Uzasadnienie
W dniu 24 marca 2020 r. E. S.A. w Poznaniu oraz E. Sp. z o. o. w P. wniosły skargi na wskazaną w rubrum decyzję Wojewody, utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia [...] grudnia 2019 r., nr [...], w zakresie ustalenia na rzecz L. Z., B. D. i J. Z. odszkodowania w wysokości [...] zł za zmniejszenie wartości nieruchomości położonej w P. przy ul. [...], stanowiącej działkę nr [...], ze względu na przebieg napowietrznej linii wysokiego napięcia 110 kV S.-W.. Do zapłaty wskazanego odszkodowania Wojewoda zobowiązał solidarnie E. Sp. z o.o. z siedzibą w P. oraz E. S.A. z siedzibą w P..
Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2020 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu działając na podstawie art. 111 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej: "P.p.s.a."), połączył sprawę ze skargi E. S.A. w Poznaniu do łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia ze sprawą ze skargi E. Sp. z o. o. i postanowił o prowadzeniu ich pod sygnaturą II SA/Po [...].
W petitum skarg skarżące spółki wniosły m.in. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji. W uzasadnieniu wskazały, że brak wstrzymania wykonalności decyzji przez sąd narazi skarżące na szkodę, ponieważ w sytuacji uiszczenia na rzecz właściciela nieruchomości ustalonego odszkodowania i rozdysponowania tej kwoty przez uprawnionego, skarżące w sytuacji uwzględnienia skargi przez sąd będą mogły jedynie dochodzić zwrotu należności na drodze sądowej. Taka sytuacja może mieć miejsce nawet za kilka lat. Wobec tego wstrzymanie płatności nie uszczupli praw uprawnionego, a w sposób należyty zabezpieczy interesy zobowiązanego.
Skarżąca E. S.A. dodała również, że uwzględnienie jej wniosku jest uzasadnione jej sytuacją procesową, w szczególności faktem, że organ I instancji nie orzekł w stosunku do niej o obowiązku zapłaty, a podstawa odpowiedzialności skarżącej wynika z wątpliwego zastosowania przez organ II instancji art. 551 Kodeksu cywilnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje
W myśl art. 61 § 1 § 3 P.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Zgodnie z utrwalonym w orzecznictwie poglądem, przesłankę wyrządzenia znacznej szkody należy interpretować jako szkodę (majątkową, a także niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego (por. postanowienie WSA w Bydgoszczy z dnia 19 lutego 2018 r., sygn. akt I SA/Bd 32/18 – wszystkie powołane w niniejszym postanowieniu orzeczenia dostępne są na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość pieniężna nie miałaby znaczenia dla skarżącego, lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu (por. postanowienie NSA z dnia 6 marca 2014 r., sygn. akt I OZ 150/14).
Z kolei trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. postanowienie NSA z dnia 10 marca 2010 r., sygn. akt I FSK 1841/09).
W dalszej kolejności należy zaznaczyć, że argumentacja wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji musi w sposób przekonywujący pokazywać konkretne relacje między brakiem wstrzymania zaskarżonej decyzji, a wystąpieniem zagrożeń z art. 61 § 3 P.p.s.a. Uwzględnienie wniosku uzależnione jest bowiem od staranności jego sporządzenia. To na wnioskodawcy spoczywa obowiązek dokładnego przytoczenia okoliczności, które przemawiają za wstrzymaniem zaskarżonej decyzji, przy czym przedstawiona argumentacja musi być spójna i odnosić się do konkretnej sytuacji wnioskodawcy. Niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków musi bowiem być realne, w związku z czym strona zobowiązana jest skonkretyzować rodzaj szkody grożącej jej na skutek wykonania zaskarżonego aktu.
Przenosząc powyższe na grunt rozpatrywanej sprawy wskazać należy, że argumentacja zawarta we wnioskach o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie dała postaw do uznania, że w niniejszej sprawie zachodzą okoliczności uzasadniające możliwość wyrządzenia skarżącym znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
We wnioskach wskazano jedynie, że w sytuacji zapłaty odszkodowania i uwzględnienia skargi przez sąd, skarżące będą mogły dochodzić zwrotu należności jedynie na drodze sądowej. Zdaniem Sądu skarżące nie wykazały jednak, aby faktycznie ewentualny zwrot wypłaconego odszkodowania był zagrożony. Nadto należy zwrócić uwagę, że konsekwencje nałożenia obowiązku o charakterze pieniężnym są co do zasady odwracalne. Instytucja wstrzymania wykonania decyzji może mieć więc zastosowanie jedynie wówczas, gdy sytuacja w jakiej znajdują się skarżące spółki powoduje, że zapłata przez nie nałożonego obowiązku spowoduje po ich stronie takie konsekwencje, które trudno będzie odwrócić. Tymczasem skarżące nie uprawdopodobniły, aby uiszczenie kwoty odszkodowania mogło stanowić znaczne obciążenie dla ich majątku, środków finansowych, względnie wypłacalności. Skarżące nie opisały chociażby swojej sytuacji finansowej, ani tym bardziej nie dołączyły do wniosków dokumentów ją potwierdzających (wyciągu z kont bankowych, zeznań podatkowych), wobec czego w istocie nie sposób zweryfikować, czy rzeczywiście zapłacenie odszkodowania groziłoby skarżącym wyrządzeniem znacznej szkody, a więc takiej szkody, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot poniesionych kosztów.
Odnosząc się natomiast do dodatkowej argumentacji spółki E. S.A. wskazać należy, że przeświadczenie strony o tym, że decyzja jest merytorycznie niesłuszna i narusza prawo, nie stanowi przesłanki do wstrzymania wykonania decyzji na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a. (por. postanowienie NSA z dnia 9 września 2004 r., sygn. akt FZ 358/04), wobec czego merytoryczne zarzuty skargi nie stanowią przesłanki wstrzymania wykonania aktu.
Mając powyższe na uwadze, Sąd działając na podstawie art. 61 § 3 i 5 w zw. z art. 16 § 2 P.p.s.a., orzekł, jak w sentencji.
/-/ E. Podrazik