Uzasadnienie
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego zaskarżonym postanowieniem wydanym na podstawie art. 58 i art. 59 § 2 kpa odmówił E. i A. C. oraz D. N. przywrócenia terminu do wniesienia odwołania do decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., znak: [...] nakazującej odwołującym się zaniechać prowadzenia dalszych robót budowlanych związanych z wymianą pokrycia dachowego na budynku mieszkalnym zlokalizowanym przy ul. K. [...] w Ł. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia organ administracji wskazał, że decyzja organu pierwszej instancji została doręczona E. i A C. oraz D. N. w dniu 15 stycznia 2008 r. Natomiast odwołanie od tej decyzji wnieśli oni w dniu 30 stycznia 2008 r., składając je w siedzibie organu pierwszej instancji. Zatem odwołanie zostało wniesione z uchybieniem 14-dniowego terminu określonego w art. 129 § 2 kpa.
Zgodnie z art. 58 § 1 kpa, w razie uchybienia terminu należy go przywrócić na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy.
Kryterium braku winy, jako przesłanki zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonaniu czynności w postępowaniu administracyjnym. Do okoliczności faktycznych uzasadniających brak winy zalicza się np.: nagłą chorobę, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą, który to fakt strona zobowiązana jest uprawdopodobnić przy złożeniu wniosku. Taki przypadek nie wystąpił w sprawie niniejszej.
Wniosek o przywrócenie terminu został uzasadniony chorobą D. N. będącego po ciężkim wypadku samochodowym oraz podeszłym wiekiem i złym stanem zdrowia E. i A. C. W ocenie organu odwoławczego powyższe okoliczności nie uzasadniają braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. Stosownie do art. 128 kpa odwołanie nie wymaga szczegółowego uzasadnienia. Wystarczy, jeżeli z odwołania wynika, że strona jest niezadowolona z wydanej decyzji.
Dlatego też nie zachodziły postawy do przywrócenia terminu.
E. i A. C. oraz D. N. w skardze na powyższe postanowienie wskazali, że jest ono krzywdzące i domagali się prawidłowego załatwienia sprawy. Wyjaśnili, że odwołanie od decyzji doręczonej im w dniu 15 stycznia 2008 r. zostało sporządzone w dniu 28 stycznia 2008 r., a w dniu 29 stycznia 2008 r. upływał termin do jego wniesienia. Odwołanie złożone w dniu 30 stycznia 2008 r. organ pierwszej instancji uznał za wniesione w terminie. Mimo to organ odwoławczy wezwał do złożenia wniosku o przywrócenie terminu. Złożony wniosek nie został uwzględniony.
Organ administracji w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, odwołując się do motywów zaskarżonego postanowienia.
Sąd zważył, co następuje
Skarga jest niezasadna. Zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem.
Z niewątpliwych ustaleń organu administracji wynika, że decyzja organu pierwszej instancji z dnia [...] r. (k. 64 akt. adm.) została doręczona skarżącym w dniu 15 stycznia 2008 r. (k. 62-63 akt adm.), zaś odwołanie o tej decyzji wnieśli oni w dniu 30 stycznia 2008 r. (k. 35 akt adm. II instancji). Trafnie zatem organ drugiej instancji ustalił, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem określonego w art. 129 § 2 kpa 14-dniowego terminu, który upłynął w dniu 29 stycznia 2008 r.
W tej sytuacji stanowisko organu pierwszej instancji wyrażone w piśmie z dnia 7 lutego 2008 r. (k. 36 akt adm. II inst.), że odwołanie zostało wniesione w ustawowym terminie, było oczywiście błędne.
W razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy (art. 58 § 1 kpa). Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin (art. 58 § 2 kpa). Skarżący spełnili wymagania pokreślone w art. 58 § 2 kpa. Nie można natomiast uznać, iż skarżący uprawdopodobnili, iż uchybienie terminu nastąpiło bez ich winy. Stanowisko organu administracji w tym zakresie należy podzielić.
W odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji, skarżący wnosząc o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania nie przytoczyli żadnych okoliczności uprawdopodobniających brak winy w uchybieniu terminu.
Na skutek wezwania organu odwoławczego (pismo z dnia 5 marca 2008 r., k. 48 akt adm. II organu inst.) wyjaśnili, że odwołanie którego termin wniesienia upłynął w dniu 29 stycznia 2008 r. zostało sporządzone w dniu 28 stycznia 2008 r. lecz złożone w siedzibie organu w dniu 30 stycznia 2008 r. Uczynił to chory niepełnosprawny wnuk D. N., który wymaga pomocy innych osób. E. i A. C. są osobami starszymi i niepełnosprawnymi. Pomocy udziela im D. N. (k. 52-53 akt adm.).
W świetle powyższych okoliczności podzielić należy stanowisko organu odwoławczego, co do braku podstaw do przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.
Natomiast w przypadku uznania, że E. i A. C. ze względu na wiek i niepełnosprawność nie byli w stanie samodzielnie wnieść w terminie odwołania od decyzji organu pierwszej instancji, okoliczność ta nie przesądza o braku możliwości uczynienia tego przy pomocy innej osoby. Osobą taką, jak wskazali E. i A. C., jest mieszkający z nimi D. N., który również jest stroną postępowania. Wprawdzie D. N. również jest chory w następstwie wypadku, jednak, co zostało przyznane w piśmie z dnia 10 marca 2008 r. (k. 67-68 akt adm. II inst.) pomaga małż. C. w załatwianiu spraw życiowych i to on w dniu 30 stycznia 2008 r. złożył odwołanie w siedzibie organu pierwszej instancji.
Skarżący nie wykazali, a nawet nie podnosili, iż dokonanie tej czynności było niemożliwe wcześniej. W szczególności nie wyjaśnili przyczyn, które uniemożliwiły D. N. złożenie (nadanie w placówce pocztowej) odwołania w dniu 28 stycznia 2008 r., kiedy to odwołanie zostało sporządzone, czy też w dniu 29 stycznia 2008 r., który był ostatnim dniem do wniesienia odwołania, a uczynił to w dniu 30 stycznia 2008 r. Skoro uczynił to w dniu 30 stycznia 2008 r., niezbędne było wykazanie przez skarżących, że dokonanie tej czynności niemożliwe było wcześniej tj. w dniach 28 czy 29 stycznia 2008 r.
Zasadnie zatem organ odwoławczy ocenił, że skarżący nie uprawdopodobnili braku winy w uchybieniu terminu, co oznacza, iż zaskarżone postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania zgodne jest z art. 58 § 1 kpa.
Dlatego też skargę, jako niezasadną należało oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Pełnomocnikowi ustanowionemu w ramach prawa pomocy przyznano wynagrodzenie oraz zwrot wydatków na podstawie art. 250 ppsa oraz § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c), § 2 ust. 3, § 19 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).
Z tych względów należało orzec, jak w sentencji wyroku.