Uzasadnienie
4/II SA/Po 638/03
Uzasadnienie
Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych decyzją z dnia [...] r. nr [...] przywołując jako podstawę rozstrzygnięcia art. 154 § 1 i 2 kpa oraz art. 4 ust. 1 i art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U nr 42 poz. 371 z 2202 r. ze zm.):
- 1) uchylił decyzję własną z [...] r. nr [...] o utrzymaniu decyzji własnej o odmowie rozpatrzenia wniosku złożonego po terminie określonym w art. 23 ust. 3 ustawy o kombatantach oraz poprzedzającą ją decyzję własną z [...] r. nr [...] o umorzeniu postępowania administracyjnego.
- 2) odmówił przyznania uprawnień kombatanckich z tytułu "przymusowo zabrany do Prus Wschodnich w 1941 r."
W uzasadnieniu decyzji podnoszono, iż wbrew pierwotnym ustaleniom wniosek strony o przyznanie uprawnień kombatanckich został złożony w ustawowym terminie. Jednakże z dokumentów w sprawie wynika że strona wykonywała prace przymusowe w m. S. - We.. Brak jest dowodów by podlegała represjom w rozumieniu art. 4 ustawy o kombatantach. W tej sytuacji nie było podstaw do przyznania uprawnień kombatanckich ze wskazanego przez J. Ł. tytułu.
Decyzja zawierała pouczenie o możliwości jej zaskarżenia do Naczelnego Sądu Administracyjnego w terminie 30 dni od doręczenia.
Kierując się powyższym pouczeniem J. Ł. wniósł skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego w Poznaniu.
W skardze podniósł, że z robót przymusowych zbiegł lecz go pochwycono i po krótkim śledztwie przewieziono do obozu karnego w D., a stamtąd na "P." i dalej do K. - P., więzienia w K. i do obozu pracy w R. Ś. - N. B..
W tych okolicznościach skarżona decyzja odmawiająca uprawnień kombatanckich jest krzywdząca.
W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wniósł o jej oddalenie.
Skargę wniesiono jeszcze pod rządami ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 368 z późn. zm.). W międzyczasie doszło do reformy sądownictwa administracyjnego. W myśl art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (DZ. U. Nr 153 poz. 1270).
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zarówno w doktrynie jak i orzecznictwie przyjmuje się że rozstrzygnięcie podjęte przez organ administracji publicznej w trybie art,. 154 jest rozstrzygnięciem podjętym w pierwszej instancji. Procedowanie w tym trybie toczy się zgodnie z ogólną zasadą postępowania administracyjnego tj. zasadą dwuinstancyjności. (por. wyrok NSA z 1.12.1998 r. w sprawie III SA 6952/97 i uchwałę SN z 15.12.1984 r. w sprawie III AZP 81/83). Od decyzji podjętej przez Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w oparciu o art. 154 kpa służy zatem stronie szczególny środek odwoławczy w postaci żądania ponownego rozpatrzenia sprawy (art. 127 § 3 kpa) przy rozstrzyganiu którego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji. Błędnie zatem Kierownik Urzędu pouczył stronę, że od rozstrzygnięcia podjętego na podstawie art. 154 kpa służy skarga do Sądu Administracyjnego.
Zgodnie z obowiązującą ówcześnie ustawą z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sadzie Administracyjnym jak i aktualnie obowiązującą ustawą prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę wnosi się po wyczerpaniu środków zaskarżenia jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem administracji publicznej właściwym w sprawie.
Tymczasem przedmiotową skargę J. Ł. wniósł na rozstrzygnięcie pierwszoinstacyjne nie wyczerpując toku postępowania administracyjnego. Jakkolwiek nastąpiło to na skutek błędnego pouczenia to taki stan rzeczy skutkuje z mocy art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 prawa o postępowaniu przed sadami administracyjnymi odrzuceniem skargi.
Zauważyć należy, iż treść skargi podważającej poprawność rozstrzygnięcia pierwszoinstancyjnego opowiada wnioskowi o ponowne rozpatrzenie sprawy. Mylne zaś pouczenie o terminie i sposobie złożenia wniosku nie może podważać ujemnych dla strony następstw proceduralnych.
/-/B.Popowska /-/M.Dybowski /-/P.Miładowski
KB/