Uzasadnienie
Pismem z dnia [...] września 2001 r. Spółdzielnia "A" w K. zwróciła się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. o ustalenie legalności budowy studni KZ w K. na działce nr [...] przy [...] oraz na działce nr [...] przy [...], stanowiących własność spółdzielni. Uzasadniając żądanie Spółdzielnia wyjaśniała, że Urząd Miejski wprawdzie uzyskał zgodę na wprowadzenie rur kanalizacyjnych, to jednak na wybudowanie studni Spółdzielnia zgody nie udzieliła. Z uwagi na to, że studnie podlegają konserwacji istotne pozostaje ustalenie przez organ nadzoru budowlanego podstaw prawnych wejścia inwestora na grunt Spółdzielni oraz ustalenie, czy dodatkowe przyłącza do istniejącego KZ oraz dodatkowe urządzenia wystające ponad grunt na działce położonej przy ul. [...] wykonywane w trzeciej dekadzie sierpnia 2001 r. są zgodne z prawem.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla powiatu p. pismem z dnia [...] czerwca 2002 r. zawiadomił Spółdzielnię "A" w K. o wszczęciu postępowania w sprawie studzienek kanalizacyjnych KZ zlokalizowanych na działce nr [...] w K., przy ul. [...] oraz na działce nr [...] Plac [...].
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla powiatu p. decyzją z dnia [...] lipca 2002 r. na podstawie art. 104 oraz 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. 2000 r., nr 98, poz. 1071) umorzył postępowanie administracyjne w sprawie budowy kanalizacji sanitarnej na działce nr [...] położonej w K., Plac [...], której inwestorem był Zarząd Miejski w K. W motywach decyzji podano, że w trakcie przeprowadzonej wizji stwierdzono, że inwestor zrealizował na tyłach posesji przy Placu [...] kanalizację sanitarną wraz ze studzienkami typu KZ, na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę nr [...] wydanej [...] września 1997 r. przez Kierownika Urzędu Rejonowego w P. Inwestor sporządził inwentaryzację powykonawczą kanalizacji, która potwierdziła zgodność zrealizowanej kanalizacji z zatwierdzonym projektem budowlanym, a zatem postępowanie stało się bezprzedmiotowe.
Organ nadzoru budowlanego stwierdził też, że do jego właściwości należy sprawdzenie, czy inwestycja została wykonana na podstawie pozwolenia na budowę oraz, czy zgodnie z nim została zrealizowana. Kwestia dotycząca prawa wejścia na posesję oraz braku zgody właściciela na budowę studni jest rozwiązywana na etapie poprzedzającym wydanie pozwolenia na budowę. Dlatego organ nadzoru budowlanego nie ma podstaw prawnych do kwestionowania legalności takiej decyzji.
W odwołaniu Spółdzielnia "A" podniosła, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego umarzając postępowanie nie wykazał, że "sprawa ta była rozwiązywana i w związku z tym czy pozwolenie zostało wydane w oparciu o potrzebne zgody właścicieli". Następstwem tego pozwolenia jest wjazd i wchodzenie na posesje celem przeprowadzenia konserwacji oraz wykonywania robót.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] sierpnia 2002 r. na podstawie art. 104 § 1 i 2 oraz art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję stwierdzając, że skoro kanalizacja sanitarna na działce nr [...] w K. została zrealizowana na podstawie i zgodnie z pozwoleniem na budowę z dnia [...] września 1997r., to organy budowlane, stosownie do treści art. 50 i 51 Prawa Budowlanego, nie mają podstaw prawnych do ingerencji. Przepisy art. 50 Prawa Budowlanego zezwalają na wstrzymanie robót budowlanych w przypadku, gdy są one wykonywane bez wymaganego pozwolenia lub zgłoszenia w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia lub w sposób istotnie odbiegający od ustaleń warunków określonych w pozwoleniu lub przepisach. W rozpatrywanej sprawie żadna z powyższych okoliczności nie miała miejsca.
Organ odwoławczy pouczył także stronę, że niezawinione nie branie przez stronę udziału w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę może być podstawą wniosku o wznowienie postępowania.
Spółdzielnia "A" zaskarżyła powyższą decyzję do Naczelnego Sądu Administracyjnego, wnosząc o jej uchylenie. W uzasadnieniu skargi zarzuciła, że organy administracji obu instancji stwierdziły jedynie, że kanalizacja sanitarna została zrealizowana w oparciu o pozwolenie na budowę. Istota wniosku sprowadziła się natomiast do ustalenia, czy studzienki zostały wybudowane za zgodą właścicieli.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. Podtrzymując wcześniejszą argumentację dodał, że konieczność budowy studzienek służących do konserwacji sieci kanalizacyjnej oraz ich rozmieszczenia wynika z zapewnienia jej prawidłowego działania. Ponadto skarżący, na etapie wydania pozwolenia, powinni byli dołożyć starań aby zapoznać się z projektem i wyjaśnić okoliczności umieszczenia studzienek na terenie działki skarżącej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga jest zasadna, aczkolwiek z innych przyczyn niż w niej wskazano.
Na wstępie należy podkreślić, iż strona skarżąca kierując swoje pismo z dnia [...] września 2001r. do organu nadzoru budowlanego, mogła oczekiwać od tego organu podjęcia tylko takich działań, które mieszczą się w granicach jego kompetencji określonych w art. 84 ust. 1 Prawa Budowlanego z 1994r. w szczególności przeprowadzenia kontroli przestrzegania i stosowania przepisów Prawa Budowlanego przy budowie studzienek KZ zlokalizowanych na działkach: nr [...] położonej przy Placu [...] i działce nr [...] przy Placu [...] w K. W zaświadczeniu o wszczęciu postępowania Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla powiatu p. podał taki właśnie przedmiot postępowania (k. 3 akt administracyjnych).
Niezrozumiałe jest zatem posługiwanie się w decyzjach organów obu instancji tylko jedną numeracją "[...]" i to w dodatku różniącą się od numerów działek objętych postępowaniem (tzn. działek nr [...] i [...]).
Nawet gdyby była to omyłka organów polegająca wyłącznie na podaniu błędnej numeracji działki usytuowanej w K. przy Placu [...], to i tak nie można podzielić argumentów przytaczanych w obu decyzjach, wskazujących na bezprzedmiotowość postępowania.
Z bezprzedmiotowością postępowania (art. 105 § 1 kpa) mamy bowiem do czynienia wówczas, gdy w sposób oczywisty organ stwierdzi brak podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy.
Przyjmując, iż kanalizacja sanitarna wraz ze studzienkami typu KZ została zrealizowana na podstawie pozwolenia na budowę z dnia [...] września 1997r., a sporządzona przez inwestora – Zarząd Miejski w K. inwentaryzacja powykonawcza potwierdziła zgodność zrealizowanej kanalizacji z zatwierdzonym projektem budowlanym, organy obu instancji przeoczyły, iż według Spółdzielni "A" w K. wątpliwości budzi nie tyle budowa kanalizacji sanitarnej objętej pozwoleniem na budowę z 1997r., co późniejsza budowa studni bez pozwolenia na budowę. Tę informację skarżącej należy wyjaśnić w toku dalszego postępowania, mając na uwadze protokół oględzin robót budowlanych z dnia [...] stycznia 2002r. (k. 6 akt administracyjnych). W protokole odnotowano, iż właśnie na przedmiotowej działce położonej przy Placu [...] w K. studzienki zostały pobudowane dopiero w 2001r.
Dziennik budowy dołączony do akt administracyjnych w kserokopii, dokumentuje roboty budowlane wykonywane w latach 1997 – 1998, a ostatni zapis z [...] listopada 2000r. pochodzi od geodety i informuje o dokonaniu wytyczeń. Nie wiadomo w jakiej dacie sporządzona była dokumentacja powykonawcza potwierdzająca – zdaniem organów nadzoru budowlanego – zgodność z prawem prac budowlanych prowadzonych na nieruchomości skarżącej, bo dokumentacji tej akta administracyjne nie zawierają, a w uzasadnieniu decyzji organu pierwszej instancji nie podano daty sporządzenia dokumentacji. Nie można zatem sprawdzić, czy dokumentacja ta – z uwagi na datę jej sporządzenia - mogła objąć studnie wybudowane w 2001r., odnotowane we wskazanym wyżej protokole oględzin z dnia [...] stycznia 2002r.
Z tych względów, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c, art. 152 i 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), orzeczono jak w sentencji.
/-/L. Drewniak-Żaba /-/G. Radzicka /-/B. Kamieńska jw