Uzasadnienie
W dniu 10 października 2005 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie wpłynęła skarga - pozew D. L., w której zarzuciła, że Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej nie udziela jej pomocy finansowej. Podała, że jest osobą niepełnosprawną, zaliczoną do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności o charakterze trwałym, mieszka i pracuje u W. G. Za niezrozumiałe uważa uwzględnianie przez organ pomocy społecznej dochodu konkubenta w sprawie udzielenia jej pomocy finansowej.
W odpowiedzi na skargę Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej poinformował, że skarżąca, z uwagi na sytuację materialną rodziny, nie spełnia przesłanek do przyznania pomocy w formie zasiłku celowego, okresowego czy stałego. Wyjaśnił, że po rozpatrzeniu wniosku D. L. z dnia 8 stycznia 2004 r. o przyznanie zasiłku stałego wyrównawczego, decyzją z dnia 21 stycznia 2004 r. odmówił przyznania tego zasiłku z uwagi na nie spełnienie kryterium dochodowego. Od decyzji tej skarżąca wniosła odwołanie z uchybieniem terminu, co skutkowało wydaniem przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowienia z dnia 15 marca 2004 r., w którym stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje
Skarżąca wyraża niezadowolenie ze sposobu działania Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej, wskazując na zawartą w decyzji tego organu z dnia 21 stycznia 2004 r., nr "[...]", odmowę przyznania jej żądanego świadczenia z pomocy społecznej.
Należy stwierdzić, że merytoryczne badanie przez sąd administracyjny legalności zaskarżonego aktu lub czynności administracyjnej jest możliwe jedynie wówczas, gdy skarga na nie jest dopuszczalna, tzn. gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została złożona w terminie. Wniesiona skarga jest niedopuszczalna.
Podstawową przesłanką dopuszczalności skargi, czyli warunkiem prawidłowego zaskarżenia określonego aktu lub czynności, jest wyczerpanie środków zaskarżenia lub wezwanie do usunięcia naruszenia prawa przed wniesieniem skargi do sądu administracyjnego - art. 52 § l, 3 i 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). Postępowanie sądowoadministracyjne nie zastępuje bowiem postępowania administracyjnego i nie może być uruchomione, jeżeli nie zostały wykorzystane środki weryfikacji kwestionowanego aktu dostępne stronie skarżącej w postępowaniu administracyjnym. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 powołanej ustawy). Wyczerpanie toku instancji oznacza, więc wydanie przez organ drugiej instancji rozstrzygnięcia kończącego postępowanie, które wszczęto wniesionym środkiem zaskarżenia.
Każde takie rozstrzygnięcie może być przedmiotem zaskarżenia do sądu administracyjnego. Wykluczone jest natomiast skuteczne wniesienie skargi na akt wydany przez organ pierwszej instancji z pominięciem trybu instancyjnego.
Wprawdzie D. L. wniosła odwołanie od decyzji Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej (postępowanie odwoławcze zostało zakończone postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 15 marca 2004 r., Rep. "[...]", w którym stwierdzono uchybienie terminu do wniesienia odwołania), jednak wyraźnie stwierdziła w skardze, że przedmiotem zaskarżenia jest wskazana wyżej decyzja organu pierwszej instancji. W tej sytuacji nie można uznać, że skarżąca spełniła warunek wyczerpania środków zaskarżenia w ramach administracyjnego toku instancji, gdyż decyzja, której legalność została zakwestionowana przez skarżącą nie została wydana przez organ odwoławczy.
W tym stanie rzeczy stwierdzić należy niedopuszczalność skargi, co skutkuje jej odrzuceniem na podstawie art. 58 § l pkt 6 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.