Uzasadnienie
Wniesioną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargą R. A. zaskarżył pismo Wójta Gminy K. z dnia (...) grudnia 2014 r., nr (...), którym poinformowano go o stanowisku gminy w zakresie ustanowienia służebności gruntowej dla istniejącej linii wodociągowej. W treści skargi wniesiono o "uchylenie decyzji w całości" oraz o uregulowanie odpłatności z tytułu służebności gruntowej na podstawie operatów rzeczoznawcy majątkowego.
Uzasadniając wniesioną skargę wskazano, że pismem z dnia (...) czerwca 2014 r. skarżący wystąpił do Wójta Gminy K. z wnioskiem o uregulowanie służebności linii wodociągowej przebiegającej przez działki (...), (...), (...) i (...) położone w obrębie W., gmina K. W odpowiedzi Wójt, pismem z dnia (...) czerwca 2014 r. poinformował skarżącego, że uregulowanie kwestii służebności gruntowej nastąpi w drodze umownej, po wcześniejszym ustaleniu wysokości wynagrodzenia, które zostanie ustalone przez rzeczoznawcę majątkowego. Następnie skarżący przedstawił podejmowane przez niego czynności, związane m.in. z uzyskaniem opinii biegłego rzeczoznawcy, wyjaśniając, że zaskarżonym pismem z dnia (...) grudnia 2014 r. Wójt podtrzymał stanowisko zaprezentowane w piśmie z dnia (...) czerwca 2014 r.
W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy wskazał, że w przedmiotowej sprawie nie toczyło się postępowanie administracyjne, a zatem brak było podstaw do wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Podniesiono, że pismo z dnia (...) grudnia 2014 r. nie stanowi decyzji administracyjnej oraz przedstawiono dotychczasowy przebieg postępowania związanego z ustanowieniem służebności na działkach należących do skarżącego, konkludując, że kwota jakiej się domaga jest za wysoka i nie znajduje uzasadnienia. Wójt podkreślił, że wysokość wynagrodzenia za ustanowienie służebności, w braku zawarcia umowy, ustala sąd powszechny na podstawie opinii biegłego rzeczoznawcy. Tym samym w przedmiotowej sprawie Wójt nie występuje jako organ administracji samorządowej, lecz jako organ podmiotu uczestniczącego w obrocie gospodarczym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga podlega odrzuceniu.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, póz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami, a organami administracji rządowej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem legalności. Poddanie wykonywania administracji publicznej kontroli sądu administracyjnego nie oznacza, jednak, że cała działalność administracji publicznej została taką kontrolą objęta. Ograniczenie jej zakresu wynika z treści art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270, ze zm.), który enumeratywnie wylicza formy działania administracji publicznej podlegające kontroli przez sądy administracyjne.
W myśl art. 3 § 2 powołanej powyżej ustawy kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne m.in. obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: decyzje administracyjne; postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; inne niż określone w powyżej akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Podkreślenia wymaga przy tym, że skargę do sądu administracyjnej można wnieść tylko w sytuacjach opisanych w powołanym wyżej przepisie. Jeżeli zaś skarga dotyczy przypadku niewymienionego w art. 3 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd administracyjny zobowiązany jest do jej odrzucenia, gdyż rozpatrując taką skargę wykroczyłby poza swoje kompetencje powierzone mu przez ustawodawcę.
W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu przedmiotowa skarga nie mieści się w żadnej z kategorii wymienionych w art. 3 § 2 powołanej powyżej ustawy ponieważ nie odnosi się do decyzji, postanowień lub aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Skarżone w niniejszej sprawie pismo, odnoszące się do kwestii ustanowienia służebności gruntowej, dotyczy praw majątkowych Gminy i odnosi się do wykonywania typowych uprawnień właścicielskich, które należą do sfery prawa cywilnego i nie można ich zaliczyć do spraw podejmowanych w sprawach z zakresu administracji publicznej. Innymi słowy, brak jest podstaw do przyjęcia, jak czyni to skarżący, aby pismo z dnia (...) grudnia 2014 r. stanowiło decyzję administracyjną, rozstrzygającą kwestię ustanowienia służebności gruntowej.
Sąd podkreśla, że w zakresie żądania ustanowienia służebności skarżącemu służy ochrona prawna w oparciu o przepisy prawa cywilnego, które wprowadzają możliwość wytaczania stosownych powództw do sądu powszechnego. Jak bowiem zasadnie wyjaśnił Wójt, w treści odpowiedzi na skargę, wartość wynagrodzenia za ustanowienie służebności, w braku zawarcia umowy, ustala sąd powszechny na podstawie opinii biegłego rzeczoznawcy.
Mając powyższe na względzie uznać należało, że wniesiona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skarga nie należy do właściwości sądu administracyjnego, i jako taka podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. O zwrocie kosztów postępowania orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 powołanej powyżej ustawy.
/-/ J. Szaniecka