Uzasadnienie
Decyzją z dnia 7 lutego 2012 r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...], po rozpoznaniu odwołania H. Z. od decyzji wydanej z upoważnienia Wójta Gminy [...] przez Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w S. R. z dnia 12 grudnia 2011 r., nr [...], zobowiązującej H. Z. do zwrotu należności z tytułu świadczeń z funduszu alimentacyjnego wypłaconych M. Z. w okresie od dnia 1 października 2010 r. do dnia 30 września 2011 r. w kwocie 3 600,00 zł wraz z odsetkami ustawowymi – utrzymało w mocy tę decyzję.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Kolegium wyjaśniło, że w zaświadczeniu z dnia 10 września 2010 r., KMP [...], Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w [...] wskazał, że w okresie ostatnich dwóch miesięcy egzekucja alimentów należnych od H. Z., przyznanych dla M. Z. wyrokiem Sądu Rejonowego w [...] z dnia 9 listopada 2007 r., [...], w wysokości 300 zł miesięcznie, okazała się bezskuteczna.
Wobec stwierdzenia bezskutecznej egzekucji alimentów decyzją z dnia 5 października 2010 r., nr [...], organ pierwszej instancji przyznał osobie uprawnionej, to jest M. Z. prawo do świadczeń z funduszu alimentacyjnego w wysokości 300 zł miesięcznie na okres od dnia 1 października 2010 r. do dnia 30 września 2011 r.
W dniu 12 grudnia 2011 r. organ ten, działając w oparciu o art. 27 ust. 2 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, wydał decyzję nr [...], którą zobowiązał dłużnika alimentacyjnego – H. Z. do zwrotu:
- 1) należności z tytułu świadczeń z funduszu alimentacyjnego wypłaconych osobie uprawnionej na podstawie powyższej decyzji z dnia 5 października 2010 r. w kwocie 3 600,00 zł,
- 2) odsetek ustawowych naliczonych na dzień 30 listopada 2011 r. w wysokości 312,75 zł, a także dalszych odsetek ustawowych liczonych do dnia spłaty należności głównej.
Utrzymując w mocy powyższą decyzję Kolegium podkreśliło, iż w myśl art. 27 ust. 1 i 2 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów organ właściwy wierzyciela ma obowiązek wydania po zakończeniu okresu świadczeniowego decyzji nakazującej dłużnikowi alimentacyjnemu zwrot wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego, zaś dłużnik ten ma prawny obowiązek powyższe świadczenia zwrócić. Powinności te nie są uzależnione od spełnienia dodatkowych warunków, co oznacza, iż przy wydawaniu decyzji o zwrocie należności na podstawie powołanych przepisów nie bierze się pod uwagę sytuacji osobistej, rodzinnej, zdrowotnej, czy też majątkowej dłużnika alimentacyjnego.
Jednocześnie Kolegium pouczyło stronę odwołującą się, iż stosownie do art. 30 ust. 2 powołanej ustawy może ona ubiegać się o umorzenie przedmiotowych należności przez organ właściwy wierzyciela. Rozstrzygnięcie takiego wniosku następuje jednak w odrębnym postępowaniu administracyjnym.
Skargę do Sądu na powyższą decyzję złożyła H. Z., wnosząc o pozytywne załatwienie jej sprawy i umorzenie należności, których zwrot orzeczono zaskarżoną decyzją. Skarżąca podkreśliła, iż wyrok sądu powszechnego zasądzający alimenty był wydany zaocznie, a ona sama do tej pory nie uzyskała "spłaty" za swoją pracę wykonywaną przez 23 lata u A. Z. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga nie jest zasadna, albowiem zaskarżona decyzja prawa nie narusza.
Zgodnie z art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz. U. z 2009 r. Nr 1, poz. 7 ze zm.), powoływanej w dalszej części uzasadnienia jako: "ustawa", dłużnik alimentacyjny jest zobowiązany do zwrotu organowi właściwemu wierzyciela należności w wysokości świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego osobie uprawnionej, łącznie z ustawowymi odsetkami. Odsetki te są naliczane od pierwszego dnia następującego po dniu wypłaty świadczeń z funduszu alimentacyjnego, do dnia spłaty (ust. 1a).
Po zakończeniu okresu świadczeniowego organ właściwy wierzyciela, w myśl art. 27 ust. 2 ustawy, ma obowiązek wydać decyzję w sprawie zwrotu przez dłużnika alimentacyjnego należności z tytułu otrzymanych przez osobę uprawnioną świadczeń z funduszu alimentacyjnego.
Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...] utrzymało w mocy decyzję wydaną z upoważnienia Wójta Gminy [...] przez Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w S. R. z dnia 12 grudnia 2011 r., nr [...], zobowiązującą skarżącą do zwrotu należności z tytułu świadczeń z funduszu alimentacyjnego wypłaconych osobie uprawnionej, to jest M. Z. w okresie od dnia 1 października 2010 r. do dnia 30 września 2011 r. w kwocie 3 600,00 zł wraz z odsetkami ustawowymi.
Organy administracji zasadnie uznały, że w sprawie znajdują zastosowanie powołane przepisy ustawy. Przepisy te regulują obowiązek zwrotu przez dłużnika alimentacyjnego świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego na rzecz organu, który je wypłacał. W tym postępowaniu obowiązkiem organu właściwego wierzyciela jest jedynie ustalenie czy świadczenie zostało wypłacone na rzecz osoby uprawnionej i w jakiej wysokości. Organ ten nie jest natomiast uprawniony do badania w tym postępowaniu sytuacji rodzinnej oraz materialnej zobowiązanego do zwrotu, gdyż kwestia ewentualnego umorzenia należności wypłaconych z funduszu alimentacyjnego jest rozstrzygana w odrębnym postępowaniu.
Wyliczona przez organy administracji kwota należności podlegających zwrotowi oraz kwota odsetek ustawowych ustalonych na dzień 30 listopada 2011 r. jest prawidłowa (k. 45 akt adm.).
Zarzuty skarżącej są niezasadne. Na wynik rozpoznawanej sprawy nie mogą mieć żadnego wpływu podniesione w skardze kwestie braku "rozliczeń" pomiędzy skarżącą a ojcem M. Z. ani fakt, iż alimenty od skarżącej na rzecz jej córki zostały zasądzone wyrokiem zaocznym.
Należy również podkreślić, że Sąd nie jest właściwy do rozpoznania zawartego w skardze wniosku o umorzenie należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego, o których zwrocie orzekały organy obu instancji. Zadaniem Sądu jest kontrola zgodności z prawem zaskarżonych do niego rozstrzygnięć organów administracji, po uprzednim wyczerpaniu administracyjnego toku instancji.
Skarżąca, o czym została pouczona prawidłowo w zaskarżonej decyzji, może ubiegać się o umorzenie wskazanych wyżej należności, wskazując na swoją trudną sytuację dochodową i rodzinną. W tym celu winna złożyć stosowny wniosek do organu właściwego wierzyciela – Wójta Gminy [...]. W myśl bowiem art. 30 ust. 2 i 3 ustawy, organ właściwy wierzyciela może na wniosek dłużnika alimentacyjnego umorzyć – w drodze decyzji – jego należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego łącznie z odsetkami w całości lub w części, uwzględniając sytuację dochodową i rodzinną. Wniosek taki wszczyna nową sprawę administracyjną, rozstrzyganą w drodze osobnej, późniejszej decyzji, wydawanej w postępowaniu odrębnym od tego, które dotyczyło nałożenia samego obowiązku zwrotu świadczeń wypłaconych osobie uprawnionej z funduszu alimentacyjnego.
Z tych wszystkich względów, wobec braku podstaw do uwzględnienia skargi, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) skargę oddalił.