Uzasadnienie
K.B. (dalej: "skarżąca") wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skargę na decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (dalej: "Prezes KRUS") z dnia 13 grudnia 2023 r. w sprawie odmowy przyznania prawa do świadczenia pieniężnego z tytułu pełnienia funkcji sołtysa.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie w całości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje
Zgodnie z art. 13 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm.) – dalej: "p.p.s.a.", wojewódzkie sądy administracyjne rozpoznają wszystkie sprawy sądowoadministracyjne z wyjątkiem spraw, dla których zastrzeżona jest właściwość Naczelnego Sądu Administracyjnego. Do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. W myśl art. 59 § 1 p.p.s.a., jeżeli do rozpoznania sprawy właściwy jest inny sąd administracyjny, sąd, który stwierdzi swą niewłaściwość, przekaże sprawę właściwemu sądowi administracyjnemu. Postanowienie sądu może zapaść na posiedzeniu niejawnym.
W rozpoznawanej sprawie skarżąca wniosła skargę na decyzję Prezesa KRUS o odmowie przyznania prawa do świadczenia pieniężnego z tytułu pełnienia funkcji sołtysa. Decyzja ta wydana została na podstawie ustawy z dnia 26 maja 2023 r. o świadczeniu pieniężnym z tytułu pełnienia funkcji sołtysa (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 1073). Zgodnie z art. 5 ust. 2 ww. ustawy, świadczenie przyznaje w drodze decyzji i wypłaca Prezes KRUS. Podkreślić przy tym należy, że w przepisach omawianej ustawy brak jest, w odróżnieniu do ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 208 ze zm.), dalej jako: "u.s.r." w zakresie wymienionych w niej spraw (np. art. 36 ust. 2 w zw. z ust. 1 czy art. 41a ust. 1 i ust. 2 u.s.r.), przepisów kompetencyjnych dających możliwość wydawania decyzji w sprawach przyznania świadczenia pieniężnego z tytułu pełnienia funkcji sołtysa przez inne osoby upoważnione w tym zakresie przez Prezesa KRUS (np. pracowników KRUS).
Zgodnie z art. 2 ust. 2 u.s.r., Prezes KRUS jest centralnym organem administracji rządowej, podległym ministrowi właściwemu do spraw rozwoju wsi. Siedzibą tego organu jest miasto stołeczne Warszawa. Kontrola wydanych przez Prezesa KRUS decyzji pozostaje zatem we właściwości miejscowej Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, stosownie do § 1 pkt 13 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 25 kwietnia 2003 r. w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz.U. Nr 72 poz. 652 ze zm.).
Wskazać także należy, że brak jest odrębnego przepisu, który regulowałby właściwość miejscową sądu w tym zakresie w sposób odmienny, tj. przez przekazanie kompetencji do rozpoznania takich spraw sądom, na których obszarze właściwości strona skarżąca zamieszkuje lub ma siedzibę (por. np. rozporządzenie Prezydenta RP z dnia 22 lutego 2017 r. w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej, Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego – t.j. Dz.U. z 2020 r., poz. 1773 ze zm.).
W niniejszej sprawie przepis § 1 pkt 3 przywołanego wyżej rozporządzenia nie znajduje zastosowania, gdyż zakres przekazania w tym rozporządzeniu został ograniczony tylko do tych spraw, których przedmiot stanowi umorzenie, odroczenie terminu płatności lub rozłożenie na raty należności z tytułu składek, o których mowa w art. 41a u.s.r.
W tej sytuacji sprawę należało przekazać według właściwości miejscowej Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, o czym, na podstawie art. 59 § 1 w zw. z art. 13 § 2 p.p.s.a., orzeczono w sentencji postanowienia.