Uzasadnienie
Skarżący S. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie radcy prawnego. Skarżący uzasadniał wniosek zawiłością sprawy oraz faktem podeszłego wieku. Oświadczył, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe tylko z żoną i utrzymują się z emerytur w wysokości [...] zł i [...]zł. netto miesięcznie. Wnioskodawca wyszczególnił stałe miesięcznie koszty koniecznego utrzymania, na które składają się: opłaty [...] zł, leki [...] zł, paliwo [...] zł, składki obowiązkowego ubezpieczenia [...] zł, leczenie i rehabilitacja [...] zł. Skarżący oświadczył, że we współwłasności z żoną posiada dom jednorodzinny o powierzchni około [...] m² w N., gospodarstwo rolne o powierzchni [...] ha wraz z budynkami gospodarczymi o wartości około [...]zł. oraz samochód osobowy [...] o wartości około [...]zł. Wnioskodawca wskazał, że nie ma żadnych oszczędności, wartościowych ruchomości, oszczędności, czy papierów wartościowych.
Skarżący wezwany do uzupełnienia wniosku o prawo pomocy w trybie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017r., poz. 1369 ze zm., dalej "P.p.s.a.") dodatkowo wyjaśnił, że prowadzi gospodarstwo domowe tylko z żoną i jedynymi ich dochodami są świadczenia emerytalne z ZUS. Nie posiadają żadnych rachunków bankowych, oszczędności, ani lokat terminowych, nie mają też kredytów i pożyczek. Nie są prowadzone przeciwko nim żadne postępowania egzekucyjne i nie mają zajęć komorniczych. Nie wynajmują i nie dzierżawią żadnych nieruchomości, nie prowadzą też działalności rolniczej oraz nie pobierają żadnych dopłat rolniczych. Wnioskodawca przedłożył kserokopie dokumentacji źródłowej w postaci decyzji ZUS o wysokości pobieranych emerytur swojej i żony, deklaracje PIT 40-A za 2017r. o wysokości dochodu skarżącego [...]zł i żony [...]zł., zaświadczenie o niepobieraniu żadnych płatności z tytułu dopłat bezpośrednich i innych, rachunków i faktur za media, opał, ubezpieczenia i leki oraz decyzji o wysokości podatku od nieruchomości ([...]zł za 2018r.).
Zgodnie z dyspozycją art. 246 §1 pkt 2 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowoadministracyjnego bez uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania rodziny. Oznacza to, że prawo pomocy ma charakter szczególny i wyjątkowy, a skorzystać z tego uprawnienia mogą jedynie osoby w rzeczywiście ciężkiej sytuacji finansowej, pozbawione majątku, stałego miesięcznego dochodu lub uzyskujące go w takiej wysokości, że nie są w stanie uiścić wszystkich należności związanych z toczeniem postępowania sądowego (np. emeryci, renciści, osoby samotnie wychowujące dzieci).
Z przedłożonego oświadczenia o stanie majątkowym, finansowym i dochodach wynika, że sytuacja wnioskodawcy pozwala na przyznanie prawa pomocy w niniejszej sprawie w żądanym zakresie. Wysokość osiąganego dochodu uzasadnia ocenę, że skarżący, bez ograniczeń w zaspokajaniu podstawowych potrzeb koniecznego utrzymania siebie i rodziny, nie jest w stanie wygospodarować środków finansowych na pokrycie wolnorynkowego wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru. Wprawdzie osiągane dochody są stałe i wynoszą łącznie [...]zł netto miesięcznie, to pozwalają one na pokrycie tylko bieżących wydatków koniecznego utrzymania. Stałe miesięczne opłaty i zobowiązania wynoszą łącznie [...]zł miesięcznie, a do tego doliczyć należy koszty wyżywienia, środków czystości, ubioru i obuwia. Uzyskiwane dochody pozwalają skarżącemu i jego rodzinie na terminowe pokrycie zobowiązań i kosztów utrzymania bez konieczności korzystania z pożyczek i kredytów.
Nieruchomość, którą posiada wraz żoną wykorzystują na zaspokojenie potrzeb bytowych i nie przynosi ona dochodu. Wiek skarżącego jest także okolicznością utrudniają podejmowanie czynności faktycznych i prawnych służących rozporządzeniu posiadanym majątkiem nieruchomym w celu pozyskania z niego dodatkowych środków finansowych. Skarżący, ani jego żona nie dysponują też oszczędnościami, z których skarżący mógłby pokryć koszty wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika.
Mając także na uwadze wysokość rynkowego honorarium profesjonalnego pełnomocnika, przedstawiona sytuacja finansowa wskazuje, że skarżący nie jest w stanie wygospodarować pełnych środków na zapłacenie wynagrodzenia radcy prawnego z wyboru. Przyznać zatem należy prawo pomocy w tym zakresie.
Nadto, podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 249 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć.
Na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 i art. 246 §1 pkt 2 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w postanowieniu.
/-/ K. Witkowicz-Grochowska