Uzasadnienie
Sporządzonym [...] r. i skierowanym bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w P. pismem B.C.-K. i J.K. wnieśli skargę na "pismo" Wojewody W. odmawiające uznania skarżących za stronę postępowania zakończonego wydaniem przez Starostę P. decyzji w dniu [...] r.
Zgodnie z treścią art. 1 ustawy z dnia 25.07.2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. Zakres przedmiotowy postępowania sądowoadministracyjnego określony jest w art. 3-5 ustawy z dnia 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. (Dz. U. Nr 53, poz. 1270). Artykuł 3 § 2 pkt 1-8 wskazuje, że sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej poprzez orzekanie w sprawach skarg na decyzję administracyjne, postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, egzekucyjnym i zabezpieczającym, akty organów jednostek samorządu terytorialnego oraz bezczynność organów. Z tym, że stosownie do treści art. 3 § 2 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi kontrola sądu administracyjnego obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie, albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty.
W świetle powyższego w pierwszej kolejności obowiązkiem Sądu była ocena czy zaskarżone pismo nosi cechy postanowienia, którego legalność mogłaby podlegać kontroli sądu.
Zaskarżone pismo, stanowiące odpowiedź organu, na pismo skarżących z [...] r. nosi cechy postanowienia (zawiera oznaczenie organu, datę wydania, oznaczenie wnioskodawców oraz wskazanie podstawy prawnej a także podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej). Jakkolwiek, kpa nie stanowi o tym wprost odmowa dopuszczenia wnioskodawcy do udziału w postępowaniu wszczętym już i prowadzonym na wniosek innej strony winna następować w drodze postanowienia, na które nie służy zażalenie. Postanowienie to nie rozstrzyga ani nie kończy sprawy będącej przedmiotem postępowania. W razie odmowy kończy natomiast postępowanie dla tej osoby czy podmiotu, który wystąpił z wnioskiem o dopuszczenie do udziału w postępowaniu. Dlatego też, postanowienie takie może zostać zaskarżone do wojewódzkiego sądu administracyjnego (por. wyrok NSA z dn. [...] r., sygn. [...]).
Jednakże warunkiem wniesienia skargi jest wcześniejsze wezwanie organu do usunięcia naruszenia prawa. Stosownie do treści art. 52 § 1 i § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę do sądu administracyjnego można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Jeżeli ustawa, tak jak w niniejszej sprawie, nie przewiduje środków zaskarżenia, skargę można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu - w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności - do usunięcia naruszenia prawa. W takich przypadkach skargę wnosi się w terminie 30 dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzieli odpowiedzi na wezwanie, w terminie 60 dni od wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa.
W rozpatrywanej sprawie skarżący przed złożeniem niniejszej skargi nie dopełnili warunku uprzedniego, pisemnego wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa. Należy zatem stwierdzić, że nie wyczerpali trybu określonego w art. 52 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Tym samym nie spełnili jednego z niezbędnych warunków do wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Ich skarga, jako przedwczesna, podlegała zatem odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
/-/ W. Batorowicz