Uzasadnienie
Wójt Gminy K. decyzją z dnia [...] r. ustalił A. K. opłatę z tytułu wzrostu wartości nieruchomości w związku z uchwaleniem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
A. K. wniósł [...] października 2003 r. odwołanie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia. Podał, że w związku z pismem Urzędu Gminy z [...] września 2003 r. "przypominającym, że [...] lipca 2005 r. upłynął termin do wniesienia opłaty" w dniu [...] września 2003 r. w siedzibie Urzędu uzyskał informację o treści wydanej decyzji oraz wyceny wzrostu wartości nieruchomości. Wskazał, iż od [...] kwietnia do [...] maja i od [...] czerwca do[...] czerwca 2003 r. przebywał za granicą i nie otrzymał żadnej informacji o pozostawieniu przesyłki w placówce pocztowej lub Urzędzie Gminy.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia [...] r. stwierdziło niedopuszczalność wniesionego odwołania oraz uchybienie do jego wniesienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z 9 listopada 2005 r. (sygn. akt II SA/Po 44/04) uchylił zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu wskazano,. iż postanowienie narusza wymogi przepisu art. 134 kpa - Kolegium nie rozpoznało bowiem wniosku (prośby) A. K. o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.
Stwierdzono także, iż z ustaleń organu odwoławczego nie wynika "czy ewentualnie kto, gdzie i jakie informacje pozostawił adresatowi przesyłek (dotyczy ich awizowania)".
Postanowieniem z [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze na podstawie przepisu art. 123 oraz art. 124, art. 39, art. 42, art. 43, art. 44, art. 58, art. 59 § 1 kpa - odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.
Stwierdzono, iż z uwagi na nieobecność adresata w miejscu zamieszkania doręczyciel pocztowy pozostawił awizo, dokonując stosownej adnotacji na kopercie (awizo z [...] maja i [...] czerwca 2003 r.).
Według przyjętego orzecznictwa oraz praktyki stosowanej przez urzędy pocztowe przesyłki przesłane za dowodem doręczenia poczta przechowuje przez okres siedmiu dni. W przypadku nie podjęcia przesyłki w terminie pozostawia powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia.
Zdaniem Kolegium nie zostały naruszone obowiązujące w tym zakresie przepisy prawa i z tego powodu brak było podstaw do przywrócenia terminu.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpoznaniu wniosku A. K. o ponowne rozpatrzenie sprawy utrzymało w mocy rozstrzygnięcie z [...] r., podtrzymując przedstawioną w nim argumentację.
A. K. wniósł skargę, domagając się uchylenia zaskarżonego postanowienia. Skarżący wyjaśnił, iż od [...] kwietnia do [...] maja 2003 r. i od [...] do [...] czerwca 2003 r. przebywał za granicą, co potwierdzają stosowne adnotacje w paszporcie. Podkreślił, iż nie mógł, ani nikt z jego najbliższej rodziny odebrać adresowanych do niego przesyłek, gdyż ani w jego skrzynce pocztowej ani na drzwiach mieszkania nie znajdowała się informacja o złożeniu przesyłki w urzędzie pocztowym lub w urzędzie gminy.
Skarżący wniósł także "o dokonanie czynności które mogłyby spowodować przywrócenie terminu do wniesienia odwołania poprzez zastosowanie przepisu art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi".
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie. Kolegium wskazało, iż informacja zawarta na kopercie o złożeniu w skrzynce pocztowej awizo stanowiło dowód wystarczający do stwierdzenia, iż pismo zostało doręczone skutecznie. Z uwagi na nieobecność adresata przesyłki, doręczyciel pozostawił awizo, dokonując stosowanej adnotacji na zwrotnym poświadczeniu odbioru dokumentu podłączonym do koperty.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Ocena prawna i wskazania, co do dalszego postępowania, wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten Sąd oraz organ, którego działanie było przedmiotem zaskarżenia (art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
W uzasadnieniu prawomocnego wyroku z 9 listopada 2005 r. wskazano, na potrzebę uzupełnienia materiału dowodowego, z którego wynikałaby prawidłowość doręczenia skarżącemu decyzji organu pierwszej instancji. W szczególności zwrócono uwagę na potrzebę ustalenia kto, gdzie i jakie informacje pozostawił adresatowi przesyłek o pozostawieniu ich w urzędzie pocztowym.
Organ odwoławczy uznając, iż doręczenie w trybie przepisu art. 44 kpa było prawidłowe nie wskazał jednak czy i w jaki sposób skarżący został zawiadomiony, iż adresowana do niego przesyłka została złożona w określonym urzędzie. Uszło bowiem uwagi organu odwoławczego, iż w sytuacji wskazanej przepisem art. 44 kpa pismo składa się na określony czas w urzędzie pocztowo-telekomunikacyjnym (lub w urzędzie gminy), a zawiadomienie o tym umieszcza się na drzwiach mieszkania adresata. Należy wskazać, że zawiadomienie o przesyłce rejestrowanej "pozostawia się w skrzynce do doręczenia korespondencji lub przekazuje w inny powszechnie uznany sposób" - zgodnie z rozporządzeniem Ministra Łączności z 15 marca 1996 r. w sprawie warunków korzystania z usług pocztowych o charakterze powszechnym (Dz.U. Nr 40 poz. 173).
Podobna regulacja znajduje się w aktualnym rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z 9 stycznia 2004 r. w sprawie wykonywania powszechnych usług pocztowych (Dz.U. Nr 5 poz. 34). Według tej regulacji zawiadomienie o próbie doręczenia wraz z informacją o terminie odbioru i adresie placówki oddawczej, w której przesyłka jest przechowywana pozostawia się w oddawczej skrzynce pocztowej adresata (§ 14 rozp.).
Skarżący zarówno we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy jak i w skardze podkreśla, iż nie otrzymał żadnego zawiadomienia o pozostawieniu adresowanej do niego przesyłki w urzędzie pocztowym bądź w Urzędzie Gminy. Z znajdujących się w aktach sprawy pocztowych dowodach doręczenia (k. 103 akt administracyjnych) nie wynika, że zawiadomienie o pozostawieniu przesyłki w urzędzie pocztowym zostało umieszczone na drzwiach mieszkania adresata.
Wadliwe zastosowanie przepisu art. 44 kpa powoduje brak podstaw do przyjęcia zaistnienia skutków prawnych związanych z domniemaniem ustanowionym w tym przepisie. Nieumieszczenie bowiem na drzwiach mieszkania adresata zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej oznacza, iż przesyłka nie została prawidłowo doręczona (por. postanowienie Sądu Najwyższego OSN 2000/10/379).
Odnosząc się do żądania skargi: przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, należy stwierdzić, iż jest ono bezzasadne.
Przepis art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi określa jedynie zasadę niezwiązania sądu administracyjnego granicami skargi w zakresie merytorycznego rozstrzygnięcia. Zgodnie z tym przepisem Sąd administracyjny jest obowiązany do podjęcia przewidzianych środków, a więc wydania stosownego orzeczenia, w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach danej sprawy, jeżeli jest to niezbędne dla jej załatwienia.
W rozpoznawanej sprawie na podstawie przepisu art. 145 § 1 pkt 1c w związku z art. 58 kpa uchylone zostały zaskarżone postanowienia, a organ odwoławczy rozpoznając ponownie wniosek (prośbę) o przywrócenie terminu winien uwzględnić wyrażone wyżej wskazania co do dalszego postępowania.
Z tych powodów na podstawie powołanych przepisów oraz art. 200 i 152 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji.
/-/ W.Batorowicz /-/ St.Małek /-/ B.Drzazga
MK