Uzasadnienie
Przedmiotem wniesionej do sądu administracyjnego skargi jest uchwała Rady Miasta z dnia 1 marca 2018 r. nr [...] w przedmiocie przyjęcia od Powiatu Poznańskiego zadania publicznego w zakresie edukacji publicznej polegającego na założeniu i prowadzeniu szkoły – dwujęzycznego liceum ogólnokształcącego w L..
Skargę na tę uchwałę wywiódł do sądu administracyjnego reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika D. B. domagając się stwierdzenia jej nieważności w całości, jako niezgodnej z art. 8 ust. 2a oraz ust. 3 ustawy o samorządzie gminnym oraz zasądzenia na jego rzecz kosztów postępowania.
Skarżący wyjaśnił, że opiera swój interes prawny na pozostawaniu członkiem wspólnoty samorządowej G. L., zaś naruszenie tego interesu wywodzi z faktu, że zaskarżona uchwała doprowadzi do finansowania przez gminę zadania oświatowego należącego do właściwości powiatu kosztem wykonania innych zadań własnych gminy, które winny być realizowane w pierwszej kolejności. Niebezpieczeństwo to jest zdaniem skarżącego realne w sytuacji gdy M. L. w 2012 roku znalazło się na pierwszym miejscu najbiedniejszych miast w Polsce. Jako zadania własne gminy, których realizacja jest potencjalnie zagrożona skarżący wskazał sprawy związane z drogami gminnymi, w tym prace związane z zapewnieniem jak najszybszego odprowadzania wód opadowych w rejonie ulic [...]. Skarżący wskazał, iż mieszka przy ostatniej z tych ulic.
W odpowiedzi na skargę Burmistrz M. L. wniósł o jej odrzucenie skargi, ewentualnie o jej oddalenie, wskazując na brak interesu prawnego skarżącego w zaskarżeniu uchwały.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga podlega odrzuceniu, gdyż tak interes prawny jak i uprawnienie wnoszącego skargę na uchwałę nie zostały naruszone.
Podstawę prawną wniesionej skargi stanowił art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jedn. Dz. U. 2017, poz. 1875 z późn. zm.), zgodnie z którym każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem, podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego.
W aktualnym stanie prawnym skuteczne wniesienie skargi w trybie przepisu art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, umożliwiające sądowi jej merytoryczne rozpoznanie, następuje zatem wtedy, gdy spełnione zostaną łącznie następujące przesłanki warunkujące dopuszczalność skargi:
- 1. zaskarżona uchwała jest uchwałą z zakresu administracji publicznej;
- 2. skarżący wykazał naruszenie interesu prawnego unormowaniami zaskarżonej uchwały.
W niniejszej sprawie pierwszy warunek dopuszczalności skargi został spełniony. Sąd stwierdził jednak, że skarżący nie wykazał, by zaskarżona uchwała naruszyła jego indywidualny interes prawny.
W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, iż skarga z art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym nie ma charakteru actio popularis i warunkiem jej wniesienia jest naruszenie konkretnie rozumianego interesu lub uprawnienia konkretnego obywatela lub grupy obywateli (zob. wyrok TK z dnia 7 marca 2003 r., sygn. akt III RN 42/02, OSNP 2004, nr 7, poz. 114). Zatem do jej wniesienia nie legitymuje ani sama ewentualna sprzeczność zaskarżonej uchwały z prawem, ani też stan zagrożenia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia (zob. wyrok TK z dnia 4 listopada 2003 r., sygn. akt SK 30/02, OTK-A 2003 nr 8, poz. 4).
Skarżący powinien udowodnić, że zaskarżona uchwała negatywnie wpływa na jego sferę prawnomaterialną, pozbawia go przykładowo pewnych uprawnień albo uniemożliwia ich realizację (zob. wyrok NSA z dnia 1 marca 2005 r., OSK 1437/04, publ.: https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Skarżący powinien wskazać przy tym konkretny akt, z którego uprawnienie to lub interes prawny jest wywodzony. Naruszenie interesu prawnego powinno mieć charakter bezpośredni i realny, a nie przyszły i niepewny, oparty na przewidywaniach i przypuszczeniach (zob.. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 marca 2002 r., sygn. akt II SA 2503/01, Lex nr 81964). Zaskarżeniu w trybie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym podlega zatem uchwała organu gminy godząca w sferę prawną skarżącego – wywołująca dla niego negatywne konsekwencje prawne, które już nastąpiły. Bezpośredniość i realność interesu dotyczy bowiem związku sytuacji prawnej danego podmiotu z normą materialnoprawną, z której ten interes się wywodzi (zob. wyrok NSA z dnia 23 listopada 2005 r., sygn. akt I OSK 715/05, publ.: https://orzeczenia.nsa.gov.pl).
W konsekwencji powyższego, dla skutecznego wniesienia skargi konieczne jest wykazanie przez stronę, że właśnie wskutek podjęcia zaskarżonej uchwały został naruszony jej konkretny interes prawny lub uprawnienie przez ograniczenie lub pozbawienie uprawnień wynikających z przysługującego mu prawa.
Innymi słowy, należy wykazać, że wskutek podjęcia kontestowanej uchwały doszło do naruszenia konkretnego i aktualnego, prawem chronionego interesu lub uprawnienia podmiotu wnoszącego skargę oraz wskazać naruszenie przez organ gminy konkretnego przepisu prawa materialnego.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy wskazać, że z faktu, iż skarżący jest mieszkańcem G. L. oraz zamieszkuje przy wymagającej remontu, względnie przebudowy ulicy stanowiącej drogę gminną w żadnym razie nie wynika, by na jego osobisty i skonkretyzowany interes prawny wpływała w jakikolwiek sposób uchwała w przedmiocie przejęcia zadania publicznego w zakresie edukacji publicznej, tym bardziej że nie jest on osobą korzystająca z usług objętej tą uchwałą placówki edukacyjnej.
W świetle powyższego należało stwierdzić, że skarżący nie wykazał naruszenia swojego interesu prawnego uchwałą w sprawie przejęcia prowadzenia zadania publicznego w zakresie edukacji publicznej.
Zgodnie natomiast z przepisem art. 58 § 1 pkt 5a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej p.p.s.a.) sąd odrzuca skargę, jeżeli interes prawny lub uprawnienie wnoszącego skargę na uchwałę lub akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6 p.p.s.a., nie zostały naruszone stosownie do wymagań przepisu szczególnego.
Wobec powyższego Sąd odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 5a i § 3 p.p.s.a., o czym orzeczono w pkt 1 sentencji postanowienia.
Z kolei rozstrzygnięcie zawarte w pkt 2 sentencji postanowienia znajduje oparcie w treści art. 232 § 1 pkt 1 i § 2 p.p.s.a., który stanowi, że Sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego lub cofniętego do dnia rozpoczęcia rozprawy.
/-/ T. Świstak