Uzasadnienie
W dniu 18 lipca 2012 r. (data stempla pocztowego) J. i T.D. złożyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie - za pośrednictwem Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego - skargę na postanowienie tego organu, którym po rozpatrzeniu zażalenia skarżących utrzymano w mocy postanowienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia "[...]" o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia celem wykonania obowiązku wynikającego z wystawionego tytułu wykonawczego tj. do poddania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym małoletniego O. przeciwko: "[...]", "[...]" oraz "[...]".
Odrębnym pismem z dnia 19 lipca 2012 r. J. i T.D. wystąpili do tut. Sądu z wnioskiem o wstrzymanie wykonania postanowienia Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia "[...]" w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia i nałożeniu opłaty za czynności egzekucyjne oraz o zawieszenie postępowania egzekucyjnego wszczętego tytułem wykonawczym wystawionym w dniu "[...]" przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego z powodu niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Skarżone postanowienie ma za zadanie przymusić do wykonania szczepienia ochronnego ich syna O., które jest zabiegiem medycznym mogącym "sprowadzić zagrożenie życia lub zdrowia". Pomimo dopuszczenia szczepionek do użytku mogą one wywołać niepożądane odczyny poszczepienne, a tym samym powodować trwały uszczerbek na zdrowiu. Okoliczność tą potwierdza rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 21 grudnia 2010 r. w sprawie niepożądanych odczynów poszczepiennych oraz kryteriów ich rozpoznawania.
Skoro jest to akt obowiązującego prawa to nie budzi wątpliwości, iż takie niekorzystne odczyny mogą zaistnieć. Nawet jeżeli przyjąć, iż występują one rzadko to jednak nie można wykluczyć ich występowania. Wobec powyższego w przypadku szczepienia ochronnego zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody. Wykonanie takiego szczepienia jest także zabiegiem nieodwracalnym, którego skutków nie będzie można w przyszłości zrekompensować, czy naprawić. Nie można także podjąć takich zabiegów medycznych, które w przyszłości całkowicie i bezpiecznie usuną wszystkie składniki podanej szczepionki i usuną efekty ich działania. Podnieśli, iż jedyną możliwością uniknięcia zapłaty nałożonej grzywny jest wykonanie szczepienia. Reasumując wykonanie szczepienia spowoduje powstanie skutków niemożliwych do odwrócenia, z drugiej zaś strony brak jego wykonania powoduje ryzyko narażenia się na coraz to wyższe kary finansowe.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył co następuje
Stosownie do art. 61 § 3 zd. 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 270), zwanej dalej: ustawą ppsa. po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu.
Z brzmienia tego przepisu wynika, iż do wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, nie jest wystarczający sam wywód strony wnoszącej o taką tymczasową ochronę. Uzasadnienie takiego wniosku powinno bowiem odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy.
Należy także podnieść, iż we wskazanym wyżej przepisie chodzi o taką szkodę, niekoniecznie materialną, która nie mogłaby być wynagrodzona poprzez późniejszy zwrot świadczenia lub jego wyegzekwowanie oraz przy zaistnieniu, której zachodzi przesłanka istotnych trudności w przywróceniu rzeczy do stanu pierwotnego (por. postanowienie NSA z 20 grudnia 2004 r. sygn. GZ 138/04, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
W ocenie Sądu skarżący uprawdopodobnili, że poddanie O.D. obowiązkowym szczepieniom ochronnym może skutkować niebezpieczeństwem znacznej szkody, ewentualnie trudnych do odwrócenia skutków dla życia lub zdrowia osoby małoletniej. Podniesione zarzuty wskazują na troskę rodziców o stan zdrowia małoletniego syna - nie tylko w najbliższym czasie ale także w przyszłości z uwagi na możliwe negatywne oddziaływanie szczepionki na organizm dziecka i możliwych wystąpień niepożądanych odczynów poszczepiennych, których możliwość wyeliminowania z organizmu dziecka w całości nie będzie możliwa w późniejszym czasie. Na poparcie swojego twierdzenia skarżący powołują treść rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 21 grudnia 2010 r. w sprawie niepożądanych odczynów poszczepiennych oraz kryteriów ich występowania, zawierającego określenie niepożądanych działań poszczepiennych, które potencjalnie uprawdopodobniają możliwość wystąpienia takich negatywnych konsekwencji w odniesieniu do ich syna.
Należy zatem ocenić, z uwagi na charakter zagrożonego dobra jakim jest życie i zdrowie dziecka oraz treść podnoszonych przez skarżących twierdzeń - Sąd ocenił, iż skarżący spełnili warunki z art. 61 § 3 ustawy ppsa. Nie może bowiem budzić wątpliwości, iż nałożenie grzywny w celu przymuszenia jest środkiem egzekucyjnym, którego rola polega ma przymuszeniu strony do wykonania określonego obowiązku wynikającego z decyzji administracyjne/postanowienia czy wprost z przepisu prawa tj. art. 5 pkt 3 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej, art. 5 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 oraz art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz.U. Nr 234, poz. 1570, ze zm.).
Wyjaśnić pozostaje także, iż postępowanie w przedmiocie wstrzymania wykonania aktu ma charakter incydentalny - wpadkowy i Sąd nie ocenia w nim zgodności z prawem zaskarżonego aktu, a jedynie przesłanki z art. 63 § 3 ustawy ppsa. Stąd ocena wyrażona w takim postępowaniu wpadkowym nie ma wpływu na wynik postępowania sądowego.