Uzasadnienie
Pismem z dnia 29 kwietnia 2014 r. P.B. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu na "uchwałę" Zarządu Powiatu Oleskiego z dnia 14 marca 2014 r. w sprawie zakwalifikowania J. G. do zawarcia umowy najmu lokalu mieszkalnego z mieszkaniowego zasobu Powiatu Oleskiego, tj. lokalu usytuowanego w [...], przy ul. [...], przy jednoczesnym wyłączeniu na przyszłość, w dalszym stadium sprawy, stosowania co do tego konkretnego lokalu przepisów określających zasady wynajmu lokali uchwalonych przez Radę Powiatu w Oleśnie. W uzasadnieniu skargi P.B. wskazał, że w dniu 21 marca 2014 r. wezwał Zarząd Powiatu Oleskiego do usunięcia naruszenia prawa ww. wymienioną "uchwałą", a także wyraził stanowisko, iż sprawa objętą skargą jest "sprawą z zakresu administracji publicznej".
Pismem z dnia 31 marca 2014 r. Starosta Oleski poinformował skarżącego, że wezwanie do usunięcia naruszenia prawa uważa za całkowicie bezzasadne i w całości podtrzymał stanowisko wyrażone w protokole z posiedzenia Zarządu Powiatu w Oleśnie z dnia 14 marca 2014 r., które według skarżącego powinno mieć formę uchwały, podlegającej zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Jednocześnie wyjaśnił, że decydując o połączeniu dwóch lokali w jeden większy, nie podjął uchwały, lecz realizował swoje ustawowe uprawnienia, zaś rozstrzygnięcie w tym zakresie nie jest sprawą z zakresu administracji publicznej.
W odpowiedzi na skargę Zarząd Powiatu w Oleśnie wniósł o oddalenie skargi i podał, że na podstawie art. 25b ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U z 2014 r., poz. 518), zadecydował o przeznaczeniu przedmiotowego lokalu na poszerzenie najmu przysługującemu J. G., zajmującemu lokal nr [...] w tym samym budynku. Rozstrzygnięcie to zostało podjęte na posiedzeniu Zarządu Powiatu w Oleśnie i odnotowane w protokole z posiedzenia. Skoro Zarząd postanowił, że nie przeznaczy lokalu mieszkalnego nr [...] do odrębnego wynajmu, to nie miały w tym przypadku zastosowania zasady wynajmowania lokali, wynikające z uchwały Rady Powiatu w Oleśnie z dnia 15 marca 2002 r., Nr XXXVII/247/02, w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu powiatu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga podlega odrzuceniu.
Zgodnie z art. 3 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.), zwanej dalej P.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności organów administracji publicznej, która obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
- 1) decyzje administracyjne;
- 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
- 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
- 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;
- 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
- 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
- 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
- 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a.
Sąd orzeka także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosuje środki określone w tych przepisach (§ 3 art. 3 P.p.s.a.). Ponadto, stosownie do treści art. 4 P.p.s.a., sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej.
Z przytoczonych przepisów wynika, że katalog aktów lub czynności podlegających zaskarżeniu do sądu administracyjnego został zawarty głównie w art. 3 § 2 P.p.s.a. W pierwszej kolejności należało zatem dokonać oceny, czy stanowiące przedmiot zaskarżenia działanie Zarządu Powiatu Oleskiego, stwierdzone protokołem z posiedzenia Zarządu odbytego w dniu 14 marca 2014 r., odnośnie przeznaczenia lokalu nr [...] znajdującego się budynku położonym w [...] przy ul. [...], na powiększenie lokalu nr [...] i nieprzeznaczanie go do odrębnego najmu, zalicza się do którejkolwiek z kategorii aktów, o jakich mowa w art. 3 § 2 P.p.s.a., podlegających zaskarżeniu do wojewódzkiego sądu administracyjnego.
Zdaniem Sądu - wbrew twierdzeniu skarżącego - Zarządu Powiatu w Oleśnie nie podjął uchwały w wyżej opisanej sprawie, ani też nie dokonał czynności z zakresu administracji publicznej dotyczącej uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, o których mowa w pkt 4 § 2 art. 3 P.p.s.a.
W tym miejscu wyjaśnić przyjdzie, że wskazane akty lub czynności, aby mogły podlegać zaskarżeniu do sądu administracyjnego, muszą spełniać kumulatywnie określone warunki, a mianowicie: 1) nie mogą mieć charakteru decyzji lub postanowienia wydanych w postępowaniu administracyjnym, egzekucyjnym lub zabezpieczającym i zaskarżalnych w trybie przewidzianym ustawą, 2) powinny być skierowane do indywidualnego podmiotu, 3) powinny mieć charakter publicznoprawny, co oznacza, że w zakresie właściwości sądów administracyjnych mieszczą się akty lub czynności zawierające element władztwa administracyjnego, zaś działanie władcze to takie, w którym o treści uprawnienia lub obowiązku przesądza jednostronnie organ wykonujący administrację publiczną, a adresat jest związany tym jednostronnym działaniem, 4) muszą dotyczyć uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, a więc omawiany akt lub czynność powinny ustalać, stwierdzać, potwierdzać uprawnienia lub obowiązki określone przepisami prawa. Niewątpliwie, takich warunków zaskarżone działanie Zarządu nie spełnia.
Ponadto, zgodnie z art. 3 § 2 pkt 5 i 6 P.p.s.a., zaskarżeniu mogą podlegać akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej oraz akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej. Do takich aktów nie można zaliczyć zawartego w protokole z posiedzenia z dnia 14 marca 2014 r. kwestionowanego stanowiska Zarządu Powiatu w Oleśnie. Nie zawiera ono bowiem elementu władztwa administracyjnego i Zarząd nie działał w tym przypadku jak organ administracji, który w sposób jednoznaczny przesądza o uprawnieniach lub obowiązkach konkretnego adresata swojego aktu, nakazując mu określone zachowanie, którego wymuszenie może nastąpić w drodze stosowania przymusu państwowego. Przedmiotowy zapis protokołu nie jest też skierowany do nieokreślonej liczby podmiotów "na zewnątrz", a jedynie dotyczy wewnętrznych ustaleń, mających na celu przystąpienie do zawarcia w przyszłości umowy najmu lokalu mieszkalnego z oznaczonym podmiotem.
Analiza pełnej treści protokołu nr [...] wskazuje, że Zarząd Powiatu podjął w tym dniu kilka uchwał, które stanowią załącznik do tego protokołu. Nadano im odpowiednią formę, a uchwały zostały podpisane przez członków Zarządu. W kwestii przeznaczenia lokalu mieszkalnego nr [...], położonego w [...] przy ul. [..], na powiększenie innego lokalu i nieprzeznaczania go do odrębnego najmu, Zarząd nie podjął jednak uchwały czy decyzji, o jakich mowa w § 60 Statutu Powiatu Oleskiego. Zgodnie z ust. 3 tego przepisu, uchwały podpisują wszyscy członkowie Zarządu uczestniczący w posiedzeniu. Z kolei uchwały Zarządu będące decyzjami w sprawach z zakresu administracji publicznej podpisuje Starosta. W decyzjach wymienia się imiona i nazwiska członków Zarządu, którzy brali udział w podjęciu decyzji (§ 60 ust. 4).
Powiedziane dotąd oznacza, że skarga wniesiona w niniejszej sprawie nie podlega kognicji sądu administracyjnego, ponieważ jej przedmiotem jest żądanie zbadania działania Zarządu Powiatu, które nie mieści się w zakresie właściwości rzeczowej tego sądu, wyznaczonej m.in. treścią art. 3 § 2 P.p.s.a. Organ administracji publicznej, tj. Zarząd Powiatu nie wydał w omawianej kwestii żadnego aktu (decyzji, uchwały) i nie dokonał czynności, które mogłyby stanowić przedmiot skargi do sądu administracyjnego.
Wobec powyższego, skargę jako niedopuszczalną należało odrzucić, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a., wedle którego sąd odrzuca skargę jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.