Uzasadnienie
Prezydent Miasta P. decyzją z dnia [...] roku nr [...] działając na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10.04.1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (t.j. Dz. U. Nr 87 poz. 960 z 2001 r.) zgodnie z wnioskiem L. J. orzekł o wymeldowaniu W. J. z pobytu stałego z lokalu nr [...] przy ul. [...] w P. Podstawą wydania decyzji było ustalenie na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego, a w szczególności zeznań stron, iż w dacie zatrzymania tj. w dniu [...].03.2001 r. W. J. nie mieszkał w przedmiotowym lokalu, który uprzednio opróżnił z mebli i sprzętów i przebywał u matki w K. ul. [...].
Pismem z dnia [...].06.2003 roku (k. 13 – 17 akt adm.) W. J. wniósł odwołanie i zażądał ponownego rozpatrzenia sprawy, albowiem wydana decyzja jest niezgodna z art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 20.04.1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Podał, że już w toku prowadzonego postępowania wyjaśnił, że nie opuszczał miejsca stałego pobytu z zamiarem zamieszkania gdzie indziej. U swojej matki przebywał w K. na święta. Część majątku ruchomego przeniósł do matki w celu jego zabezpieczenia, gdyż wiedział, że będzie odbywał karę pozbawienia wolności. Zarzucił, że organ pierwszej instancji nie przeprowadził wnioskowanego przez niego w pismach z dnia [...].04.2003 i [...].05.2003 r. postępowania dowodowego.
Wojewoda decyzją z dnia [...] Nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14.06.2960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. Nr 98 poz. 1071 z 2000 r. ze zm.) w zw. z art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10.04.1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (t.j. Dz. U. Nr 87 poz. 96 z 2001 r. ze zm.) zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy.
W uzasadnieniu organ odwoławczy przyjął, iż zebrany w sprawie materiał dowodowy, w szczególności zeznanie strony L. J. pozwalają na stwierdzenie, że odwołujący od lutego 2001 r. nie przebywał w przedmiotowym lokalu jeszcze przed aresztowaniem i sam w swoich pismach z dnia [...].04.2003 i [...].05.2003 r. podał, że lokal nr [...] przy ul. [...] w P. opróżnił z mebli i sprzętów gospodarstwa domowego oraz rzeczy osobistych zamieszkując u matki w K. W ocenie Wojewody fakt dobrowolnego opuszczenia lokalu nastąpił przed dniem rozpoczęcia odbywania kary pozbawienia wolności przez W. J. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący zarzucił decyzji Wojewody Wielkopolskiego błędne i stronnicze ustalenie stanu faktycznego oraz naruszenie art. 52 ust. 1, art. 68 ust. 3, art. 69, art. 75 ust. 1 Konstytucji RP i ustawy z dnia 21.06.2001 r. o ochronie praw lokatorów (Dz. U. Nr 71 poz. 733). W uzasadnieniu skargi skarżący podał argumentu tożsame jak w odwołaniu.
W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o oddalenie skargi i potrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga jest zasadna.
Zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10.04.1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (t.j. Dz. U. Nr 87 poz. 960 z 2001 r.) w brzmieniu uwzględniającym treść wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27.05.2002 r. sygn. akt K 20/01 organ gminy wydając na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie o wymeldowaniu osoby, która bez wymeldowania się opuściła dotychczasowe miejsce pobytu stałego, albo osoby, które bez wymeldowania się opuściły dotychczasowe miejsce pobytu stałego i nie przebywa w nim co najmniej przez okres 6 miesięcy, a nowego miejsca jej pobytu nie można ustalić.
Pobyt stały w danym lokalu oznacza zamieszkiwanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego lub długotrwałego przebywania z wolą koncentracji w danym miejscu swoich spraw życiowych, w tym założenie ośrodka osobistych i majątkowych interesów (art. 10 ust. 1 w zw. z art. 6 ust. 1 cytowanej ustawy) Słusznie zatem w toku prowadzonego postępowania dowodowego organy administracji przyjęły, że w celu pozytywnego rozpatrzenia wniosku L. J. koniecznym jest ustalenie czy W. J. opuścił faktycznie dobrowolnie przedmiotowy lokal i nie dopełnił obowiązku wymeldowania z pobytu stałego.
Organy administracji mogą dokonywać ustaleń faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy przy pomocy każdego środka dowodowego, który może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczny z prawem.
W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych i oględziny (art. 75 § 1 kpa). Zobowiązane są zebrać dowody w sposób wyczerpujący, rozpatrując cały materiał dowodowy, aby udowodnić każdą okoliczność prawotwórczą i wyczerpująco ustalić stan faktyczny i prawny sprawy. Jednocześnie mają obowiązek uwzględnić żądania strony dotyczące przeprowadzenia dowodu, jeżeli przedmiotem dowodu są okoliczności mające znaczenie dla strony, chyba że okoliczności te stwierdzone są wystarczająco innymi dowodami (art. 77 kpa).
Następnie zgromadzony zgodnie z wyrażoną w art. 80 kpa zasadą swobodnej oceny dowodów, materiał ocenić, ustalając na podstawie całego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Zasada swobodnej oceny dowodów nie oznacza, że organ administracji może dokonać oceny dowolnej. Ocena ta winna odnosić się do całości materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, wskazywać którym dowodom dano wiarę i jaką okoliczność udowodniono, wskazywać przyczyny nie przeprowadzenia dowodów zawnioskowanych, poprzez wykazanie, że okoliczność została udowodniona innymi dowodami. Ocena ta powinna odpowiadać regułom logicznego rozumowania.
Odnosząc się do wskazanych reguł postępowania zdaniem Sądu słuszny okazał się zarzut skargi, iż zaskarżona decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa, a w szczególności art. art. 75 § 1, 77 i 80 kpa.
Sąd w pełni podziela stanowisko wyrażone w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4.07.2001 r. sygn. akt I SA/Po 1768/99, w którym to orzeczeniu stwierdzono, iż "Jako dowolne należy traktować ustalenia faktyczne znajdujące wprawdzie potwierdzenie w materiale dowodowym, ale niekompletnym czy nie w pełni rozpatrzonym. Zarzut dowolności zostaje wykluczony dopiero ustaleniami dokonanymi dopiero w całokształcie materiału dowodowego (art. 80 kpa), zgromadzonego i rozpatrzonego w sposób wyczerpujący (art. 77 § 1 kpa), a więc przy podjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako warunku niezbędnego wydania decyzji o przekonującej treści".
Organ odwoławczy dokonał dowolnych ustaleń faktycznych nie znajdujących potwierdzenia w zgromadzonym materiale dowodowym przyjmując, jedynie na podstawie zeznań wnioskodawczyni, iż przed datą rozpoczęcia odbywania kary pozbawienia wolności W. J. dobrowolnie z zamiarem zamieszkania u matki w K. przy ul. [...] opuścił i opróżnił lokal nr [...] przy ul. [...] w P., jednocześnie nie przedstawiając żadnego uzasadnienia dlaczego nie dał wiary wyjaśnieniom skarżącego i nie przeprowadził zawnioskowanych przez niego dowodów.
Rozpatrując ponownie sprawę organ odwoławczy winien wyczerpująco zgromadzić materiał dowody, a w szczególności przeprowadzić uzupełniające postępowanie dowodowe to jest dowód z zeznań świadków zawnioskowanych przez strony w celu ustalenia w jakiej dacie i czy dobrowolnie W. J. opuścił miejsce swojego pobytu stałego i po dokonaniu tego ustalenia, w odniesieniu do całości zebranego materiału dowodowego ponownie rozpatrzyć odwołanie z dnia [...].06.2003 r.
Mając na uwadze powyższe Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 lit. c, art. 152 i art. 200 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270).
/-/ W. Długaszewska /-/B. Sokołowska /-/M. Kosewska
JS