Uzasadnienie
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia 8 maja 2000 r. na podstawie przepisu art. 81c ust. 2 w związku z art. 62 ust. 3 ustawy Prawo budowlane /Dz.U. 1994 nr 89 poz. 414 ze zm./ nałożył na Urząd Miejski w L. jako właściciela budynku, obowiązek dostarczenia w terminie do 31 maja 2000 r. ekspertyzy stanu technicznego budynku przy ul. K. 1.
Decyzją z 10 października 2000 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie przepisu art. 66 pkt 1 Prawo Budowlane nakazał Zakładowi Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej L. wykonanie remontu spękanego narożnika budynku przy ul. K. 1 w L. oraz usunięcie przyczyn osiadania ścian budynku zgodnie z ekspertyzą z 23 maja 2000 r. i to w terminie jednego miesiąca.
Odwołanie wnieśli Jadwiga i Piotr L., którzy są najemcami lokalu nr 1 przy ul. K. 1.
Odwołujący domagali się uchylenia decyzji. Stwierdzili, iż ich zdaniem budynek z uwagi na stan techniczny winien być rozebrany. Wskazali także, iż przedłożona ekspertyza nie jest obiektywna i wiarygodna.
(...) Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w G.-W. zaskarżoną decyzją /art. 138 par. 2 Kpa/ uchylił decyzję organu pierwszej instancji w części dotyczącej określenia terminu a w pozostałej części utrzymał jaw mocy.
Organ odwoławczy uznał, iż Jadwiga i Piotr L. są stroną niniejszego postępowania, gdyż mają uzasadniony, obiektywny interes w rozstrzygnięciu sprawy. Pęknięcia ścian widoczne również od strony wewnętrznej ich mieszkania mają wpływ na bezpieczeństwo zamieszkałych w nim osób.
Zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem a w szczególności z przepisem art. 66 ust. 1 prawa budowlanego.
Odnosząc się do zarzutów odwołania Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, iż przedmiotem niniejszej sprawy jest usunięcie nieprawidłowości w stanie technicznym budynku. Z treści ekspertyzy nie wynika, iż budynek winien być rozebrany.
Uchylenie decyzji jedynie w zakresie terminu wykonania nałożonego obowiązku było uzasadnione tym, że przepis art. 66 ust. 1 nie zawiera dyspozycji co do określenia terminu wykonania obowiązku.
Jadwiga i Piotr L. wnieśli skargę domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji.
Skarżący podali, iż pękanie ścian spowodowane jest osiadaniem fundamentu budynku, co grozi jego zawaleniem. Wskazali także, iż przedłożona ekspertyza nie jest obiektywna, gdyż została sporządzona tylko z udziałem przedstawicieli Przedsiębiorstwa Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej oraz Urzędu Miasta i Gminy w L. Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Stosownie do przepisu art. 28 Kpa stroną jest każdy czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo, kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek.
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się ścisłe związanie pojęcia strony z kryteriami materialnoprawnymi. Przykładowo wskazać należy na uchwałę NSA z dnia 11 października 1999 r. OPS 11/99 /ONSA 2000 Nr 1 poz. 6/, według którego, osoba fizyczna będąca właścicielem nieruchomości położonej w sąsiedztwie obiektu, którego funkcjonowanie powoduje uciążliwości dla środowiska może być stroną w rozumieniu art. 28 Kpa w postępowaniu administracyjnym którego przedmiotem jest ograniczenie tej uciążliwości. W uchwałach z dnia 25 września 1995 r. VI SA 11/95 /ONSA 1995 Nr 4 poz. 154/ i z dnia 4 grudnia 1995 r. VI SA 20/95 /ONSA 1996 Nr 2 poz. 54/ wskazano, iż stroną postępowania administracyjnego o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu mogą być właściciele lub użytkownicy wieczyści sąsiednich działek.
Z kolei z uchwale z dnia 28 maja 2001 r. OPS 1/01 /ONSA 2001 Nr 4 poz. 146/ stwierdzono, że właściciel nieruchomości, która w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego przeznaczona została pod inwestycje liniową jest stroną postępowania administracyjnego o wydanie decyzji o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu.
Z przedstawionych wyżej uchwał wynika, iż interes o którym mowa w art. 28 Kpa należy wiązać ściśle z określoną normą prawa materialnego.
Skarżący, jak wynika z ich twierdzeń /pismo z 24 stycznia 2001 r./ są jedynie użytkownikami lokalu, którego najemcą jest inna osoba. Wbrew więc poglądowi organu odwoławczego zaskarżona decyzja nie dotyczy interesu prawnego skarżących. Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia stanowi przepis art. 66 ust. 1 prawa budowlanego /Dz.U. 1994 nr 89 poz. 414 ze zm./. Wskazany przepis uprawnia organ nadzoru budowlanego do wydania decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości. Adresatem tej decyzji jest właściciel lub zarządca obiektu budowlanego. Użytkownik lokalu mieszkalnego nie jest stroną w postępowaniu administracyjnym w sprawie usunięcia stwierdzonych w budynku nieprawidłowości. Postępowanie to nie dotyczy bowiem jego interesu prawnego we wskazanym wyżej znaczeniu.
Skarżący jako użytkownicy lokalu mogą mieć określony interes faktyczny w żądaniu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości w budynku. Jednakże uprawnień swych z tego tytułu nie mogą dochodzić w postępowaniu administracyjnym, którego materialnoprawną podstawą jest przepis art. 66 Prawa budowlanego.
Mając na względzie, iż skarżący nie mają przymiotu strony, o jakim mowa w art. 28 Kpa i art. 32 ust. 2 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o NSA /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ na podstawie przepisu art. 27 ust. 1 ustawy o NSA orzeczono jak w sentencji.