Uzasadnienie
Pismem z dnia [...] marca 2003 r. A.L. wniosła o przyznanie Jej zasiłku dla bezrobotnych (k. 5).
Starosta C. decyzją z dnia [...]r. nr [...]uznał A. L.od dnia 4 marca 2003 r. za osobę bezrobotną i odmówił przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych.
Uzasadniając decyzję wskazano, iż dnia 4 marca 2003 r. Wnioskodawczyni zarejestrowała się w Powiatowym Urzędzie Pracy w C., przedstawiając: świadectwo pracy z ZPHU "W. C." potwierdzające okres zatrudnienia od 12 lipca 1999 r. do 14 września 2001 r. w pełnym wymiarze czasu, świadectwo pracy z PHU "C." R. potwierdzające okres zatrudnienia od 1 października 2001 r. do 20 czerwca 2002 r. w pełnym wymiarze pracy i zaświadczenie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Inspektoratu w C., potwierdzające pobieranie zasiłku macierzyńskiego po ustaniu zatrudnienia od 21 czerwca 2002 r. do 18 grudnia 2002 r., z jednoczesną informacją, że podstawa wymiaru zasiłku macierzyńskiego wynosiła 630, 39 zł. Zgodnie z art. 23 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (j.t. Dz.U. 6 /01/56 ze zm. – dalej uzpb), prawo do zasiłku dla bezrobotnych przysługuje bezrobotnemu, jeśli w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień zarejestrowania udokumentuje łącznie 365 dni zatrudnienia z wynagrodzeniem co najmniej w kwocie najniższego wynagrodzenia.
Do wspomnianych 365 dni zalicza się m.in. przypadający po ustaniu zatrudnienia okres pobierania zasiłku macierzyńskiego, jeśli podstawa wymiaru tego zasiłku wynosiła kwotę co najmniej najniższego wynagrodzenia. Okres 18 miesięcy poprzedzający zarejestrowanie Skarżącej w PUP w C. obejmuje okres od 3 września 2001 r. do 3 marca 2003 r., a zaliczono okres zatrudnienia od 3 września 2001 r. do 14 września 2001 r. w "W. C." i okres od 1 października 2001 r. do 20 czerwca 2002 r. w "C." R.. Nie zaliczono do okresu uprawniającego do zasiłku dla bezrobotnych okresu pobierania przez Skarżącą zasiłku macierzyńskiego, przypadającego po ustaniu zatrudnienia, w okresie od 21 czerwca 2002 r. do 18 grudnia 2002 r., ponieważ podstawa wymiaru tego zasiłku wynosi 630,39 zł i była niższa od kwoty najniższego wynagrodzenia, które w tym okresie wynosiło 760 zł miesięcznie brutto. W takiej sytuacji udokumentowany przez Skarżącą okres uprawniający do zasiłku wynosił 275 dni.
W przewidzianym ustawą terminie Skarżąca wniosła do Wojewody odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji, wnosząc o jej uchylenie w części dotyczącej odmowy przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych od daty złożenia wniosku. Skarżąca zarzuciła wydanej decyzji naruszenie art. 23 ust. 2 pkt 3 uzpb i wskazała, że w okresie od 1 października 2001 r. do 30 czerwca 2002 r. pracowała w firmie PPH "C." w C. i zarabiała 760 zł brutto; w okresie zatrudnienia była na zasiłku chorobowym z powodu zagrożonej ciąży i wówczas pracodawca nie odprowadzał składek, a ZUS przyjął za podstawę wymiaru zasiłku chorobowego, wynagrodzenie z okresu poprzedzającego Jej chorobę i okres urlopu macierzyńskiego tj. wynagrodzenie z poprzednich okresów zatrudnienia - nawet z 1999 r., kiedy najniższe wynagrodzenie wynosiło 650 zł.
Wojewoda decyzją z dnia [...]r. nr [...]utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji.
Uzasadniając wskazano, że w przypadku Odwołującej się nie znajduje zastosowania przepis art. 23 ust. 2 pkt 3 uzpb. Podstawa wymiaru zasiłku macierzyńskiego Wnioskodawczyni od 20 czerwca 2002 r. do 18 grudnia 2002 r. wynosiła 630, 39 zł co oznacza, że była niższa od kwoty najniższego wynagrodzenia, które w tym okresie wynosiło 760 zł miesięcznie brutto. Powołano się na art. 45 ust. 1 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczenia pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (Dz.U. 60/99/636 ze zm. – dalej uśpus), zgodnie z którym podstawa wymiaru zasiłku macierzyńskiego z tytułu pracy w pełnym wymiarze czasu pracy nie może być niższa od kwoty minimalnego wynagrodzenia za pracę, po odliczeniu kwoty odpowiadającej 18,71% tego wynagrodzenia. W związku z brakiem możliwości zaliczenia do wymaganych 365 dni okresu pobierania zasiłku macierzyńskiego uznano, iż Zainteresowania nie spełnia warunków określonych w art. 23 uzpb.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego w Poznaniu Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji jako niezgodnej z prawem i przyznanie prawa do zasiłku dla bezrobotnych od dnia 5 marca 2003 r. oraz zasądzenie kosztów według norm przepisanych. W skardze podniesiono zarzuty, które Skarżąca wskazywała w odwołaniu i powołano się na uchwałę NSA z 15 listopada 1999 r., sygn. akt OPS 13/99.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 153/02/1271 ze zm.) - sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
W postępowaniu sądowo-administracyjnym obowiązuje zasada oficjalności, mająca obecnie umocowanie i określone granice w przepisach art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153/02/1270, zm. 162/04/1692 – dalej upsa). Zgodnie z zasadą oficjalności, sąd administracyjny nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, zawartą w skardze argumentacją - obowiązany jest natomiast do oceny praworządności zachowań organów administracji w danej sprawie. Granice rozpoznania skargi przez sąd są z jednej strony wyznaczone przez kryterium legalności działań organów w konkretnej i zaskarżonej sprawie, z drugiej natomiast strony przez zakaz pogarszania sytuacji prawnej skarżącego.
Stosownie do treści art. 23 ust. 1 pkt 2a ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (j.t. Dz.U. 6/01/56 ze zm.), w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji, prawo do zasiłku przysługuje bezrobotnemu jeśli w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień zarejestrowania, łącznie przez okres co najmniej 365 dni, był zatrudniony i osiągał wynagrodzenie w kwocie co najmniej najniższego wynagrodzenia, od którego istnieje obowiązek opłacania składki na Fundusz Pracy.
Bezspornym w sprawie jest, że Skarżąca udokumentowała, iż w okresie od 12 lipca 1999 r. do 14 września 2001 r. była zatrudniona w firmie "W. C." w pełnym wymiarze czasu, oraz od 1 października 2001 r. do 20 czerwca 2002 r. w pełnym wymiarze pracy była zatrudniona w PHU "C." R., spełniając wymogi art. 23 ust. 1 pkt 2a uzpb w okresie 275 dni.
Przepisem art. 23 ust. 2 pkt 3 uzpb wskazano, iż do wymaganych ustawowo 365 dni zalicza się również okres pobierania zasiłku macierzyńskiego, jeżeli podstawę wymiaru tego zasiłku stanowiła kwota w wysokości co najmniej najniższego wynagrodzenia.
Z akt sprawy wynika, iż Skarżąca we wskazanym okresie osiągała wynagrodzenie w kwocie najniższego wynagrodzenia – 760 zł (Dz.U. 121/00/1308), które stanowiło podstawę wymiaru zasiłku macierzyńskiego. Zgodnie z art. 45 ust. 1 ustawy dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (Dz.U. 60/99/636 ze zm.) podstawa wymiaru zasiłku chorobowego z tytułu pracy w pełnym wymiarze czasu pracy nie może być niższa od kwoty minimalnego wynagrodzenia za pracę, po odliczeniu kwoty odpowiadającej 18,71% tego wynagrodzenia. Z tego względu w toku postępowania administracyjnego ustalono (k. 6 akt administracyjnych), iż podstawa wymiaru zasiłku macierzyńskiego, na którym przebywała Skarżąca od 20 czerwca 2002 r. do 18 grudnia 2002 r. wynosiła 630,39 zł i była niższa od najniższego wynagrodzenia, które w okresie pobierania przez Skarżącą zasiłku wynosiło 760 zł.
W rozpatrywanej sprawie, gdzie podstawą wydania decyzji był art. 23 ust. 1 pkt 2 lit. "a" i pkt 3 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, koniecznym było jednoznaczne ustalenie intencji ustawodawcy. Nie było zamierzeniem ustawodawcy pozbawienie prawa do zasiłku dla bezrobotnych, osób pobierających wcześniej zasiłek macierzyński, którego podstawą wymiaru była kwota minimalnego wynagrodzenia za pracę, zgodnie z art. 45 ust. 1 uśpus - pomniejszona o 18,71% tego wynagrodzenia. Jeśli w okresie poprzedzającym pobieranie zasiłku macierzyńskiego Skarżąca spełniała warunek o którym mowa w art. 23 ust. 1 pkt 2 lit "a", to spełniała ten warunek także w okresie pobierania zasiłku macierzyńskiego (uchwała 7 sędziów NSA z dnia 15 listopada 1999 r., sygn. OPS 13/99 – ONSA 2/00/49). Art. 23 ust. 2 pkt 3 uzpb stanowi dodatkowe – odrębne od przewidzianych w art. 23 ust. 1 pkt 2 – uprawnienia dla osób ubiegających się o status osoby bezrobotnej i prawo pobierania zasiłku.
Mimo nie pobierania składek na Fundusz Pracy, osoba pobierająca zasiłek macierzyński podlegała ubezpieczeniu społecznemu, in concreto zaliczanemu do 365 dni, od których ustawodawca uzależnił prawo do zasiłku dla bezrobotnych.
Z powyższych względów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1lit. "a" i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 153/02/1270, zm. 162/04/1692) w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 153/02/1271 ze zm.) orzeczono jak w sentencji wyroku.
Sąd nie orzekł o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji w trybie art. 152 upsa, gdyż zaskarżoną decyzją nie przyznano żadnych uprawnień, które podlegałyby wykonaniu.
/-/ P. Miładowski /-/M. Dybowski /-/E. Makosz-Frymus
MW