Uzasadnienie
Pismem z dnia 28 sierpnia 2014 r., skierowanym do Starostwa Powiatowego w Opolu, S.D. wniósł o zwrot nadpłaty kwoty 850 zł za wydanie kart pojazdów dla dwóch samochodów, jednego marki [...] o nr rej. [...], drugiego marki [...] o nr rej. [...].
W odpowiedzi na powyższy wniosek Starosta Opolski pismem z dnia 3 września 2014 r., nr [...] i [...], doręczonym S. D. w dniu 12 września 2014 r. za pisemnym pokwitowaniem, odmówił zwrotu żądanej kwoty, argumentując, że opłata w wysokości 500 zł od każdego pojazdu została pobrana w oparciu o obowiązujące w dacie wydania karty przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 lipca 2003 r. w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu (Dz. U. nr 137, poz. 1310). Jednocześnie organ wyjaśnił, że Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 17 stycznia 2006 r. stwierdził, iż przepis § 1 ust. 1 ww. rozporządzenia jest niezgodny z art. 92 ust. 1 i art. 217 Konstytucji RP oraz zapisami ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym, ale jednocześnie określił, że przepis ten traci moc z dniem 1 maja 2006 r. Organ pouczył także skarżącego, że na jego czynność odmowy przysługuje stronie skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, którą można wnieść do po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności - do usunięcia naruszenia prawa.
S. D., nie zgadzając się ze stanowiskiem Starosty Opolskiego, pismem z dnia 8 października 2014 r. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu. Domagał się uchylenia zaskarżonej czynności Starosty Opolskiego i orzeczenia nakazu zapłaty na rzecz skarżącego kwoty 850 zł wraz z ustawowymi odsetkami oraz zasądzenia kosztów postępowania w sprawie. Skarga została wniesiona przez skarżącego za pośrednictwem Starosty w dniu 9 października 2014 r., co potwierdza data prezentaty.
W odpowiedzi na skargę Starosta Opolski wniósł o oddalenie skargi.
W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 15 października 2014 r., skarżący został wezwany do wykazania, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi, że wezwał Starostę Opolskiego do usunięcia naruszenia prawa w trybie art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.), zwanej dalej "P.p.s.a."
Skarżący odebrał wezwanie w dniu 28 października 2014 r. i odpowiedział na nie pismem z dnia 2 listopada 2014 r., w którym wskazał, że wezwanie z dnia 28 sierpnia 2014 r., w którym wystąpił do Starosty Powiatowego w Opolu o zwrot nadpłaty w kwocie 850 zł za wydanie kart pojazdów, stanowiło jednocześnie wezwanie Starosty do usunięcia naruszenia prawa w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17 stycznia 2006 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skargę należało odrzucić.
Na wstępie wskazać trzeba, że w pierwszej kolejności Sąd bada z urzędu dopuszczalność skargi, ustalając, czy nie zachodzi jedna z przesłanek do jej odrzucenia, jakie zostały wymienione enumeratywnie w art. 58 § 1 P.p.s.a. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a., sąd odrzuca skargę jeżeli jej wniesienie jest niedopuszczalne z innych przyczyn niż określone w pkt 1-5 tego przepisu (przypadki niedotyczące niniejszej sprawy).
W rozpoznawanej sprawie przedmiotem skargi jest pismo Starosty Opolskiego, stanowiące odpowiedź na skierowane do organu żądanie zwrotu opłaty za wydanie karty pojazdu, uiszczonej na podstawie § 1 ust. 1 rozporządzenia z dnia 28 lipca 2003 r. w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 4 lutego 2008 r. (sygn. akt I OPS 3/07, opubl. ONSAiwsa 2008 r. Nr 2, poz. 21), tego rodzaju sprawa jest sprawą administracyjną załatwianą przez organ w drodze aktu lub czynności, na które przysługuje skarga do sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. W myśl tego przepisu, kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, co ma miejsce w przedmiotowej sprawie.
Dopuszczalność wniesienia skargi sądowoadministracyjnej na konkretny akt nie przesądza jednak automatycznie o możliwości jej merytorycznego rozpoznania przez Sąd. W odniesieniu do czynności określonych w art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. warunkiem skuteczności wniesienia skargi jest uprzednie wezwanie organu na piśmie do usunięcia naruszenia prawa. Zgodnie bowiem z art. 52 § 3 P.p.s.a., jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a P.p.s.a., można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu - w terminie czternastu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności - do usunięcia naruszenia prawa. Z przepisu tego wynika, że wezwanie do usunięcia naruszenia prawa przed wniesieniem skargi do sądu administracyjnego jest warunkiem prawidłowego zaskarżenia określonego aktu lub czynności, czyli podstawową przesłanką dopuszczalności skargi.
W tym miejscu warto odnotować, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądowoadministracyjnym, wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, o jakim mowa w powyższym przepisie, jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, stanowiącym surogat środka odwoławczego, którego zastosowanie jest niezbędne do uruchomienia sądowej kontroli w tych przypadkach, gdy prawo nie przewiduje zwykłych środków odwoławczych (por. wyrok 7 sędziów NSA z dnia 14 marca 2011 r., sygn. akt I FPS 5/10, zamieszczony na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Wyczerpanie tak określonego trybu stanowi zatem przesłankę dopuszczalności skargi.
W niniejszej sprawie, jak wynika z materiału dokumentacyjnego, skarżący nie złożył wymaganego prawem wezwania do usunięcia naruszenia prawa wywołanego zaskarżoną czynnością Starosty Opolskiego z dnia 3 września 2014 r. Powyższe oznacza, że przed wniesieniem skargi skarżący nie wyczerpał trybu określonego w art. 52 § 3 P.p.s.a., co przesądza o braku dopuszczalności skargi i stanowi przesłankę jej odrzucenia, o której mowa w art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a. Brak jest bowiem podstaw do uznania, że pismo z dnia 28 sierpnia 2014 r., w którym skarżący zażądał od organu zwrotu nadpłaconej kwoty za wydanie kart pojazdów, mogło jednocześnie stanowić wezwanie tego organu do usunięcia naruszenia prawa. Wezwanie do usunięcia naruszenia prawa wywołanego zaskarżoną czynnością, jak wynika z powołanego wyżej przepisu art. 52 § 3 P.p.s.a., wnosi się na piśmie do właściwego organu w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł dowiedzieć się o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności. Skarżący zatem, aby spełnić ten wymóg, musiałby złożyć wezwanie w terminie 14 dni po dokonaniu przez organ czynności z dnia 3 września 2014 r., a nie przed jej dokonaniem.
Z uwagi na powyższe brak jest również podstaw prawnych do uwzględnienia wniosku skargi dotyczącego zwrotu kosztów postępowania. Orzeczenie w tym zakresie dopuszczalne jest tylko w sytuacjach przewidzianych przepisem art. 209 P.p.s.a., tj. w każdym orzeczeniu uwzględniającym skargę oraz w orzeczeniu, o którym mowa w art. 201 P.p.s.a. (umorzenie postępowania na skutek wydania decyzji autokontrolnej) oraz w art. 203 i art. 204 P.p.s.a. (rozstrzygnięcie dotyczące skargi kasacyjnej). Jest oczywiste, że w niniejszej sprawie takiego orzeczenia nie wydano, dlatego Sąd nie rozstrzygał o kosztach postępowania.
W tym stanie rzeczy skargę odrzucono, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a.