Uzasadnienie
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu postanowieniem z 24 sierpnia 2016r. oddalił wniosek r.pr. J. W. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym argumentując, że pełnomocnik nie złożyła wymaganego oświadczenia, że koszty udzielonej pomocy prawnej nie zostały opłacone w całości lub w części. Postanowienie powyższe prawidłowo doręczono pełnomocnikowi w dniu 2 września 2016r.
Pismem z 2 września 2016r. r.pr. J. W. złożyła wniosek o przyznanie kosztów zastępstwa na rozprawie pełnomocnikowi z urzędu. Wniosła o przyznanie kosztów zastępstwa procesowego pełnomocnika wyznaczonego z urzędu na rozprawie w sprawie ze skargi D. G. przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w Warszawie ponawiając oświadczenie złożone na rozprawie, iż nie otrzymała z tego tytułu żadnego wynagrodzenia.
Zgodnie z art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej "P.p.s.a.") wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
Wskazać należy, że postępowanie o przyznanie prawa pomocy regulują przepisy rozdziału 3 działu V P.p.s.a. zatytułowanego "Koszty postępowania". Zgodnie z treścią art. 258 § 1 P.p.s.a czynności w zakresie przyznania prawa pomocy wykonuje referendarz sądowy. Do czynności tych należy w szczególności wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień o przyznaniu wynagrodzenia adwokatowi, radcy prawnemu (...) za zastępstwo prawne wykonywane na zasadzie prawa pomocy oraz o zwrocie udokumentowanych wydatków (§2 pkt 8). Jak wynika z art. 259 § 1 P.p.s.a. od postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8 radca prawny może wnieść do wojewódzkiego sądu administracyjnego sprzeciw w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia postanowienia. Sprzeciw wniesiony przez radcę prawnego wymaga uzasadnienia.
Z kolei przepis art. 259 § 3 P.p.s.a. stanowi, że jeżeli nie wniesiono sprzeciwu albo wniesiony sprzeciw został prawomocnie odrzucony, postanowienie, o którym mowa w § 1, ma skutek prawomocnego orzeczenia sądu.
Mając powyższe na uwadze, uznać należy, że przepisy dotyczące prawa pomocy nie przewidują możliwości wystąpienia do sądu przez wyznaczonego w sprawie pełnomocnika z urzędu (np. radcę prawnego) z ponownym wnioskiem o przyznanie wynagrodzenia z tytułu poniesienia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. W przypadku, gdy pełnomocnik nie zgadza się z wydanym w sprawie z jego wniosku orzeczeniem, ma on prawo, zgodnie z art. 259 § 1 P.p.s.a., wnieść w terminie siedmiu dni sprzeciw. Tymczasem w niniejszej sprawie profesjonalny pełnomocnik, w terminie otwartym do wniesienia sprzeciwu, wystąpił do Sądu z ponownym wnioskiem o zasądzenie na jego rzecz wynagrodzenia za udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym wskazując, że ponawia oświadczenie złożone na rozprawie, że nie otrzymała żadnego wynagrodzenia. Pełnomocnik odwołała się przy tym do czynności na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, które zostały już ocenione w toku zakończonego postępowania o przyznanie wynagrodzenia pełnomocnikowi z urzędu za udzieloną pomoc prawną.
Zarówno z petitum wniosku, jak i jego uzasadnienia, bezsprzecznie wynika, że pełnomocnik nie kwestionuje postanowienia referendarza i nie wnosi na nie środka zaskarżenia w postaci sprzeciwu. Z treści tego pisma wynika bezspornie, że pełnomocnik wystąpiła do Sądu z ponownym wnioskiem o zasądzenie wynagrodzenia z tytułu poniesienia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. Należy zauważyć, że pełnomocnik w "ponownym wniosku" nie powołała, jako podstawy prawnej zgłoszonego żądania przepisu art. 259 § 1 P.p.s.a. Wskazała, że wnosi o przyznanie kosztów zastępstwa na rozprawie pełnomocnikowi z urzędu i ponawia oświadczenie złożone na rozprawie, iż nie otrzymała z tego tytułu żadnego wynagrodzenia.
Mając na względzie powyższe stwierdzić należy, że w związku z nie wniesieniem przez pełnomocnika w ustawowym terminie sprzeciwu na postanowienie referendarza sądowego z dnia 24 sierpnia 2016r., postanowienie to zyskało skutki prawomocnego orzeczenia sądu. Oznacza to więc, że rozpoznanie ponownego wniosku z dnia 2 września 2016r. o przyznanie kosztów zastępstwa procesowego pełnomocnikowi z urzędu stało się zbędne, należy je zatem umorzyć. Nie ma bowiem podstawy prawnej uzasadniającej ponowne rozpoznanie wniosku o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu, po uprzednim rozstrzygnięciu tej kwestii odrębnym postanowieniem mającym charakter prawomocnego orzeczenia.
Ubocznie zauważyć, należy, że z treści protokołu sporządzonego na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w dniu 11 lipca 2016r. wynika, że: "Pełnomocnik skarżącego kasacyjnie popiera skargę kasacyjną i podtrzymuje wniosek o zasądzenie kosztów postępowania." (k. 142 akt sąd.). Brak w protokole oświadczenia o udzieleniu skarżącemu na rozprawie pomocy prawnej nieopłaconej w całości lub części, na które powołuje się pełnomocnik we wniosku z 2 września 2016r.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 249a P.p.s.a w zw. z art. 258 § 1 i 2 pkt 7 P.p.s.a., należało orzec, jak w postanowieniu.
/-/ K. Witkowicz-Grochowska