Uzasadnienie
K. J. skierował do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, za pośrednictwem Dyrektora Izby Celnej w Opolu, pismo z dnia 15 lipca 2016 r., określone jako "odwołanie od decyzji z dnia 16 listopada 2015 r., nr [...], wydanej przez Naczelnika Urzędu Celnego w Opolu". Skarga ta została zarejestrowana w repertorium sądowym pod sygn. akt II SA/Op 420/16.
W wykonaniu zarządzenia Sądu z dnia 12 września 2016 r. do usunięcia braków formalnych skargi przez jednoznaczne wskazanie zaskarżonej decyzji oraz oznaczenie organu, którego działania skarga dotyczy, skarżący w piśmie z dnia 25 września 2016 r. wyjaśnił, że skarga dotyczy trzech decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w Opolu z dnia 16 listopada 2015 r., o numerach: [...],[...],[...] na decyzję z dnia 16 listopada 2015 r., nr [...]. Powyższe pismo zostało przesłane bezpośrednio na adres Sądu w dniu 26 września 2016 r., co wynika z daty stempla pocztowego na kopercie przesyłki (k. 20 a. sąd.) i wpłynęło w dniu 29 września 2016 r., na co wskazuje data prezentaty (k. 4 a. sąd.).
Na podstawie zarządzenia Sądu z dnia 3 października 2016 r. skarżący został zobowiązany pismem z dnia 4 października 2016 r., do wyjaśnienia, czy w odniesieniu do wszystkich decyzji wskazanych w piśmie z dnia 25 września 2016 r. wyczerpano tryb odwoławczy i ewentualnie o wskazanie decyzji odwoławczych (data, numer, nazwa organu odwoławczego), a także czy pismo z dnia 25 września 2016 r. stanowi nową skargę na decyzję nr [...] i decyzję nr [...], które nie zostały objęte wcześniejszą skargą.
W wykonaniu ww. wezwania skarżący w piśmie z dnia 17 października 2016 r. wskazał, że skarga dotyczy decyzji wydanych przez Naczelnika Urzędu Celnego w Opolu w dniu 9 września 2015 r., o numerach: [...],[...] i [...] oraz odwołań od decyzji wydanych przez Dyrektora Izby Celnej w Opolu z dnia 9 września 2015 r. o numerach [...],[...] i [...].
W związku z tymi wyjaśnieniami, zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II tut. Sądu z dnia 21 października 2016 r., ze sprawy o sygn. akt II SA/Op 420/16, dotyczącej skargi K. J. na decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w Opolu z dnia 16 listopada 2015 r., nr [...], wyłączono skargi: na decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w Opolu z dnia 16 listopada 2015 r., nr [...], którą zarejestrowano pod sygn. akt II SA/Op 529/16 oraz na decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w Opolu z dnia 16 listopada 2015 r., nr [...], którą zarejestrowano w repertorium pod sygn. akt II SA/Op 528/16 i która stanowi przedmiot niniejszego postępowania. Ponadto, z uwagi na rozbieżności w zakresie określenia daty skażonych decyzji, wskazywanych przez skarżącego w piśmie z dnia 25 września i 17 października 2016 r., po raz kolejny wezwano K. J. do jednoznacznego określenia zaskarżonego aktu oraz daty jego wydania.
W piśmie z dnia 7 listopada 2016 r. skarżący wskazał ponownie numery decyzji podane w piśmie z dnia 17 października 2016 r., dodając, że jego skarga dotyczy też "odwołań od decyzji wydanej przez Dyrektora Izby Celnej w Opolu".
Naczelnik Urzędu Celnego w Opolu w piśmie z dnia 8 listopada 2016 r., stanowiącym odpowiedź na skargę w sprawie o sygn. akt II SA/Op 528/16, wyjaśnił, że decyzją z dnia 16 listopada 2015 r., nr [...], wymierzył K. J. karę pieniężną z tytułu urządzania gier na automacie poza kasynem gry w kwocie 12.000 zł i w wyniku rozpatrzenia odwołania wniesionego przez stronę decyzja ta została utrzymana w mocy przez Dyrektora Izby Celnej w Opolu decyzją z dnia 8 czerwca 2016 r., nr [...]. Ponadto organ podał, że na decyzję z dnia 8 czerwca 2016 r. strona nie złożyła skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu w terminie 30 dni od dnia jej wydania.
Na tej podstawie Sąd przyjął, że przedmiot skargi wniesionej przez K. J. w niniejszej sprawie stanowi decyzja Dyrektora Izby Celnej w Opolu z dnia 8 czerwca 2016 r., nr [...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu, zważył co następuje
Skargę należało odrzucić.
Zgodnie z art. 53 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718, z późn. zm.), zwanej dalej P.p.s.a., skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w danej sprawie. Jak wynika z art. 54 § 1 P.p.s.a. - skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi, natomiast na zasadzie art. 58 § 1 pkt 2 P.p.s.a., sąd odrzuca skargę złożoną po upływie terminu do jej wniesienia. Tak sformułowany zapis jest nakazem bezwzględnym, co oznacza, że odrzucenie skargi następuje bez względu na okoliczności sprawy.
Wynikająca z art. 54 § 1 P.p.s.a. zasada wnoszenia skargi za pośrednictwem organu, który wydał skarżoną decyzję, skutkuje tym, iż w przypadku wniesienia skargi bezpośrednio do sądu administracyjnego lub za pośrednictwem innego organu administracji publicznej, sąd ten powinien ją przekazać właściwemu organowi administracji publicznej. W orzecznictwie i doktrynie utrwalony został pogląd, że termin do wniesienia środka odwoławczego jest zachowany nie tylko wtedy, gdy w ustawowym terminie sama strona wniosła ten środek do organu, który wydał zaskarżony akt, ale także, gdy uczynił to sąd, do którego strona błędnie skierowała środek odwoławczy. O zachowaniu terminu do wniesienia skargi decyduje wówczas data nadania skargi przez sąd pod adresem właściwego organu administracji publicznej (por. postanowienie NSA z 1 lipca 2010 r., II OSK 1233/10, LEX nr 663561 oraz T. Woś [w:] T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz", Wyd. LexisNexis, Warszawa 2011, s. 361 i powołane tam orzecznictwo).
Podkreślić przy tym trzeba, że 30-dniowy termin do wniesienia skargi liczony jest od dnia doręczenia stronie rozstrzygnięcia w sprawie. Oznacza to, iż strona postępowania ma 30 dni na oddanie skargi w siedzibie organu, bądź nadanie jej na adres organu za pośrednictwem poczty. Jeżeli jednak zamiast do organu strona wniesie skargę bezpośrednio do sądu, ten zobowiązany jest odesłać ją do organu w celu zachowania trybu do wniesienia skargi, o którym mowa w art. 54 § 1 P.p.s.a. W takim przypadku termin do wniesienia skargi zostanie zachowany jedynie wtedy, gdy sąd właściwy do rozpoznania skargi zdoła ją nadać na adres organu przed upływem 30-dniowego terminu do jej wniesienia. Zaznaczyć przy tym należy, że w takiej sytuacji za datę wniesienia skargi uznaje się datę wysłania jej bądź złożenia bezpośrednio we właściwym organie. Ewentualne ryzyko przekroczenia tego terminu oraz związane z tym skutki procesowe, polegające na odrzuceniu skargi, obciążają wnoszącego skargę, który nie zastosował się do pouczenia.
Zauważyć bowiem należy, że wskazany w art. 53 § 1 P.p.s.a. termin do wniesienia skargi jest terminem ustawowym, a więc niedopuszczalne jest jego skrócenie lub przedłużenie. Jest on również terminem prekluzyjnym, w tym znaczeniu, że jego upływ sąd uwzględnia z urzędu i z tej przyczyny odrzuca skargę.
Zaskarżona decyzja Dyrektora Izby Celnej w Opolu z dnia 8 czerwca 2016 r., nr [...], została doręczona skarżącemu w dniu 16 czerwca 2016 r. za pisemnym pokwitowaniem, co wynika z zapisów uwidocznionych na pocztowym zwrotnym potwierdzeniu odbioru, znajdującym się przedłożonych aktach administracyjnych. W treści tej decyzji zamieszczono prawidłowe pouczenie o terminie i sposobie wniesienia skargi za pośrednictwem organu, który wydał decyzję.
W tej sytuacji 30-dniowy termin do wniesienia skargi rozpoczął bieg w dniu 17 czerwca 2016 r. i upływał z dniem 16 lipca 2016 r., który przypadał na sobotę. Z tego względu, na mocy art. 83 § 2 P.p.s.a., według którego za ostatni dzień terminu uważa się następny dzień po dniu lub dniach wolnych od pracy, należało uznać, że termin do wniesienia skargi upływał w poniedziałek, tj. 18 lipca 2016 r.
Tymczasem K. J. wniósł w dniu 15 lipca 2016 r. skargę, z której treści jednoznacznie wynikało, że skarży wyłącznie jedną wskazaną decyzję, będącą decyzją organu pierwszej instancji, tj. decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w Opolu z dnia 16 listopada 2015 r. o numerze [...], stanowiącą przedmiot zaskarżenia w sprawie o sygnaturze akt II SA/Op 420/16.
Dopiero w odpowiedzi na wezwanie do uzupełnienia braków formalnych powyższej skargi skarżący w piśmie z dnia 25 września 2016 r., nadanym pocztą w dniu 26 września 2016 r. bezpośrednio na adres Sądu, wskazał kolejne dwie decyzje Naczelnika Urzędu Celnego w Opolu z dnia 16 listopada 2015 r., w tym decyzję o numerze [...]. Powyższe pismo należało uznać za kolejną skargę, odrębną od skargi wniesionej w dniu 15 lipca 2016 r., gdyż w piśmie tym wskazane zostały całkowicie odmienne akty objęte zaskarżeniem.
W tym miejscu zauważyć trzeba, że wymogi formalne skargi określa art. 57 § 1 P.p.s.a., według którego skarga powinna zawierać m.in. wskazanie zaskarżonej decyzji, postanowienia innego aktu lub czynności (pkt 1), oznaczenie organu, którego działania, bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania skarga dotyczy (pkt 2). W świetle tego przepisu, nie można uznać za dopuszczalne wskazywanie przez skarżącego, w trybie uzupełnienia braków formalnych skargi, że skarga ma dotyczyć kolejnych aktów, nie sygnalizowanych wcześniej w jakikolwiek sposób. W tym zakresie podzielić należy pogląd, iż w trybie uzupełnienia braków formalnych skargi w toku postępowania nie jest dopuszczalne, po upływie terminu do zaskarżenia danej decyzji administracyjnej, rozszerzenie zakresu przedmiotowego pierwotnej skargi poprzez objęcie zaskarżeniem dodatkowych aktów prawnych (por. postanowienie WSA w Gorzowie Wielkopolskim z 15 października 2008 r., II SA/Go 609/08, dostępne na stronie internetowej - Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Skoro więc w wyniku dalszych ustaleń wyjaśniono, że skarga zawarta w piśmie z dnia 25 września 2016 r. dotyczy w istocie decyzji Dyrektora Izby Celnej w Opolu z dnia 8 czerwca 2016 r., nr [...], doręczonej w dniu 16 czerwca 2016 r., utrzymującej w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w Opolu z dnia 16 listopada 2015 r., nr [...], w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automacie poza kasynem gry, to skarga ta podlega odrzuceniu, z uwagi na uchybienie przepisanego 30-dniowego terminu do jej wniesienia, który upłynął w dniu 18 lipca 2016 r.
Dodać można, że powyższa skarga, po uzyskaniu przez Sąd od skarżącego ostatecznych wyjaśnień w kwestii przedmiotu zaskarżenia, została w dniu 30 grudnia 2016 r. przekazana przez Sąd właściwemu organowi, tj. Dyrektorowi Izby Celnej w Opolu. Zaznaczenia wymaga, że w realiach niniejszej sprawy nie było możliwe przekazanie skargi przez Sąd do organu z zachowaniem ustawowego terminu do jej wniesienia, tj. najpóźniej w dniu 18 lipca 2016 r., skoro skarga ta została zawarta w piśmie datowanym na dzień 25 września 2016 r., a zatem przypadający już po upływie 30-dniowego terminu do wniesienia skargi.
W tych okolicznościach należało uznać, że wniesienie skargi nastąpiło po upływie ustawowego terminu, przewidzianego w art. 53 § 1 P.p.s.a. Tym samym zaistniała przesłanka odrzucenia skargi, na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 P.p.s.a.
Wobec powyższego, orzeczono jak w sentencji postanowienia.