Uzasadnienie
Z przekazanych Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie akt sprawy wynika, że K. B. w dniu 9 stycznia 2013 r. zwrócił się do Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy z prośbą o rejestrację jako osoba bezrobotna. Wskazał, że w okresie od 4 listopada 2002 r. do 12 listopada 2012 r. pracował w firmie A, natomiast od marca 2012 r. nie otrzymywał wynagrodzenia, w związku z czym rozwiązał stosunek pracy. Poinformował, iż w sprawie tej toczy się postępowanie przed sądem. Zobowiązał się dostarczyć niezwłocznie wyrok lub postanowienie sądu, ponieważ nie posiada świadectwa pracy.
Decyzją z dnia "[...]" wydaną na podstawie m. in. art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. a i b oraz art. 71 ust. 1 i 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, Starosta Powiatu A uznał K. B. za osobę bezrobotną i odmówił mu przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych od dnia 9 stycznia 2013 r. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że z przedstawionych dokumentów wynika, iż w dniu rejestracji K. B. spełniał określone w ustawie warunki do uznania za osobę bezrobotną, natomiast nie spełniał przesłanek do przyznania zasiłku dla bezrobotnych określonych w art. 71 ust. 1 i 2 ustawy, tj. nie udokumentował przepracowania 365 dni ani też innego okresu, uprawniającego do zasiłku dla bezrobotnych.
Od powyższej decyzji K. B. złożył w dniu 1 lutego 2013 r. odwołanie do Wojewody. Podniósł, że ww. decyzję zaskarża w części dotyczącej odmowy przyznania prawa do zasiłku.
Po rozpatrzeniu odwołania Wojewoda decyzją z dnia "[...]" uchylił decyzję organu I instancji w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W ocenie organu odwoławczego zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem zasady czynnego udziału strony w postępowaniu, wyrażonej przepisem art. 10 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (zwanego w dalszej części uzasadnienia: kpa). Według Wojewody brak zawiadomienia o wszczęciu postępowania administracyjnego oraz o prawie do czynnego udziału strony w każdym stadium postępowania rzutuje na prawidłowość całego postępowania administracyjnego. Zasadne jest zatem uchylenie przedmiotowej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Organ I instancji powinien zaś przeprowadzić postępowanie w sposób uwzględniający gwarancje określone w Kodeksie postępowania administracyjnego.
Skargę na ww. decyzję wywiódł K. B. wnosząc o jej uchylenie i zarzucając, że organ naruszył zasadę dyspozycyjności środkiem odwoławczym i wydał decyzję z obrazą art. 138 § 1 pkt 2 kpa oraz art. 138 § 2 kpa.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko i argumentację zaprezentowane w zaskarżonym rozstrzygnięciu. W ocenie organu skarżący nie doprecyzował, w jaki sposób organ naruszył zasadę dyspozycyjności oraz na czym polega uchybienie organu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył co następuje
Na wstępie wyjaśnienia wymaga, iż sądowa kontrola działalności administracji publicznej ogranicza się do oceny zgodności zaskarżonego aktu lub czynności z prawem. Wynika to z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U Nr 153, poz.1269 ze zmianami).
Sąd administracyjny, kontrolując zgodność zaskarżonego rozstrzygnięcia z prawem, orzeka na podstawie materiału sprawy zgromadzonego w postępowaniu administracyjnym. Obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego spoczywa na organie orzekającym, a sąd administracyjny nie może zastąpić organu administracji w wypełnieniu tego obowiązku, ponieważ do jego kompetencji należy wyłącznie kontrola legalności rozstrzygnięcia administracyjnego. Oznacza to, że sąd administracyjny nie rozstrzyga merytorycznie o zgłoszonych przez stronę żądaniach, a jedynie w przypadku stwierdzenia, iż zaskarżony akt został wydany z naruszeniem prawa, o którym mowa w art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 14 marca 2012 r., poz. 270 – zwanej w dalszym ciągu uzasadnienia jako ppsa) uchyla go lub stwierdza jego nieważność.
Nadto wskazania wymaga, iż sąd orzeka na podstawie akt sprawy (art. 133 § 1 ppsa) nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ppsa).
Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów Sąd doszedł do przekonania, że skarga zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja została podjęta z naruszeniem przepisów prawa, w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy.
Na gruncie niniejszej sprawy skarżący wniósł odwołanie od decyzji organu I instancji w części dotyczącej odmowy przyznania prawa do zasiłku. Strona zatem nie zaskarżyła tej części decyzji organu, która dotyczyła uznania K. B. za osobę bezrobotną. Mimo to organ odwoławczy decyzją z dnia "[...]" uchylił decyzję organu I instancji w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
Tymczasem decyzja organu odwoławczego dotycząca decyzji, która nie była przedmiotem odwołania, jest nieważna z przyczyny rażącego naruszenia prawa. Decyzja organu odwoławczego, która w trybie art. 138 § 1 kpa rozstrzyga o decyzji organu I instancji, nie będącej przedmiotem odwołania, jest wydana z rażącym naruszeniem prawa – art. 156 § 1 pkt 2 kpa (patrz: Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, B. Adamiak, J. Borkowski, Warszawa 2008, str. 619; wyrok NSA z dnia 17 września 1990r.., III SA/ 647/90).
Należy zaznaczyć, że ewidentnie decyzja Starosty dnia "[...]" ma charakter rozstrzygnięcia dwuczłonowego. Każdy zaś z członów tej decyzji ma oparcie w odrębnej podstawie prawnej. Zresztą sam organ I instancji w sentencji swojego rozstrzygnięcia wskazał dwie podstawy prawne. Pierwsza z nich to art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. a ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2008r., Nr 69, poz. 415). Regulacja ta stanowi o kompetencji do wydawania decyzji o uznaniu lub odmowie uznania danej osoby za bezrobotną oraz utracie statusu bezrobotnego. W art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. b ustawy uregulowano zaś odrębnie kompetencję do wydawania decyzji o przyznaniu, odmowie przyznania, wstrzymaniu lub wznowieniu wypłaty oraz utracie lub pozbawieniu prawa do zasiłku, stypendium i innych finansowanych z Funduszu Pracy świadczeń wynikających z zawartych umów.
Skoro zatem skarżący bezspornie zaskarżył tylko część decyzji pierwszoinstancyjnej stanowiącej o odmowie przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych, to organ odwoławczy powinien właśnie w takim zakresie rozpatrzyć odwołanie strony.
Mając powyższe na względzie Sąd w pkt 1 uchylił zaskarżoną decyzję stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Z mocy art. 152 tej ustawy Sąd orzekł w pkt 2, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.