Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 22 marca 2011 r., sygn. akt II SA/Ol 116/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił skargę J. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]", Nr "[...]".
We wniosku z dnia 28 marca 2011 r., złożonym na urzędowym formularzu, skarżący, powołując się w uzasadnieniu na niski dochód rodziny, wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Zgodnie z oświadczeniem o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną i trójką dzieci (w wieku "[...]"). W rubryce nr 7.1. skarżący wykazał mieszkanie o powierzchni 31,58 m2, zajmowane na podstawie umowy najmu. Skarżący oraz członkowie jego rodziny nie posiadają innych nieruchomości oraz żadnych zasobów pieniężnych i przedmiotów wartościowych. Źródłem dochodu 5-osobowej rodziny jest wynagrodzenie za pracę skarżącego.
W piśmie procesowym z dnia 8 kwietnia 2011 r., złożonym w odpowiedzi na wezwanie do złożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych, skarżący wyjaśnił, iż w "[...]" r. żona, będąc w ciąży, wyrejestrowała się z rejestru osób bezrobotnych i obecnie nie osiąga żadnych dochodów. Wskazał, iż otrzymuje dodatek mieszkaniowy i z żadnej innej pomocy socjalnej nie korzysta. W odpowiedzi na wezwanie do wskazania wysokości i przeznaczenia ponoszonych miesięcznie przez niego i członków jego rodziny wydatków oraz uwiarygodnienia faktu ponoszenia konkretnych wydatków w wykazanej wysokości, skarżący wskazał, iż nie posiada innych rachunków jak tylko za prąd, gaz i czynsz. Do przedmiotowego pisma skarżący załączył kserokopie: faktury za energię, wezwania do zapłaty za gaz wraz z dwoma dowodami wpłaty oraz decyzji o przyznaniu dodatku mieszkaniowego, w których wskazane zostały wydatki na lokal, a ponadto zaświadczenie pracodawcy o wysokości brutto/netto wynagrodzenia z okresu ostatnich trzech miesięcy.
Wskazać należy, iż w świetle art. 239 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie ppsa, skarżący zwolniony jest z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych w niniejszej sprawie z mocy ustawy. Tym samym w zakresie rozstrzygnięcia przedmiotowego wniosku pozostaje kwestia ustanowienia radcy prawnego.
Zgodnie z art. 262 ppsa, do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych odpowiednie zastosowanie mają przepisy o przyznaniu prawa pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy. Stosownie też do art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 ppsa, ustanowienie radcy prawnego, czyli przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, jeśli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Mając na uwadze powyższe, stwierdzić należy, iż w niniejszej sprawie spełniona została przesłanka uzasadniająca przyznanie skarżącemu prawa pomocy, obejmującego ustanowienie zawodowego pełnomocnika. Zauważyć należy, że skarżący i członkowie jego rodziny nie posiadają środków majątkowych, które umożliwiłyby poniesienie przedmiotowych kosztów postępowania sądowego. Nie dysponują również wystarczającymi środkami pieniężnymi na ich poniesienie. Wskazać należy, iż jedynym źródłem utrzymania rodziny jest wynagrodzenie za pracę skarżącego w wysokości "[...]" netto/brutto (średnia z ostatnich trzech miesięcy – zgodnie z przedłożonym zaświadczeniem). Mimo, że wynagrodzenie skarżącego nie należy do najniższych, to jednak mając na uwadze liczebność jego rodziny oraz uwzględniając konieczność ponoszenia wydatków związanych z jej utrzymaniem, w tym zwiększonych co do zasady wydatków na utrzymanie i wychowanie dzieci, nie można uznać, że środki pieniężne pochodzące z tego wynagrodzenia umożliwiają poniesienie kosztów związanych z ustanowieniem zawodowego pełnomocnika bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla skarżącego i jego rodziny, tym bardziej, że zgodnie z przedłożonymi dokumentami źródłowymi, skarżący nie jest również w stanie pokryć w terminie obciążających znacznie budżet rodzinny wysokich wydatków na energię i gaz.
W świetle powyższego, za zasadne uznano przyznanie skarżącemu prawa pomocy, obejmującego ustanowienie radcy prawnego i tym samym, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w związku z art. 246 § 1 pkt 2 ppsa, orzeczono jak w sentencji.