Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. nakazał Z. K. rozbiórkę samowolnie wybudowanego budynku stolarni zlokalizowanego na działce nr ewid.[...] przy ul. [...] w K. D.. Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzję tą utrzymał w mocy decyzją z dnia [...] r. Po rozpoznaniu skargi Inwestora Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia [...] r., (sygn. akt II SA/Lu [...]), oddalił skargę inwestora na decyzję organu odwoławczego. Z kolei Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia [...] r., (II OSK [...]) oddalił jego skargę kasacyjną.
Ponieważ inwestor nie wykonał rozbiórki Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego doręczył [...] r. Z. K. upomnienie z dnia [...] r., w którym wezwano go do wypełnienia obowiązku nałożonego decyzją z dnia [...] r. Mimo skutecznego doręczenia zobowiązany nie wykonał ciążącego na nim obowiązku. W tej sytuacji w dniu [...]. organ wystawił tytuł wykonawczy nr [...], który zobowiązany otrzymał w dniu [...] r. Pismem z dnia [...] r., uzupełnionym pismem z dnia [...] r. zobowiązany wniósł zarzuty w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Wskazał na prowadzenie postępowania jedynie w stosunku do niego, mimo, że właścicielami budynku są także inne osoby jako spadkobiercy.
Ponadto zastosowanie sankcji w postaci nakazu rozbiórki budynku jest zbyt uciążliwe. Komórka była postawiona w 1967r. i nikomu nigdy nie przeszkadzała. Została wyremontowana wraz z innymi spadkobiercami za wspólne pieniądze. Nigdy nie była użytkowana jako stolarnia, ale jako budynek gospodarczy, w którym przechowywane jest drewno na opał, węgiel, sprzęt ogrodniczy, narzędzia rower, motor i inne rzeczy potrzebne przy utrzymaniu posesji. Ostatecznie wniósł o anulowanie tytułu wykonawczego i decyzji o rozbiórce.
Postanowieniem z dnia [...] r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. stwierdził niedopuszczalność zgłoszonych zarzutów. Postanowienie to zostało utrzymane w mocy postanowieniem organu II instancji z dnia [...] r.
Decyzją z dnia [...] r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. nałożył na zobowiązanego grzywnę w kwocie [...]zł w celu przymuszenia do wykonania obowiązku nałożonego decyzją z dnia [...] r.
W odpowiedzi na decyzję nakładającą grzywnę zobowiązany w piśmie z dnia [...] r. zgłosił zarzuty i zażalenie w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego, wniósł zażalenie na postanowienie nakładające grzywnę w celu przymuszenia, domagając się jej uchylenia oraz złożył wniosek o wstrzymanie egzekucji rozbiórki budynku i zapłaty grzywny. Podał, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia [...] r. (VII SA/Wa [...]) uchylił postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego i Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego decyzją o rozbiórce stolarni. Nałożenie grzywny jest zatem przedwczesne. Znaczne jest bowiem prawdopodobieństwo wznowienia postępowania i uchylenia decyzji nakazującej rozbiórkę. Ponownie wskazał, że sporna szopa nie jest stolarnią, a komórką, w której składuje opał na zimę.
Stoi na tyłach kamienicy od dziesięcioleci i dotychczas nikomu to nie przeszkadzało. Szopa wykonana jest w sposób estetyczny i solidny. W jego mniemaniu Inspektor Nadzoru Budowlanego mógł nakazać architektoniczne dostosowanie wyglądu szopy, a nie nakazywać jej rozbiórkę. Zobowiązany podkreślił, że nie jest w stanie uiścić grzywny bez uszczerbku w kosztach utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zaznaczył, że powierzchnia spornej komórki wynosi 27 m2 zaś obecne przepisy dopuszczają budowanie bez zezwolenia budowle o powierzchni 35 m2. Wybudowanie spornej komórki przestało więc być samowolą budowlaną. Z tych powodów całe postępowanie utraciło podstawę prawną i krzywdzi zobowiązanego i jego rodzinę oraz jest społecznie szkodliwe. Stąd też jego zdaniem zasadna jest skarga o wznowienie postępowania i uchylenie bądź zmiana decyzji z dnia [...] r.
Wykonując wezwanie do sprecyzowania żądania zawartego w piśmie z dnia [...] r. zobowiązany w piśmie z dnia [...] r. oświadczył, że postępowanie egzekucyjne narusza art. 33 § 1 pkt 2 i 8 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zaznaczył, że w wyniku przeprowadzenia postępowania wznowieniowego po wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (VII SA/Wa [...]) istnieje bardzo duże prawdopodobieństwo uchylenia bądź zmiany decyzji z dnia [...] r. Wyegzekwowanie w takiej sytuacji obowiązku wynikającego z decyzji z dnia [...] r. byłoby przedwczesne i powodowałoby nadmierne koszty i uciążliwości. Byłoby też społecznie szkodliwe. W takim stanie faktycznym prowadzenie postępowania egzekucyjnego straciło podstawę prawną. Jeżeli zaś komukolwiek przeszkadza sporna komórka i nie podoba się jej wygląd to zobowiązany wnosi o przedstawienie wytycznych, co do tego, jak ma wyglądać.
Postanowieniem z dnia [...] r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. odmówił uwzględnienia zarzutów. W uzasadnieniu postanowienia wyjaśniono, że zgodnie z art. 7 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji organ egzekucyjny stosuje środki egzekucyjne, które prowadzą bezpośrednio do wykonania obowiązku, a spośród kilku takich środków - środki najmniej uciążliwe dla zobowiązanego. Zastosowany środek egzekucyjny w postaci grzywny w celu przymuszenia ma na celu doprowadzenie do wykonania obowiązku przez zobowiązanego własnymi środkami i uniknięcie obciążania go kosztami egzekucyjnymi wykonania zastępczego, jak i innymi kosztami egzekucyjnymi. Prowadzi więc bezpośrednio do wykonania obowiązku i jest najmniej uciążliwy dla zobowiązanego, także ze względu na brak dodatkowego silnego stresu związanego z wykonaniem zastępczym. Zdaniem organu wysokość grzywny określono zgodnie z art. 121 § 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Na jej wysokość nie miała wpływu sytuacja materialna zobowiązanego. Może on uwolnić się od nałożonej grzywny przez wykonanie ciążącego na nim obowiązku. Odnośnie wyroku WSA w Warszawie z dnia 18 listopada 2015 r., sygn. akt VII SA/Wa 199/15 stwierdzono, że nie ma on żadnego wpływu na istnienie, wygaśnięcie czy wymagalność decyzji o rozbiórce.
Postanowieniem z dnia [...] r. Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W jego opinii zarzut zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego nie jest uzasadniony. Właściwie zastosowano środek egzekucyjny oraz orzeczono wysokość grzywny, m.in. biorąc pod uwagę treść art. 2 w związku z art. 121 § 4 i § 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, wskazującej sposób naliczania grzywien w zakresie, w jakim dotyczą one obowiązków wynikających z przepisów prawa budowlanego oraz treść art. 124 § 1 i § 2 kpa w zw. z art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Odnosząc się do wskazanych w treści zażalenia pkt 1 i 2 art. 33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji stwierdzono, że nie mogą one stanowić podstawy zarzutu w niniejszym postępowaniu. Z przedstawionych akt egzekucyjnych organu nie wynika bowiem, aby wystąpiła którakolwiek z przesłanek wskazanych w tych przepisach. Odnosząc się do wniosku zobowiązanego o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego w niniejszej sprawie organ wskazał, że wypowiedział się w przedmiotowej kwestii w postanowieniu z dnia [...] r., utrzymującym w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P., nakładającym na zobowiązanego grzywnę w celu przymuszenia.
W tym stanie sprawy Z. K. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na postanowienie z dnia [...] r. Wyjaśnił, że sporna komórka nie jest stolarnią. Maszyny stolarskie przechowywane były tam tymczasowo. Obecnie służy do magazynowania opału zimą. Wybudowana została na zapleczu kamienicy, gdzie stoi od dziesięcioleci. W jej przypadku nie zachodzi samowola budowlana, gdyż jej powierzchnia jest mniejsza od 35 m2. Komórka jest estetyczna, solidna i nie jest trwale związana z gruntem. Utrzymanie w mocy zaskarżonym postanowieniem postanowienia organu I instancji pozbawia go możliwości magazynowania opału na zimę. Z tych powodów zaskarżone postanowienie, jak i postanowienie utrzymane nim w mocy, są dla niego krzywdzące oraz są szkodliwe społecznie.
W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko zaprezentowane w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje
Skarga pozbawiona jest podstaw. Przede wszystkim należy przypomnieć, że stosownie do art. 27 § 1 pkt 9 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. Dz. U z 2014r. poz. 1619 ze zmianami) termin do złożenia zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego wynosi 7 dni od dnia doręczenia zobowiązanemu tytułu wykonawczego. W rozpoznawanej sprawie nie było kwestionowane, że tytuł wykonawczy nr [...] z dnia [...]. został doręczony skarżącemu [...]., co potwierdza znajdujące się w aktach sprawy potwierdzenie odbioru. Zgodnie ze wspomnianym przepisem w części G. tytułu umieszczono pouczenie o możliwości złożenia zarzutów, wskazując jednocześnie ich podstawę.
Skarżący skorzystał z tej możliwości wskazując zarzuty w pismach z dnia [...]. i [...]. (w tym przypadku nadanym [...].). W opinii skarżącego wadliwość postępowania egzekucyjnego miała polegać na zastosowaniu zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego, braku udziału w postępowaniu pozostałych współwłaścicieli budynku oraz błędnym ustaleniu w decyzji o nakazaniu rozbiórki przeznaczeniu budynku. Postanowieniem z dnia [...]. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. stwierdził niedopuszczalność zarzutu (z uzasadnienia wynika, że chodzi o wszystkie zarzuty). Powyższe rozstrzygnięcie zostało utrzymane w mocy przez L. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...]. Według pisma tego organu z dnia [...]. wspomniane postanowienie nie było przedmiotem kontroli sądowej. Bezwątpienia zatem skarżący składając kolejne zarzuty dopiero [...]. uczynił to z uchybieniem terminu wskazanego w art. 27 § 1 pkt 9 wspomnianej ustawy.
W orzecznictwie ugruntowany jest pogląd, zgodnie z którym, zarzuty zgłoszone po upływie 7 - dniowego terminu są spóźnione i w związku z powyższym nie mogą być one rozpatrzone (tak w wyroku NSA z dnia 26 sierpnia 2011 r., II FSK 368/2010 opubl. w CBOSA). Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 28 kwietnia 2009r. (II FSK 1088/08 opubl. w CBOSA) wyjaśnił, że po upływie terminu do wniesienia zarzutów zobowiązany nie tylko nie może uzupełniać zarzutów zgłoszonych w terminie, powołując nowe ich podstawy, ale również nie może zgłosić nowych zarzutów w toku postępowania w sprawie stanowiska wierzyciela wobec zarzutów – o ile przeprowadzenie takiego postępowanie jest w określonej sprawie konieczne – ani też w toku postępowania zażaleniowego, ani tym bardziej w toku postępowania sądowoadministracyjnego (tak też w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 grudnia 2006 r., I OSK 1057/06 opubl. w CBOSA).
P. zatem powołujące nowe podstawy zarzutów, wniesione po upływie siedmiodniowego terminu od doręczenia zobowiązanym odpisu tytułu wykonawczego, jest bezskuteczne i zarzuty w nim podniesione nie mogą być rozpatrzone. W takiej sytuacji organ egzekucyjny odmawia uwzględnienia zarzutów z uwagi na uchybienie terminu do ich wniesienia (wyrok NSA z dnia 12 kwietnia 2016r. II FSK 463/14 opubl. w CBOSA, gdzie wskazano również na inne rozstrzygnięcia, por. także wyrok NSA z dnia 31 maja 2012r. II OSK 199/12, w którym za prawidłowe uznaje się stwierdzenia niedopuszczalności zgłoszonych zarzutów z uwagi na uchybienie terminu do ich wniesienia.).
Sąd rozpoznający niniejszą sprawę podziela stanowisko wyrażone w wyroku z dnia 12 kwietnia 2016r. Mimo zatem błędnego uzasadnienia postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]. oraz zaskarżonego postanowienia L. Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. rozstrzygnięcie jest prawidłowe.
Z tych względów na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U z 2016r. poz. 718 ze zm.) skargę należało oddalić.