżący nie spełnia zatem warunków do przyznania mu pomocy w formie zasiłku celowego w związku z suszą w 2006 r.
Odnosząc się do zarzutów skargi należy stwierdzić, że dotyczą one w istocie treści protokołu sporządzonego przez Wojewódzką Komisję właściwą do szacowania szkód w uprawach stanowiącego podstawę do orzekania przez organ pomocy społecznej, co wynika z § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 sierpnia 2006 r. w sprawie szczegółowych warunków realizacji programu pomocy dla gospodarstw rolnych w celu złagodzenia skutków suszy.
Protokół ten nie podlega weryfikacji przez kierownika ośrodka pomocy społecznej, lecz stanowi podstawę do ustalenia średniej wysokości szkód w danym gospodarstwie rolnym. W tym względzie Sąd podziela przytoczone wyżej wywody zawarte w odpowiedzi na skargę na temat szczególnego charakteru postępowania w sprawach zasiłku celowego w celu złagodzenia skutków suszy.
Należy nadto podkreślić, że skarżący składając wniosek o przyznanie zasiłku celowego w dniu 10 października 2006 r. sam powołał się na oszacowanie szkód, dokonane przez Komisję powołaną przez Wojewodę, a odpowiadające w stosunku do jego gospodarstwa danym co do rodzaju upraw uszkodzonych przez susze – wymienionym w jego oświadczeniu z dnia 3 sierpnia 2006 r. W odniesieniu do użytków zielonych skarżący zgłosił szkody na powierzchni łącznej 0,86 ha. jak trafnie podniesiono w odpowiedzi na skargę, nie wykazał on szkód na pozostałej powierzchni gospodarstwa zajętej na użytki zielone.
W szczególności dowodu takiego nie może stanowić dołączone do skargi oświadczenie o sposobie wykorzystywania działek rolnych, gdyż jest ono przeznaczone do innych celów i nie wskazuje powierzchni działek objętej stratami ani rozmiaru tych strat.
Z tych względów i na podstawie art. 151 ppsa Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.
kg