Uzasadnienie
Wojewoda decyzją z dnia [...] stycznia 2020r. nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm. dalej k.p.a.), w związku z art. 35 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności (Dz. U. z 2019 r. poz. 1397 ze zm., dalej u.e.l.) po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez Panią A. K., reprezentowaną przez adwokat A. P., od decyzji Wójta Gminy [...] z [...] listopada 2019 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania jej z pobytu stałego w budynku mieszkalnym przy [...] w [...], orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji w całości oraz o odmowie wymeldowania Pani A. K. z pobytu stałego w budynku mieszkalnym przy [...] w [...].
Rozstrzygnięcia zapadły w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.
Wnioskiem z [...] stycznia 2019 r. T. K. zwrócił się o wymeldowanie A. K. z pobytu stałego w lokalu przy [...] w [...]. Wnioskodawca poinformował, że żona [...] listopada 2018 r. opuściła przedmiotowy lokal trwale i dobrowolnie. Powodem jej wyprowadzenia jest zerwanie więzi małżeńskiej oraz związanie się z innym mężczyzną. Wyprowadzając się zabrała dwoje małoletnich dzieci. Przy pomocy rodziny wywiozła meble, część wyposażenia kuchni oraz rzeczy osobiste. Podał, że zamieszkała ona w lokalu nr [...] przy ul. [...] w [...].
Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego, Wójt Gminy [...] decyzją z [...] marca 2019 r. nr [...], orzekł o wymeldowaniu Pani A. K. z pobytu stałego w lokalu przy ul[...] w [...], w trybie art. 35 u.e.l. Organ I instancji stwierdził, że w rozpatrywanej sprawie zaistniały okoliczności, uzasadniające podjęcie decyzji o wymeldowaniu wymienionej, a mianowicie: opuszczenie dotychczasowego miejsca pobytu stałego i niedopełnienie obowiązku wymeldowania się.
Pani A. K., reprezentowana przez adwokat A. P., od powyższej decyzji wniosła odwołanie do Wojewody.
Wojewoda decyzją z [...] maja 2019 r. nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego Wójt Gminy [...], decyzją z [...] listopada 2019 r., orzekł o wymeldowaniu Pani A. K. wraz z dziećmi z pobytu stałego w lokalu przy ul[...] w [...], w trybie art. 35 u.e.l.
Uzasadniając swoje stanowisko organ wskazał, że informacje dotyczące wyprowadzki Pani A. K. zawarte we wniosku o wymeldowanie potwierdzili świadkowie w trakcie postępowania administracyjnego. Zarówno Pan P. K., jak i Pani A. T. potwierdzili fakt opuszczenia przez Panią A. K. miejsca pobytu stałego w miejscowości [...] przy ul[...] i zamieszkiwanie w [...] przy ul. [...]. W dniu [...] lutego 2019 roku Pani A. T. zeznała, iż pomogła wyprowadzić się Pani A. K., wyprowadzka była tylko na chwilę. Wyprowadzając się zabrała tylko najpotrzebniejsze rzeczy. W dniu [...] lutego 2019 roku Pan P. K. zeznał, że Pani A. K. wyprowadziła się z domu przy ul[...] w [...] ze względu na próbę samobójczą męża, zabrała najpotrzebniejsze rzeczy.
W dniu [...] lutego 2019 r. Pan T. K. dołączył do akt sprawy umowę najmu mieszkania przy ul. [...] w [...]. Umowa została zawarta na okres od dnia [...] października 2018 r. do dnia [...] października 2019 roku. W zeznaniach z dnia [...] października 2019r. Pani A. K. przekazała informację iż, umowa najmu zostanie przedłużona, jednakże nie wiadomo w jakiej formie planowane jest przedłużanie umowy co 3 miesiące. Organ ustalił, że Pani A. K. lokal przy ul[...] opuściła [...] listopada 2018 r., a w/w umowę podpisała już [...] października 2018 r. tj. na miesiąc przed wyprowadzką, co zdaniem organu może świadczyć o planowanym i dobrowolnym opuszczeniu spornego lokalu. W dniu [...] lutego 2019 r. Pan T. K. zeznał iż Pani A. K. wyprowadzając się z domu w [...] zabrała rzeczy osobiste oraz meble szafy, biurka. Podał, że dom, z którego wyprowadziła się żona jest ich wspólną własnością, nie stawia żonie żadnych problemów by mogła korzystać z wyznaczonych pokoi, kiedy przyjeżdża do swoich rodziców, którzy tam mieszkają.
A. K. codziennie nocuje w [...] do domu przyjeżdża w odwiedziny w sobotę lub w niedzielę i wraca do [...]. Skarżący podał, iż jego była żona, która pracuje w Urzędzie Gminy w [...], o godz. 6.20 wyjeżdża z [...] i zostawia córkę M. w domu w [...], gdyż dziecko uczęszcza do szkoły w [...]. Po wyjściu z pracy odbiera dziecko i wraca do [...].
Zdaniem organu zeznania Pana T. K. mogą świadczyć o trwałym opuszczeniu spornego lokalu przez Panią A. K.. Jednakże są sprzeczne z zeznaniami Pani A. K. z dnia [...] lutego 2019 r. która stwierdziła iż partycypuje w kosztach utrzymania spornego lokalu tj. ponosi opłaty za odpady, Internet, telefon męża oraz energię elektryczną. Zeznała również, że codziennie przebywa w domu przy ul[...] w [...] w różnych okresach czasowych " po pracy niekiedy pół godziny, niekiedy dłużej kilka godzin. Dłużej w sobotę kilka godzin dziennie".
W dniu [...] lutego 2019 roku Pan T. K. dołączył do akt sprawy protokół z przesłuchania Pani M. W. (matki A. K.) podczas rozprawy rozwodowej stron. Pani M. zeznała wówczas, że Pani A. K. mieszka tylko z córkami, wyprowadziła się od męża, wynajęła lokal w [...].
W dniu [...] marca 2019 roku Pani A. K. dołączyła do akt sprawy wiadomości wysyłane przez nią do męża o umożliwienie jej powrotu do domu poprzez przygotowanie domu w ten sposób aby nie musiały przebywać w 3 osoby w 12 m2 oraz strony nie wchodziły sobie w drogę. Pani A. K. prosiła męża o dostosowanie domu, jednakże nie podjęła żadnych środków prawnych o przywrócenie prawa posiadania. Nie złożyła również wniosku o ustanowienie sądowego sposobu korzystania z nieruchomości podczas toczącej się sprawy rozwodowej. Jednakże w dniu [...].10.2019 roku Pani A. K. zeznała, że dotychczas nie wiedziała o takiej możliwości, oraz że nie będzie z niej korzystać, gdyż takie rozwiązanie nie jest dla niej satysfakcjonujące.
W dniu [...] czerwca 2019 roku Wójt Gminy [...] wezwał dwóch bezstronnych świadków Pana Z. P., który jest sołtysem wsi [...] oraz Pana R. J. sąsiada Państwa K. oraz wyznaczył termin oględzin domu przy ul[...] w [...]. Pan J. R. w dniu [...].06.2019 roku zeznał, iż w dniu kiedy Pani A. K. się wyprowadzała nie było go w domu gdyż przebywał w sanatorium. Nic nie wie na temat przyczyn i charakteru wyprowadzki Pani A. K.. Na wniosek Pani A. K. zostali wezwani rodzice Pani A. Pani M. W. i R. W.. Pani A. K. do akt sprawy dołączyła również akt notarialny oraz propozycję podziału majątku Państwa K..
Do akt sprawy załączono protokół z rozprawy z dnia [...] stycznia 2019 roku przeprowadzonej przed sądem Okręgowym w [...] I Wydział Cywilny w sprawie o sygn.. akt IC [...], dołączony został wcześniej w dniu [...] lutego 2019 roku. Do akt sprawy załączony został również protokół z przesłuchania Pani A. K. z dnia [...] stycznia 2019 r. przed Prokuraturą Rejonową w [...] w sprawie o sygn. akt [...]., protokół z rozprawy z dnia [...] marca 2019 roku przeprowadzonej przed Sądem Okręgowym w [...] I Wydział Cywilny w sprawie o sygn. akt 1C [...] w szczególność z zeznań Pana P. K.. Podczas przesłuchania Pan P. K. potwierdza zmianę zamieszkania przez Panią A. K., jednakże nie mówi o okolicznościach wyprowadzki.
W dniu [...] sierpnia 2019 roku zostały przeprowadzone oględziny mieszkania przy ulicy [...] w K.. W mieszkaniu znajdują się korytarz, kuchnia, łazienka oraz trzy pokoje. W pierwszym pokoju na wyposażeniu znajdowała się meblościanka, firany, rolety, karnisz. W pokoju znajduje się również stół z krzesłami, lampa oraz mały stolik. Pani A. K. zeznała, że zostały one przywiezione od rodziców z domu przy ulicy [...] w [...]. W pokoju znajduje się sprzęt tj, telewizor, drukarka, life box, które również zostały przywiezione z w/w domu. W szafkach znajdują się ubrania i rzeczy osobiste Pani A. K.. Na balkonie znajduje się suszarka, na której znajdowały się ręczniki oraz ubrania córek Państwa K..
Kolejny pokój to pokój starszej córki Państwa K.. W pokoju znajdują się meble w postaci biurka, krzesła, meblościanki, puf, lampy, które zostały przywiezione z domu przy ul[...] w [...], kanapa została zakupiona. Rolety, karnisz i firany były na wyposażeniu mieszkania. W momencie przeprowadzki pokój był pusty. W komodzie znajdują się całoroczne ubrania starszej córki.
Trzeci pokój to pokój młodszej z córek Państwa K.. Znajdują się tam meblościanka, biurko, krzesło, lampa zostały przywiezione z domu przy ul[...] w [...]. Rolety, karnisz i firany były na wyposażeniu mieszkania. W szafkach znajdują się ubrania i rzeczy osobiste młodszej z córek.
Kuchnia Meble oraz AGD było na wyposażeniu mieszkania. W szafkach znajdują się leki, artykuły spożywcze, środki czystości oraz naczynia, które były na wyposażeniu mieszkania, niektóre naczynia Pani A. K. przywiozła z spornego lokalu a niektóre zakupiła. Z domu przy ul[...] w [...] zostały przywiezione: Thermomix, radio, frytkownica, toster, deski do krojenia, patelnia, garnki.
W łazience meble oraz pralka były na wyposażeniu mieszkania. W szafkach znajdowały się kosmetyki i ręczniki.
W korytarzu znajdują się meble, które były na wyposażeniu mieszkania. W środku znajdują się rzeczy osobiste, ubrania oraz obuwie Pani A. K. i córek. Odkurzacz który znajduje się w szafie został przywieziony z domu przy ul[...] w [...]. Ponadto w mieszkaniu znajdują się również 3 laptopy oraz zwierzęta tj. kot i pies, które zostały przywiezione ze spornego lokalu.
Z przeprowadzonych oględzin wynika, że Pani A. K. przeprowadzając się zabrała nie tylko rzeczy osobiste niezbędne do życia. W mieszkaniu znajdują się meble oraz sprzęt z domu przy ul[...] w [...]. Wśród ubrań Pani A. K. i jej córek znajdują się np. ciepłe swetry, które świadczą, iż są to ubrania całoroczne. Ilość ubrań oraz sprzęt AGD i RTV, który został przewieziony ze spornego lokalu do wynajmowanego mieszkania świadczy o tym, że Pani A. K. swoje centrum życiowe lokalizuje w [...]. Ponadto wraca do wynajmowanego mieszkania po pracy, wykonuje czynności życiowe, śpi. Daje to podstawę do uznania, że dobrowolnie oraz trwale opuściła dom przy ul[...] w [...].
W dniu [...] sierpnia 2019 roku zostały przeprowadzone oględziny domu przy ul. [...] w [...]. W domu na parterze znajduje się kuchnia, salon, pokój z łazienką który jest zamykany na klucz i korzysta z niego wyłącznie Pani A. K., na piętrze znajduje się łazienka, pokój do, którego klucz ma tylko Pan T. K., spiżarnio - pralnia, suszarnia, sypialnia, pokoje córek Państwa K..
W kuchni znajdują się meble oraz sprzęt AGD, które są wspólną własnością Państwa K..
W salonie wszystkie meble oraz sprzęty są wspólną własnością państwa K.. W salonie nie ma rzeczy osobistych Pani A. K..
W pokoju, do którego klucz ma tylko Pani A. K., znajdują się meble oraz łóżko. Do pokoju przyłączona jest łazienka. Z pokoju można przejść do części rodziców Pani A. K.. W tym pokoju znajdują się rzeczy osobiste oraz ubrania Pani A. K. i dzieci. Wśród ubrań znajdują się kurtki zimowe, które zostały przywiezione z [...] po zakończeniu sezonu zimowego. W łazience znajdują się kosmetyki oraz środki do higieny. Pani A. K. oświadczyła, że spała w tym pokoju od sierpnia do listopada 2018 r., nocowała codziennie w tym pokoju. Później spały tam córki a ona u rodziców.
Na piętrze znajduje się łazienka i meble oraz wyposażenie, które są wspólnością Państwa K.. W szafkach znajdują się rzeczy Pani A. tj. kosmetyki, prostownica, szczotki do włosów, produkty higieniczne.
Pokój, do którego klucz od listopada 2018 ma tylko Pan T. K. był związany z działalnością T. K.. Pani A. K. oświadczyła, że nie ma w nim maszyny do szycia, która powinna się tam znajdować.
W spiżarnio- suszarni znajdują się rzeczy wspólne Państwa K.. Pani A. nie wchodzi do tego pomieszczenia. W szafie w korytarzu znajdują się rzeczy wspólne całej rodziny, damskie klapki oraz pościel. W garderobie nie ma ubrań Pani A. K., jest tylko obuwie jej oraz córek. W szafkach nocnych znajdują się wspólne kosmetyki oraz soczewki Pani A. K.. W komodzie znajdują się piżamy Pani A. K..
W pokoju młodszej córki znajdują się meble oraz kanapa. W meblach znajdują się grubsze ubrania oraz rzeczy osobiste. W pokoju starszej córki również znajduje się kanapa oraz meble. W szafkach znajdują się ubrania oraz rzeczy osobiste.
Przedpokój, w którym znajduje się szafa a w niej rzeczy Pani A., obuwie Pana T. K., kamizelka córki oraz obuwie domowe córek oraz Pani A. K..
Z przeprowadzonych oględzin w domu przy ul[...] w [...] wynika, że Pani A. K. zabrała do wynajmowanego mieszkania znaczną ilość ubrań oraz sprzętu. W domu znajdują się rzeczy osobiste Pani A. K. oraz w większości ubrania zimowe, które zostały przywiezione z [...] po zakończeniu sezonu zimowego. Pan T. K. podczas oględzin twierdził, że część z tych rzeczy jest nieużywana, z kolei Pani A. K. twierdziła odwrotnie. Ilość ubrań, rzeczy osobistych oraz sprzętu zabranych z domu przy ul[...] i przewiezionych do mieszkania w [...] przy ul. [...] świadczy o tym, że Pani A. K. tam właśnie lokalizuje swoje centrum życiowe.
W dniu [...] września 2019 roku Pani A. K. dołączyła do akt sprawy, płytę CD z groźbami samobójczymi męża, wyrok SR w [...] z dnia [...] maja 20191., sygn.. [...] na okoliczność działania na szkodę Pani A. K., pisma skierowanego do Pana T. K. o wyrażenie zgody na przeprowadzenie remontu na okoliczność planowanego powrotu do domu przez A. K., oraz rachunki potwierdzające partycypowanie w kosztach utrzymania domu. Wynika z nich, że do kwietnia 2019 r. ponosiła koszty związane z telefonem męża, internetem oraz telewizją, z których korzysta wyłącznie Pan T. K.. Obecnie Pani A. K. dokonuje opłat za podatek rolny oraz podatek od nieruchomości. Od kwietnia nie partycypuje w innych kosztach utrzymania domu. Skarżąca wyraziła chęć przeprowadzenia czynności remontowych.
W dniu [...] października 2019 roku w Urzędzie Gminy w [...] odbyła się rozprawa administracyjna. Podczas rozprawy obecne były strony oraz ich pełnomocnicy. W charakterze świadka zostali przesłuchani Pani A. T., Pan R. J., Pan R. W., Pan P. K., Pani M. W., Pan Z. P..
Pani A. T. zeznała tak jak wcześniej, że wraz z mężem pomogła pomóc w wyprowadzce Pani A. K.. Pani A. T. zeznała, że nie wie kiedy ostatni raz Pani A. K. nocowała w domu w [...] oraz czy partycypuje w kosztach utrzymania spornego lokalu. Zeznała również, że dom opuściła dobrowolnie, a powodem było nie dogadywanie się z mężem. W związku z tym, że Pani A. śpi w [...], Pani A. T. uważa, że to właśnie tam Pani A. lokalizuje swoje centrum życiowe. Pani A. T. zeznała także, że nie wie nic o środkach prawnych podjętych przez panią A. K. o przywrócenie prawa posiadania, wie o remoncie ale nie ma wiedzy czy się już rozpoczął ani jak ta sprawa się rozwiązała. Pani A. T. zeznała również, że Pani A. K. przebywa codziennie w domu przy ul[...] widzi ją jak wjeżdża, nie wie ile przebywa, którym wejściem wchodzi. Po grudniu Pani A. T. nie ma informacji odnośnie powrotu Pani A. K..
Zeznania Pani A. T. świadczą zdaniem organu, iż Pani A. K. opuściła dom przy ul[...] w [...] w sposób dobrowolny. Centrum życiowe Pani A. jest w [...], co świadczy o trwałym opuszczeniu pobytu stałego.
Pan Z. P. jest sołtysem miejscowości [...]. Zeznał, że nie ma wiedzy gdzie mieszka Pani A. K.. Zeznał, że widział Panią A. K. kilka razy koło sklepu w I. ostatnio 3 miesiące temu.
Pan R. J., sąsiad Państwa K., zeznał, że w dniu wyprowadzki Pani A. K. nie było go w domu ponieważ przebywał w sanatorium. Nie ma wiedzy na temat sytuacji Państwa K., uważa, że nic nie wskazywało na to, że Pani A. K. się wyprowadzi.
Pan P. K. zeznał, że Pani A. K. nocuje w domu w I., ale nie jest w stanie określić ile razy. Według Pana P. Pani A. K. przebywa codziennie w domu, wchodzi wejściem swoim jak i rodziców. Pan P. K. zeznał, że większość rzeczy Pani A. K. ma w [...] i to tutaj lokalizuje swoje centrum życiowe w [...] ma tylko najpotrzebniejsze rzeczy. Według Pana P. K. Pani A. K. ma zamiar powrócić do domu jak tylko będzie dom będzie dostosowany. Powrót do domu jest również spowodowany trudną sytuacją materialną Pani A. K..
Zeznania Pana P. K. świadczą o tym, że Pani A. K. nie zerwała trwale więzi z miejscem pobytu stałego. A także wskazują, że centrum życiowe Pani A. K. znajduje się w [...].
Pani M. W. jest matką Pani A. K. zeznała, że córka wyprowadziła się [...] listopada 2018 roku. Według Pani M. W. powodem wyprowadzki Pani A. K. było nieporozumienie z mężem. Pani M. W. zeznała również, że córka chce powrócić do domu po odpowiednim dostosowaniu. Pani M. zeznała również, że Pani A. K. ostatni raz nocowała w sierpniu br. W domu przy ul[...] w [...] przebywa codziennie, wchodzi do ich części do swojej tylko jeżeli chce coś zabrać, ponieważ się boi. Pani M. powiedziała również, że Pani A. śpi w ich części a córki w pokoju zamykanym na klucz przez P. A. ponieważ dzieci boją się spać w swoich pokojach. Uważa również, że córka chce wrócić do domu i się nimi opiekować ponieważ mają służebność i opiekę. Pani M. W. zeznała, że Pan T. K. wiedział o wyprowadzce Pani A. K. ponieważ zgodził się na zabranie biurek.
Pan R. W. jest ojcem Pani A. K. zeznał, że Pani A. K. opuściła dom w [...] ze względu na próbę samobójczą męża i zastraszanie. Zeznał również, że Pani A. K. nocowała w maju 2 razy, w lipcu gdy był chory oraz w sierpniu przed żony imieninami. Podał, że spała w części Państwa W. a dzieci w pokoju zamykanym na klucz, ponieważ we trzy nie mają warunków aby tam się wyspać. Podał, że córka przebywa codziennie w tym domu godzinach od 15 do 16/17. Pan R. W. zeznał również, że Pani A. opłaca podatek od nieruchomości i rolny, a do kwietnia opłacała internet oraz telewizję, teraz nie opłaca, bo korzystał tylko z tego Pan T. K.. Pan R. również wspomniał o tym, że Pani A. K. wystosowała Pismo do Pana T. K. o dostosowanie domu aby mogła powrócić, stwierdził również, że doradzali wraz z żoną odrębne wejście i oferowali wsparcie córki w remoncie. Według Pana R. W. Pani A. K. mieszka w [...], tam robi jedzenie córkom a czasem zabiera z [...] w słoikach. Pan R. zeznał, że Pani A. K. wyprowadzając się do mieszkania w [...] zabrała tylko najpotrzebniejsze rzeczy. Pan R. zeznał również że Pani A. K. boi się wchodzić do jej części ze względu na awantury.
W trakcie rozprawy administracyjnej strony złożyły również wyjaśnienia.
Pani A. K. powiedziała, że nie powróciła do miejsca pobytu stałego. Powiedziała, że mąż nie wyraził zgody na przebudowę domu a żadna ekipa remontowa bez jego zgody nie chce się tego podjąć, tak więc sprawa będzie skierowana do sądu. Wyprowadzka według Pani A. miała być chwilowa i ma zamiar powrócić do domu. Pani A. wyjaśniła również, że po wygaśnięciu umowy najmu w K. umowa będzie przedłużona, jeszcze nie wie w jakiej formie ale być może będzie przedłużana co 3 miesiące.
Pan T. K. również złożył wyjaśnienia stwierdził, że Pani A. K. wyprowadziła się z zamiarem pobytu stałego w nowym mieszkaniu w [...], ponadto zabrała większość swoich rzeczy. Pan T. K. zeznał, ze nie rozmawiał z żoną o powrocie do domu ponieważ ze sobą nie rozmawiają. Uważa również, że nie chce wymeldować córek, ponieważ one więcej korzystają niż Pani A. K..
W dniu [...] października 2019 roku Pani A. K. dołączyła do akt sprawy odpowiedź na pismo wystosowane przez nią do Pana T. K. w sprawie remontu domu umożliwiające jej powrót do domu. Pan T. K. odmawia remontu domu motywując swoją decyzję dużą ingerencją w jego funkcjonalność oraz obniżenie jego wartości. Przede wszystkim jego brak zgody na remont domu jest wynikiem toczących się między Państwem K. spraw majątkowych. Ponadto podtrzymuje, że Pani A. K. może wrócić do domu zwłaszcza jeśli ma problemy z związane z wynajmem mieszkania w [...]. Pan T. K. w w/w piśmie wskazuje również, że nigdy nie przymuszał Pani A. K. do opuszczenia miejsca pobytu stałego. Pan T. K. podtrzymuje również, że wszelkie kwestie ze sprawami majątkowymi powinny rozstrzygać się w prowadzonych postępowaniach sądowych.
Zdaniem organu powyższe okoliczności świadczą o tym, że zaistniała podstawa do wymeldowania A. K. w świetle art. 35 u.e.l. bowiem spełniona została przesłanka opuszczenia lokalu bez dopełnienia obowiązku wymeldowania się.
W odwołaniu z dnia [...] grudnia 2019 r. A. K. zaskarżyła decyzję Wójta Gminy [...] w całości i zarzuciła jej naruszenie art. 35 u.e.l., poprzez bezpodstawne przyjęcie, że centrum życiowe skarżącej jest w [...], oraz że na stałe opuściła dom w [...]. Wniosła o uchylenie decyzji i oddalenie wniosku o wymeldowanie.
Opisanym we wstępie rozstrzygnięciem Wojewoda orzekł o uchyleniu decyzji organu I instancji oraz o odmowie wymeldowania A. K. z pobytu stałego w budynku mieszkalnym przy ul[...] w [...].
Wojewoda wskazał, że ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności ze zgodnych zeznań świadków wynika, iż Pani A. K. nie opuściła lokalu w sposób trwały i dobrowolny. Uczestnicy postępowania zeznali, że wymieniona [...] listopada 2018 r. czasowo wyprowadziła się wraz z córkami z domu przy ul[...] w [...], jednakże codziennie przebywa w nim, w części swojej i rodziców oraz czasami nocuje. Powodem chwilowego opuszczenia przez Panią A. K. oraz dzieci tej nieruchomości było zachowanie wnioskodawcy, które spowodowało zastraszenie i obawę zainteresowanej o swoje i dzieci bezpieczeństwo. Fakt wskazanego przez uczestników zachowania Pana T. K. wobec członków jego rodziny nie był kwestionowany przez niego w toku postępowania przed organem I instancji. Wymieniona chce mieszkać w domu przy ul[...] w [...] i od dłuższego czasu usiłuje uzyskać od męża zgodę na jego remont w celu powrotu do niego, a w przypadku odmowy nosi się z zamiarem wszczęcia sprawy w sądzie.
Organ za wiarygodne uznał twierdzenia Pani A. K., że ze względu na przemoc psychiczną stosowaną przez Pana T. K., dla dobra dzieci, musiała wraz z nimi czasowo opuścić sporny lokal, wynajmując lokal w [...] na okres do [...] października 2019 r., do którego zabrała najpotrzebniejsze rzeczy swoje i córek, które przywozi do spornego lokalu ubrania po minionym sezonie. A. K. chce stale mieszkać w domu przy ul[...] w [...], co jest możliwe po przeprowadzeniu remontu. Przebudowa domu ma umożliwić jej i córkom godne warunki do zamieszkania, gdyż dotychczas mają do dyspozycji pokój o powierzchni 12 m2. Wskazać należy, że Pani A. K. dysponuje stałym dostępem do domu, jednakże ze względu na naganne zachowanie wnioskodawcy jej pobyt ogranicza się do codziennego przebywania i okresowego nocowania w części domu należącej do jej rodziców.
Ustalenia organu II instancji nie potwierdziły twierdzeń Pana T. K., że Pani A. K. opuściła miejsce stałego zameldowania.
Wojewoda zwrócił uwagę, że obowiązek sprawowania pieczy nad dziećmi spoczywa na jego rodzicach, a tym samym zasadne jest, żeby matka zamieszkiwała wraz dziećmi w miejscu, w którym są zameldowane.
Decyzję o wymeldowaniu podejmuje się tylko wobec osoby, która nie tylko nie zamieszkuje w lokalu, ale która opuściła na stałe mieszkanie i nie deklaruje chęci powrotu, co nie miało miejsca w niniejszej sprawie. Wojewoda stwierdził, że błędnie organ I instancji uznał, iż A. K. w sposób trwały i definitywny zerwała więzi z lokalem, a tym samym, że istnieją podstawy do wymeldowania jej z miejsca stałego pobytu. Dowody zgromadzone w aktach sprawy przez organ I instancji świadczą o tym, że na dzień wydania rozstrzygnięcia przez organ odwoławczy brak jest faktycznych i prawnych podstaw do podjęcia decyzji o wymeldowaniu Pani A. K. z miejsca pobytu stałego.
W skardze do WSA T. K. reprezentowany przez zawodowego pełnomocnika zaskarżył decyzję Wojewody w całości, wnosząc o jej uchylenie, zasądzenie na swoją rzecz kosztów postępowania oraz zarzucił naruszenie:
- 1. art. 6 k.p.a. w zw. z art. art. 8 k.p.a. poprzez przeprowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania do organu i władzy publicznej, bez zachowania zasad proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania, co przejawiało się w tym, że organ wydał decyzję w oparciu o twierdzenia powódki, niepoparte wiarygodnymi dowodami i zeznaniami świadków wytypowanych przez uczestniczkę zeznających nie na okoliczność swojej wiedzy tylko zeznając w oparciu o informację, w których posiadanie weszli pośrednio, tj. za pomocą samej zainteresowanej w wydaniu decyzji; oparciu się w uzasadnieniu decyzji tylko i wyłącznie na założeniu przyznania zgody twierdzeniom A. K., w szczególności o rzekomej przemocy psychicznej stosowanej przez skarżącego, na poparcie czego nie przedstawiła żadnych wiarygodnych dowodów;
- 2. art. 104 § 2 k.p.a. poprzez wydanie decyzji, która nie obejmuje całości zakresu uchylanej decyzji Wójta Gminy [...] z dnia [...] listopada 2019 roku nr [...], tj. orzeczenie o odmowie wymeldowania Pani A. K. z pobytu stałego w budynku mieszkalnym przy ul[...] w [...] bez orzeczenia w zakresie wymeldowania bądź odmowy wymeldowania dzieci: D. K. i M. K., co powoduje, iż organ nie orzekł w całości, a jednocześnie w treści decyzji nie podkreślił faktu, iż decyzja dotyczy tylko części zagadnienia oraz nie zamieścił informacji co do terminu orzeczenia o całości, czyniąc przedmiotową decyzję wadliwą;
- 3. art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez niewłaściwe ustalenie stanu faktycznego wyrażające się w niezebraniu i nierozpatrzeniu w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów, co doprowadziło do niewyjaśnienia stanu faktycznego sprawy w zakresie istnienia podstawy faktycznej i prawnej wydania decyzji w zakresie uchylenia decyzji pierwotnej i odmowy wymeldowania Pani A. K. z pobytu stałego w [...] przy ul[...] a przede wszystkim poprzez błędną interpretację stanu faktycznego sprawy, ustaloną tylko i wyłącznie w oparciu o twierdzenia zaprezentowane przez A. K. dowody przez nią zawnioskowane, z pominięciem kontrargumentów przedstawianych przez skarżącego na etapie prowadzenia postępowania, co doprowadziło do niewłaściwych ustaleń faktycznych organu.
- 4. art. 35 u.e.l., poprzez jego niezastosowanie i orzeczenie o odmowie wymeldowania z pobytu stałego uczestniczki A. K., co było konsekwencją błędnych ustaleń organu w wyniku których organ przyjął, że A. K. miała usprawiedliwione powody aby opuścić wspólne mieszkanie i nie opuściła go w sposób trwały, podczas gdy ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że A. K. powzięła zamiar faktycznego opuszczenia swojego dotychczasowego miejsca pobytu stałego w celu ułożenia sobie życia z nowym partnerem z którym zdradziła swojego męża (skarżącego w niniejszym postępowaniu) i zamiar ten zrealizowała, a co więcej nie przebywa na terenie nieruchomości na której znajduje się wspólne mieszkanie stron z zamiarem pobytu stałego ponieważ jej nowe centrum życiowe zostało zlokalizowane w [...] w którym to mieście w dalszym ciągu żyje wraz z córkami i nowym partnerem, co sama potwierdziła w toku postępowania rozwodowego a nadto, Sąd Okręgowy w [...] orzekł rozwód z jej wyłącznej winy wskazując w ustnych motywach uzasadnienia, że powodem jej wyprowadzki był związek z innym mężczyzną nie zaś rzekome zachowanie skarżącego na które również w tym postępowaniu powoływała się uczestniczka A. K., a jej przebywanie w [...] ma charakter sporadyczny ponieważ jej stałym miejsce pobytu i lokalizacją centrum życiowego jest miasto [...],
- 2. art. 25 u.e.l. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że uczestniczka A. K. ma zamiar przebywać na stałe w [...] oraz że nie opuściła w sposób trwały i dobrowolny budynku mieszkalnego przy ul[...] w [...], podczas gdy jak wynika ze zgromadzonego materiału uczestniczka A. K. opuściła budynek mieszkalny stron w sposób świadomy dobrowolny i przy wcześniejszym zaplanowaniu tych czynności bez zamiaru powrotu do tego miejsca zamieszkania ponieważ swoje nowe centrum życiowe A. K. zlokalizowała w [...] wraz ze swoim nowym partnerem z którym dopuściła się zdrady męża która to zdrada była przyczyną orzeczenia rozwodu z jej wyłącznej winy, a wszelkie argumenty o rzekomym powrocie do miejsca zamieszkania bez ich jednoczesnego wprowadzenia w życie uczestniczka A. K. stworzyła na potrzeby prowadzonego postępowania.
- 3. art. 35 w zw. z art. 25 u.e.l. ludności w zw. z art. 104 § 2 KPA, poprzez nie orzeczenie w zaskarżonej decyzji o małoletnich dzieciach stron przy jednoczesnym uchyleniu zaskarżonej przez uczestniczkę postępowania decyzji Wójta Gminy [...] z dnia [...] listopada 2019 roku w całości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
Sądowa kontrola zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazała, że akt ten nie narusza prawa ani w sposób zarzucany skargą, ani w żaden inny sposób rozważony na podstawie art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 dalej p.p.s.a.), a uzasadniający jego wyeliminowanie z obrotu prawnego na podstawie art. 145 § 1 powyższej ustawy.
W tak rozumianym zakresie kognicji, Sąd nie dopatrzył się w zaskarżonej decyzji naruszeń prawa skutkujących koniecznością jej eliminacji z obrotu prawnego w oparciu o przesłanki określone w art. 145 § 1 p.p.s.a. uznając tym samym, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Materialonoprawną podstawę rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy stanowiły przepisy ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 1397, przywoływana jako u.e.l.). Zgodnie z art. 35 u.e.l. organ gminy wydaje na wniosek właściciela, bądź innego podmiotu dysponującego tytułem prawnym do lokalu lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania obywatela polskiego, który opuścił miejsce pobytu stałego (albo opuścił miejsce pobytu czasowego przed upływem deklarowanego okresu pobytu) i nie dopełnił obowiązku wymeldowania się. Podkreślenia wymaga, że w myśl art. 28 ust. 4 ww. ustawy - zameldowanie na pobyt stały lub czasowy służy wyłącznie celom ewidencyjnym i ma na celu potwierdzenie faktu pobytu osoby w miejscu, w którym się zameldowała.
Oznacza to, że do wymeldowania osoby zameldowanej na pobyt stały niezbędne jest spełnienie następujących przesłanek:
- 1) faktyczne opuszczenie przez tę osobę miejsca pobytu stałego oraz
- 2) niedopełnienie obowiązku wymeldowania się.
W tym kontekście należy przyjąć, że stwierdzenie istnienia przesłanki "faktycznego opuszczenia miejsca pobytu stałego" może nastąpić w przypadku ustalenia faktu niezamieszkiwania danej osoby w lokalu, w którym posiada ona zameldowanie na pobyt stały, a następnie stwierdzenia, że opuszczenie przez tę osobę tego lokalu (miejsca pobytu stałego) miało charakter dobrowolny i trwały.
Zagadnienie trwałości i dobrowolności opuszczenia lokalu jest bogato komentowane w judykaturze. Przyjmuje się, że o tym, czy opuszczenie dotychczasowego miejsca pobytu stałego ma charakter trwały, świadczy nie tylko fizyczne i długotrwałe nieprzebywanie osoby pod wskazanym adresem, ale zamiar zainteresowanej osoby założenia w nowym miejscu ośrodka swoich spraw osobistych, rodzinnych i majątkowych, który jest połączony z jednoczesnym zerwaniem wszelkich związków z dotychczasowym lokalem i brakiem woli powrotu do miejsca swojego dotychczasowego zameldowania (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z 7 marca 2013 r., sygn. akt III SA/Kr 654/12; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 6 czerwca 2012 r., sygn. akt III SA/GL 370/12; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z 19 stycznia 2012 r., sygn. akt III SA/Łd 1058/11dostępne w internetowej bazie orzeczeń CBOSA).
Z kolei aby uznać, że opuszczenie stałego miejsca pobytu ma charakter dobrowolny należy stwierdzić, iż wynika ono z własnej woli zainteresowanego, a nie z powodu presji, czy bezprawnego działania innych osób. Innymi słowy o dobrowolności decyduje samodzielna rezygnacja z przebywania pod danym adresem, nie zaś rezygnacja wywołana przymusem fizycznym, czy psychicznym osoby trzeciej (por. wyrok Wojewódzkiego Sądy Administracyjnego w Białymstoku z 22 listopada 2012 r., sygn. akt II SA/Bk 468/12, CBOSA).
Jednocześnie akcentuje się w orzecznictwie, że nie każde opuszczenie dotychczasowego miejsca pobytu stanowi podstawę do orzeczenia o wymeldowaniu. Dla stwierdzenia, że nastąpiło opuszczenie lokalu w rozumieniu powołanego przepisu konieczne jest ustalenie, że opuszczenie to miało charakter dobrowolny, było wynikiem realizacji uprzednio powziętego zamiaru zmiany miejsca pobytu i przeniesienia centrum swych spraw życiowych w inne miejsce. Decydujące znaczenie dla wydania decyzji o wymeldowaniu z pobytu stałego ma przesłanka trwałości opuszczenia lokalu, przez którą należy rozumieć przebywanie poza miejscem stałego zameldowania z równoczesnym zerwaniem związków z lokalem dotychczasowym. Opuszczenie miejsca pobytu musi cechować zarówno element faktyczny, polegający na stałym nieprzebywaniu w mieszkaniu, jak i element wolicjonalny, łączony z dobrowolnością zmiany miejsca pobytu. Dla zaistnienia przesłanki opuszczenia miejsca pobytu konieczne jest, aby fizycznemu przebywaniu osoby w innym miejscu pobytu stałego towarzyszył zamiar stałego związania się z tym innym miejscem, urządzenia w nim swego trwałego centrum życiowego.
Gdyby zamiaru opuszczenia lokalu wskazany podmiot nie wyraził w sposób jasny, rolą postępowania administracyjnego jest weryfikacja, czy okoliczności sprawy wskazują na istnienie po jego stronie zamiaru trwałego zerwania więzi z miejscem zameldowania (por. wyrok NSA z dnia 17 lipca 2020 r. sygn. II OSK 391/20, CBOSA).
Reasumując należy wskazać, że prowadzone przez organy administracji postępowanie wyjaśniające w sprawie dotyczącej wymeldowania każdorazowo musi być nakierowane na ustalenie, czy opuszczenie przez daną osobę lokalu nosi cechy trwałości i dobrowolności.
W ocenie Sądu zgromadzony w niniejszej sprawie materiał dowodowy został zebrany w sposób wystarczający, a przyjęte przez organ II instancji ustalenia faktyczne, istotne z punktu widzenia wydania orzeczenia w sprawie dotyczącej odmowy wymeldowania A. K. z pobytu stałego w miejscowości [...] ul[...] wynikały z prawidłowo przeprowadzonej oceny zgromadzonych dowodów.
Prawidłowo Wojewoda ustalił, że nie zaistniały przesłanki do wymeldowania pani A. K. z ww. lokalu. Po pierwsze zasadnie organ zwrócił uwagę na to, że nie opuściła ona domu w [...] w sposób trwały. Jej wyprowadzka podyktowana była trudną sytuacją osobistą i trwającym konfliktem z mężem, w celu zapewnienia bezpieczeństwa jej i dzieciom (próba samobójcza męża). Wyprowadzając się w dniu [...] listopada 2019 r. zabrała tylko najpotrzebniejsze rzeczy- swoje i dzieci (niektóre sprzęty AGD, ubrania swoje i dzieci). Jak wynika z oględzin domu przy ul[...] przeprowadzonych [...] sierpnia 2019 r. nadal znajdują się tam rzeczy będące własnością albo państwa K.., albo pani K. - jej ubrania, buty, kosmetyki, środki do higieny, sprzęty do stylizacji włosów. W domu nadal znajdują się rzeczy córek państwa K. ich ubrania i przedmioty osobiste. W domu w [...] pani K. ma wydzielony pokój zamykany na klucz, z którego korzysta kiedy tam przebywa – parę razy w tygodniu, a także nocuje.
Co istotne pani K. ponosi opłaty związane z domem- podatki, a także rachunki za media. Pani K. deklarowała chęć remontu nieruchomości, na co nie wyraził zgody pan K... Wszystkie te okoliczności świadczą zdaniem Sądu o tym, że pani K. w sposób trwały nie opuściła ww. lokalu i zamierza do niego powrócić, zainwestować w remont. Wyprowadzka do mieszkania w [...], nawet biorąc pod uwagę to, że pani K. zabrała z [...] część sprzętów- Thermomix, radio, frytkownicę, garnki, odkurzacz, a także ubrania swoje i dzieci nie może świadczyć o trwałym opuszczeniu miejsca stałego pobytu przez panią K.. Zwrócić należy uwagę, że wszystkie te rzeczy można z łatwością przewieźć i przenieść do innego lokalu. Niektóre meble zaś udostępnili pani K. jej rodzice (stół z krzesłami, lampa, mały stolik). Zasadnie więc Wojewoda stwierdził, że pani K. nie zamierza swojego centrum życiowego na stałe skupić w mieszkaniu w K., a wyprowadzka miała charakter jedynie tymczasowy, podyktowany sytuacją osobistą, a ze wspólnego domu zabrała tylko kilka sprzętów i część ubrań.
Podkreślić jeszcze raz trzeba, że z sytuacją opuszczenia lokalu mamy do czynienia wtedy, gdy dana osoba rezygnuje z zamieszkiwania w lokalu, zatem zrywa wszelkie z nim więzi, koncentrując swe centrum życiowe w innym lokalu. Zdaniem Sądu zasadnie organ II instancji ustalił, że nie doszło do trwałego zerwania więzi z lokalem w [...], a pani K. deklaruje chęć powrotu i remontu domu, aby móc mieszkać tam z córkami. Ponadto w swoich zeznaniach rodzicie pani K. wskazali, ze chce ona wrócić do domu, a wyprowadzka była podyktowana troską o bezpieczeństwo swoje i dzieci.
Również zeznający przed organem P. K. wskazywał, że centrum życiowe pani K. nadal koncentruje się w domu w [...], do którego zamierza wrócić. Zeznania Sołtysa Z. P. w zasadzie nic do sprawy nie wnosiły, tak samo pana R. J., który wskazywał iż nie ma wiedzy na temat sytuacji pani K.. W zasadzie tylko skarżący twierdził, że jego była żona w sposób trwały i dobrowolny opuściła ich dom. Pozostałe zgromadzone w sprawie dowody wskazują jednak przeciwnie- iż nie zaistniały przesłanki do wymeldowania A. K. z pobytu stałego.
Podnoszone w skardze zarzuty okazały się więc niezasadne. Nie doszło do naruszenia przez organ przepisów postępowania- art. 7, 77 § 1, 80 k.p.a. Zarzut naruszenia art. 104 k.p.a. również był niezasadny- zwrócić należy uwagę, że we wniosku skarżący nie wnosił o wymeldowanie dzieci, tylko żony, wobec czego Wojewoda prawidłowo wydał rozstrzygnięcie o odmowie wymeldowania jedynie co do pani A. K.. Wojewoda dokonał prawidłowej wykładni przepisów ustawy o ewidencji ludności, a w szczególności trafnie uznał, iż niespełnione są przesłanki z art. 35 u.e.l. pozwalające na wymeldowanie A. K.. Zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł o oddaleniu skargi jako nieuzasadnionej.