Uzasadnienie
W dniu [...] maja 2020 r. (data nadania) A. F. wniósł do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Lublinie skargę (błędnie oznaczona jako "odwołanie"), której przedmiot określił jako "decyzja Organu S.K.O. z dnia [...] r. nr [...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje
Skarga podlega odrzuceniu.
Wyjaśnić należy, że sąd administracyjny, przed przystąpieniem do rozpoznania skargi, zobowiązany jest w pierwszej kolejności do zbadania z urzędu jej dopuszczalności, poprzez ustalenie, czy nie zachodzi jedna z przesłanek odrzucenia skargi, wymienionych w art. 58 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej jako "p.p.s.a."). Jednym z warunków dopuszczalności skargi jest natomiast pozostawanie sprawy, której skarga dotyczy, w kognicji sądu administracyjnego. Stosownie bowiem do art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.
W świetle art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2167 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości – przede wszystkim – przez kontrolę działalności administracji publicznej, która sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Zakres tej kontroli jest jednak ograniczony do określonych form działania administracji publicznej, wymienionych enumeratywnie w art. 3 § 2 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem, kontrola działalności publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: (1) decyzje administracyjne; (2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; (3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; (4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267, z późn. zm.) oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613) oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; (4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; (5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; (6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; (7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; (8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; (9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Ponadto, zgodnie z § 3 cytowanego wyżej artykułu, sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których sądową kontrolę przewidują przepisy ustaw szczególnych.
Analizując treść oraz okoliczności sporządzenia zaskarżonego przez A. F. pisma Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia [...] r., Sąd doszedł do wniosku, że dokument ten nie stanowi żadnego z aktów lub czynności podlegających – zgodnie z art. 3 § 2 p.p.s.a. – kontroli sądu administracyjnego. Brak jest również przepisu szczególnego, który umożliwiałby Sadowi kontrolę tego dokumentu na zasadzie art. 3 § 3 p.p.s.a. W szczególności należy stwierdzić, że wbrew przekonaniu skarżącego pismu, temu nie sposób przypisać waloru decyzji administracyjnej. Ubocznie w tym miejscu wypada zauważyć, że skarżący – poza błędnym oznaczeniem w skardze charakteru zaskarżonego dokumentu jako decyzji administracyjnej – błędnie wskazał również organ będący autorem przedmiotowego pisma, przypisując jego wydanie Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w L.. Tymczasem zaskarżone pismo zostało sporządzone przez Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w [...], zaś ww. organ odwoławczy był jedynie jego adresatem.
Treść przedmiotowego pisma nie pozostawia wątpliwości, że zostało ono wystosowane w ramach czynności polegającej na przekazaniu przez Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej (jako organ pierwszej instancji) do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. (jako organu odwoławczego) odwołania A. F. od decyzji z dnia [...] r. nr [...], wydanej przez Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] z upoważnienia Wójta Gminy K., orzekającej o odmowie umorzenia skarżącemu należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Zaskarżone pismo miało charakter pisma przewodniego dla przekazywanej organowi odwoławczemu wraz z odwołaniem dokumentacji. Pismo to zostało doręczone A. F. jedynie "do wiadomości" – jako stronie postępowania.
W świetle art. 133 k.p.a. nie budzi wątpliwości, że przekazanie odwołania organowi odwoławczemu przez organ pierwszej instancji nie następuje w drodze decyzji administracyjnej ani postanowienia. Przekazanie środka odwoławczego nie jest również innym aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., albowiem nie ma charakteru władczego oraz nie rozstrzyga o uprawnieniach lub obowiązkach strony postępowania administracyjnego wynikających z przepisów prawa. Czynność taka jest jedynie etapem postępowania odwoławczego i nie powoduje nawiązania żadnego stosunku administracyjnego, z którego wynikałyby dla strony jakieś uprawnienia lub obowiązki. W konsekwencji ustawodawca nie przewidział kontroli takiej czynności (pisma) w ramach kognicji sądu administracyjnego.
Z tych wszystkich względów Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.