Uzasadnienie
Przedmiotem skargi wniesionej przez D. S. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 21 października 2015 r., nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Starosty Namysłowskiego z dnia 8 czerwca 2015 r., nr [...], orzekającą o zatrzymaniu prawa jazdy od dnia 6 lutego 2015 r. do czasu stwierdzenia ustania przyczyny zatrzymania prawa jazdy.
Na skutek zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II z dnia 20 maja 2016 r., wezwano skarżącego do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 200 zł, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie zostało doręczone skarżącemu – do rąk dorosłego domownika Z. S., w dniu 31 maja 2016 r. (por.: k-24 akt sądowych).
Przesyłką pocztową nadaną w dniu 7 czerwca 2016 r. (data stempla), skarżący nadesłał do tut. Sądu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Uzasadniając wniosek skarżący podał, że nie jest w stanie uiścić kosztów sądowych z uwagi na trudną sytuację finansową. Podał, że konieczność uiszczenia przez niego kosztów sądowych przy uwzględnieniu wysokości osiąganych dochodów, praktycznie uniemożliwia dochodzenie należnych praw przed Sądem. Dodał, że uzyskał wcześniej zwolnienie od kosztów sądowych i wyznaczono skarżącemu pełnomocnika w sprawie toczącej się przed Sądem Rejonowym w [...], Wydział [...], sygn. akt [...]. W oświadczeniu o stanie rodzinnym skarżący podał, że tworzy wspólne z gospodarstwo domowe wraz z dwoma osobami, z ojcem – Z. S. oraz D. N., nie wskazując stopnia pokrewieństwa ostatnio wymienionej osoby.
Skarżący oświadczył, że na dochód gospodarstwa domowego składają się: wynagrodzenie skarżącego uzyskiwane ze świadczonych praw dorywczych w wysokości po 300 zł w miesiącu marcu i kwietniu 2016 r. (w maju – brak); świadczenie z OPS-u uzyskane przez ojca – 300 zł w kwietniu 2016 r. (w maju – brak); wynagrodzenie D. N. z tytułu umowy zlecenia – 691,96 zł za miesiąc maj 2016 r. D. S. podał także, że posiada zadłużenie alimentacyjne w wysokości ponad 30.000 zł (miesięczna wysokość alimentów na dzieci wynosi 1.000 zł), a ponadto zadłużenie kredytowe w wysokości ok. 10.000 zł. Oświadczył również, że D. N. posiada grunt o powierzchni [...] ha przeliczeniowego, który jest obciążony hipoteką. Do akt sprawy skarżący dołączył kartę świadczeń rodziny wystawioną przez Ośrodek Pomocy Społecznej w [...], kserokopię decyzji z dnia 9 maja 2016 r. o utracie przez skarżącego statusu osoby bezrobotnej, naliczenie opłat czynszowych.
Na skutek zarządzenia referendarza z dnia 15 czerwca 2016 r. wezwano skarżącego do uzupełnienia złożonego wniosku, w tym przez przedłożenie wyciągów z posiadanych przez wnioskodawcę i członków jego gospodarstwa domowego rachunków bankowych, w tym kont i lokat dewizowych z ostatnich trzech miesięcy; wskazanie wysokości kosztów miesięcznego utrzymania mieszkania. Zobowiązano również skarżącego do wyjaśnienia z jakiego tytułu pochodzi zadłużenie kredytowe w wysokości 10.000 zł, o jakim mowa we wniosku; wyjaśnienie czy wnioskodawca podejmuje próby zatrudnienia, a w szczególności z jakich przyczyn wystąpił w dniu 2 maja 2016 r. o pozbawienie statusu osoby bezrobotnej, co wynika z załączonej do akt sprawy kopii decyzji z dnia 9 maja 2016 r., nr [...] (k-34 akt sądowych); wyjaśnienie z jakiego tytułu pochodzi zadłużenie alimentacyjne, o jakim mowa we wniosku.
W odpowiedzi na wezwanie, skarżący w piśmie z dnia 27 czerwca 2016 r. oświadczył, że ani on, ani członkowie jego gospodarstwa domowego nie posiadają rachunków bankowych. Podał, że na koszty miesięcznego utrzymania składają się: czynsz w wysokości 207,09 zł; inne opłaty lokalowe – 398,82 zł; opłata za energię elektryczną – 44,35 zł (za maj, od czerwca – 26 zł). Oświadczył, że zadłużenie kredytowe w wysokości ok. 10.000 zł powstało wskutek zaciąganych pożyczek w instytucjach finansowych. Podał, że wyrejestrował się jako osoba bezrobotna z uwagi na chęć poszukiwania zatrudnienia poza granicami kraju, a co było ograniczone koniecznością periodycznego stawiania się w urzędzie pracy i wizją sankcji karnych za niespełnienie tego obowiązku. Nadmienił także, że pomimo długiego okresu posiadania statusu osoby bezrobotnej, nie odniosło to skutku w postaci znalezienia zatrudnienia. Odnośnie wykazywanego zadłużenia alimentacyjnego oświadczył, że powstało ono z tytułu zasądzonych sądownie alimentów w wysokości po 250 zł na każde z [...] skarżącego z pierwszego związku, a także 600 zł na [...] z drugiego związku. Na poparcie przedstawionych informacji załączył do akt sprawy kserokopie rachunków, faktur, wyciągów z rejestrów dłużników, komorniczych zajęć wierzytelności.
Działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718) – zwanej dalej w skrócie: "P.p.s.a." zważono, co następuje:
Stosownie do art. 245 P.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, a także w zakresie częściowym, obejmującym m.in. tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
Stosownie do art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a., osobie fizycznej może być przyznane na jej wniosek prawo pomocy w zakresie całkowitym (czyli wnioskowanym przez skarżącego), gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić przez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym, a od oceniającego wniosek (sądu, referendarza sądowego) zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie. Oceniając wniosek uwzględnia się natomiast sytuację materialną skarżącego w kontekście możliwości poniesienia kosztów sądowych, wymaganych w danym procesie.
Uwzględniając powyższe wywody referendarz zważył, że wykazany dochód członków gospodarstwa domowego wnioskodawcy kształtuje się na poziomie 691,96 zł netto miesięcznie. Skarżący twierdzi, że nie może znaleźć od dłuższego czasu zatrudnienia, czym tłumaczy wyrejestrowanie się jako osoby bezrobotnej i podjęcie działań zmierzających do podjęcia zatrudnienia poza granicami kraju. Z przedłożonego materiału dowodowego wynika, że członkowie gospodarstwa domowego skarżącego są zadłużeni na wysokie kwoty, w tym sam skarżący z tytułu niespłacania należności alimentacyjnych zobowiązany jest do poniesienia zaległości w łącznej wysokości ponad 155.527 zł. Ustalenia powyższe wynikają z dołączonych kserokopii zajęć wierzytelności z dnia 22 października 2015 r. (k: 47-52 akt sądowych). Uwzględniając sytuację bytową wnioskodawcy, w tym wysokość zadłużenia, brak zgromadzonych oszczędności i innych składników majątkowych uznać należało, że wniosek zasługuje na uwzględnienie.
Wnioskodawca wykazał bowiem, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a zatem przyznano wnioskodawcy prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.
Mając na względzie powyższe referendarz, działając na zasadzie art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a. i art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.