Uzasadnienie
Dyrektor Ośrodka Pomocy Społecznej w G., działająca z upoważnienia Burmistrza G. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia "[...]", uchylającą decyzję z dnia "[...]", działającej z upoważnienia Burmistrza G., Dyrektora Ośrodka Pomocy Społecznej w G. w sprawie uznania dłużnika alimentacyjnego – K. W. za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych i przekazującą sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Strona skarżąca podniosła zarzut naruszenia przepisów o postępowaniu administracyjnym i wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. W uzasadnieniu wskazano, iż organ drugiej instancji rozpatrzył merytorycznie odwołanie, mimo iż zostało wniesione z uchybieniem terminu.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. wniosło o jej odrzucenie. W uzasadnieniu organ odwoławczy podniósł, iż zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych, m.in. wyrokiem NSA z dnia 15 lutego 2006 r., sygn. akt I OSK 460/05, gmina, której organ wydawał decyzję w pierwszej instancji nie posiada legitymacji do wniesienia skargi na decyzję organu odwoławczego wydaną w tej samej sprawie. Skoro zatem skarga została wniesiona przez podmiot nie będący stroną, stosownie do art. 58 § 1 pkt 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi powinna być odrzucona.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył co następuje
Podnieść należy, iż Sąd z urzędu bada w pierwszej kolejności dopuszczalność skargi, ustalając, czy nie zachodzi jedna z przesłanek do jej odrzucenia, wymienionych enumeratywnie w art. 58 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a). Przesłankami tymi są: niewłaściwość sądu (pkt 1), wniesienie skargi po terminie (pkt 2), nieuzupełnienie braków formalnych skargi w wyznaczonym terminie (pkt 3), zawisłość sprawy (pkt 4), brak zdolności sądowej lub procesowej (pkt 5) oraz niedopuszczalność skargi z innych przyczyn (pkt 6).
Zgodnie z art. 50 § 1 i 2 p.p.s.a. uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Uprawnionym do wniesienia skargi jest również inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi. Jednocześnie w myśl art. 28 Kodeksu postępowania administracyjnego stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek.
W rozpoznawanej sprawie skargę wniosła Dyrektor Ośrodka Pomocy Społecznej w G., działająca z upoważnienia Burmistrza G., która zaskarżyła decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia "[...]", uchylającą w całości wydaną przez nią decyzję z dnia "[...]" i przekazującą sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.
Należy przypomnieć, iż Burmistrz jest organem wykonawczym gminy, reprezentuje ją na zewnątrz i w myśl obowiązujących przepisów upoważniony jest do wydawania decyzji administracyjnych w indywidualnych sprawach.
Zgodnie zaś z dominującą linią orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, znajdującą potwierdzenie w uchwale NSA z 9 października 2000 r. (OPK 14/00 ONSA 2001 nr 1 poz.
17) przyjmuje się, że gmina nie jest stroną postępowania administracyjnego w rozumieniu art. 28 kpa i nie jest podmiotem uprawnionym do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję administracyjną, jeśli do wydania decyzji w pierwszej instancji w określonej sprawie upoważniony był wójt (burmistrz, prezydent) tej gminy.
Jak wskazał NSA w uchwale z dnia 19 maja 2003 r. (OPS 1/03 ONSA 2003 nr 4 poz. 115) rola jednostki samorządu terytorialnego w postępowaniu administracyjnym jest wyznaczona przepisami prawa materialnego. Może być ona - jako osoba prawna - stroną tego postępowania i wówczas organy ją reprezentujące będą broniły jej interesu prawnego, korzystając z gwarancji procesowych, jakie przepisy Kpa przyznają stronom postępowania administracyjnego. Ustawa może jednak organowi jednostki samorządu terytorialnego wyznaczyć rolę organu administracji publicznej w rozumieniu art. 5 § 2 pkt 3 kpa. Wtedy będzie on bronił interesu jednostki samorządu terytorialnego w formach właściwych dla organu prowadzącego postępowanie. Przyznanie zatem organowi jednostki samorządu terytorialnego właściwości do orzekania w sprawie indywidualnej w formie decyzji administracyjnej wyłącza możliwość dochodzenia przez tę jednostkę jej interesu prawnego w trybie postępowania administracyjnego lub sądowoadministracyjnego.
W takiej sytuacji jednostka samorządu terytorialnego nie ma legitymacji procesowej strony w tym postępowaniu, nie jest również podmiotem uprawnionym do zaskarżenia decyzji administracyjnej do sądu administracyjnego.
Podobnie w doktrynie przyjmowany jest pogląd, że powierzenie organowi jednostki samorządu terytorialnego właściwości do orzekania w sprawie indywidualnej wyłącza możliwość dochodzenia przez tę jednostkę jej interesu prawnego w trybie postępowania administracyjnego i pozbawia ją legitymacji w postępowaniu sądowoadministracyjnym (por. J.P. Tarno, Status prawny jednostki samorządu terytorialnego w postępowaniu administracyjnym i sądowym PiP 2006 nr 2 s. 27-29, Komentarz p.p.s.a. Lexis Nexis Wyd. 4 str. 149-150, M. Stahl Samorząd terytorialny w orzecznictwie sądowym. Rozbieżności i wątpliwości ZNSA 2006 nr 6 s. 42-43, T. Woś Komentarz p.p.s.a. Lexis Nexis Wyd. 3 str. 288, P. Przybysz Komentarz k.p.a. Wyd. 6 str. 125-128).
W ocenie Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę nie budzi wątpliwości fakt, iż działająca z upoważnienia Burmistrza G. Dyrektor Ośrodka Pomocy Społecznej w G. nie działa w tym przypadku jako strona posiadająca interes prawny w rozumieniu art. 28 kpa i art. 50 § 1 p.p.s.a., lecz jako podmiot wykonujący przyznane mu kompetencje. Tym samym będąc organem, który wydał rozstrzygnięcie w pierwszej instancji, nie jest uprawniona do wniesienia skargi do sądu administracyjnego (por. wskazywany przez SKO wyrok NSA z dnia 15 lutego 2006r. sygn. akt I OSK 460/05 a także wyrok NSA z dnia 2 marca 2006 r., sygn. akt II GSK 387/05).
Biorąc pod uwagę powyższe rozważania, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. skargę odrzucił.