Uzasadnienie
4/II SA/Po 779/03
Wnioskiem z dnia [...] grudnia 2002 r. E. B. wystąpiła do Miejsko- Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w K. o przyznanie zasiłku celowego z przeznaczeniem na opłacenie zakupu opału na zimę. W uzasadnieniu wniosku E. B. podała, iż jest osobą samotną, otrzymuje wynagrodzenie w wysokości najniższej krajowej i po opłaceniu comiesięcznych rachunków oraz miesięcznego biletu na dojazd do pracy pozostaje jej tylko na skromne przeżycie. Prosząc o przyznanie jednorazowej pomocy wnioskodawczyni wyjaśniła, iż niejednokrotnie pobory otrzymuje w ratach.
Decyzją z dnia [...]r. nr [...]Kierownik Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w K.. odmówił przyznania E. B. wnioskowanej pomocy. Jako podstawę rozstrzygnięcia organ powołał przepisy ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (Dz.U. Nr 64 z 1998 r. poz. 414 zw zm.), art. 32 ust. 1, art. 35a, art. 43 ust.
1. W uzasadnieniu decyzji organ wyjaśnił, iż w oparciu o przeprowadzony wywiad środowiskowy i załączoną do wniosku dokumentację ustalono, że deklarowany i udokumentowany dochód wnioskodawczyni, na który składa się otrzymywane wynagrodzenie, wynosi 566,62 zł, natomiast kryterium dochodowe uprawniające ją do przyznania pomocy w myśl zasad określonych w art. 4 ust 1 powołanej ustawy wynosi 461 zł. Wskazując na przekroczenie przez wnioskodawczynię kryterium dochodowego uprawniającego do świadczeń z pomocy społecznej organ odmówił jej przyznania, stwierdzając ponadto, iż w tym przypadku nie występują okoliczności wymienione w art. 3 pkt 2-11 powołanej ustawy. Decyzja została E.e B. doręczona w dniu [...]stycznia 2003 r.
Składając odwołanie od powyższej decyzji E. B. zwróciła się z prośbą o ponowne rozpatrzenie jej wniosku wyjaśniając, iż aby zakupić opał zmuszona będzie nie opłacić innych rachunków. Wyjaśniła także, że są jej znane osoby, które korzystają z pomocy Ośrodka, choć w porównaniu z nią znajdują się w komfortowej sytuacji finansowej. Odwołanie opatrzone zostało datą 10 lutego 2003 r., a do Ośrodka wpłynęło w dniu 17 lutego 2003 r.
Decyzją z dnia [...] r. Nr [...]Samorządowe Kolegium Odwoławcze zaskarżoną decyzję utrzymało w mocy, w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia podzielając argumentację przedstawioną przez organ I instancji.
W skardze na powyższą decyzję E. B. wniosła o jej uchylenie, przytaczając argumentację, którą zawarła w odwołaniu od decyzji organu I instancji oraz w treści wniosku. Wskazując na własne ubóstwo wyjaśniła, iż niewielkie pobory otrzymuje z trzy miesięcznym opóźnieniem, a w grudniu 2002 r. otrzymała zaledwie 430,89 zł.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, w całości podtrzymując stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
Skarga okazała się zasadną.
Zgodnie z art. 134 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270) sąd administracyjny rozstrzyga sprawę w jej granicach, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi. W przedmiotowej sprawie decyzja organu drugiej instancji wydana została z naruszeniem przepisów postępowania, co miało istotny wpływ na wynik sprawy.
Zgodnie z art. 129 §2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 1980 r. Nr 9, poz. 26 ze zm.) odwołanie od decyzji wydanej w pierwszej instancji wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie. W niniejszej sprawie decyzja Kierownika Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w K. została skarżącej doręczona w dniu 29 stycznia 2003 r., co dokumentuje załączone do akt administracyjnych sprawy zwrotne poświadczenie jej odbioru. Jednocześnie w treści decyzji organu I instancji zawarte zostało pouczenie o wynikającym z art. 127 kpa uprawnieniu do wniesienia odwołania, terminie oraz trybie dokonania tej czynności. Przekazując odwołanie do rozpatrzenia Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu organ I instancji w piśmie przewodnim podał, iż odwołanie wniesione zostało po terminie.
Jednocześnie akta sprawy nie zawierają koperty, w której skarżąca przesłała odwołanie; na odwołaniu zamieszczona została prezentata wpływu odwołania do organu I instancji z datą 17 lutego 2003 r., na zamieszczono natomiast adnotacji o sposobie wniesienia odwołania. Samo odwołanie opatrzone zostało datą 10 lutego 2003 r.
W postępowaniu wstępnym organ odwoławczy zobligowany jest podjąć czynności mające na celu ustalenie, czy odwołanie jest dopuszczalne oraz czy zostało wniesione z zachowaniem terminu. W niniejszej sprawie organ II instancji nie rozważył oraz nie zbadał, czy odwołanie zostało wniesione w terminie, naruszając w ten sposób przepis art. 7, 77 oraz 134 k.p.a. Zgodnie z art. 134 kpa organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania, a wydane postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Kategoryczne określenie "organ odwoławczy stwierdza" oznacza obowiązek organu odwoławczego stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania, jeżeli uchybienie takie miało miejsce. Uchybienie temu obowiązkowi i merytoryczne rozpoznanie odwołania stanowiłoby rażące naruszenie prawa (art. 156 § l pkt 2 kpa).
Należy wskazać, iż obowiązek ścisłego przestrzegania terminów w postępowaniu odwoławczym wynika z potrzeby zapewnienia pewności i trwałości stosunków w obszarze regulowanym przez prawo administracyjne. W tych okolicznościach zaskarżoną decyzję należy uznać za przedwczesną i jako taką za wydaną z naruszeniem wyżej wskazanych przepisów proceduralnych.
Z wymienionych przyczyn na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) w zw. z art. 97§ 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1271 z późniejszymi zmianami), należało uwzględnić skargę i uchylić zaskarżoną decyzję. Przepisu. 152 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie zastosowano wobec negatywnego charakteru zaskarżonego rozstrzygnięcia. O kosztach orzeczono na zasadzie art. 200 tej ustawy.
Rozpoznając sprawę ponownie organ II instancji zobligowany jest ustalić, w jaki sposób odwołanie zostało wniesione, a w przypadku jego wniesienia drogą pocztową ustalić datę nadania przesyłki listowej na poczcie. W zależności od poczynionych ustaleń w sprawie powinno zostać wydane postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania lub sprawa podlegać będzie ponownemu rozpatrzeniu. Poza zakresem niniejszej sprawy, w ramach której zaskarżona decyzja nie podlega merytorycznemu rozpatrzeniu, Sąd orzekający poddaje pod rozwagę konieczność poczynienia ustaleń, czy podnoszona przez skarżącą okoliczność otrzymywania wynagrodzenia w ratach miała wpływ na wysokość dochodu w miesiącu uwzględnianym do ustalenia jej prawa do świadczeń z pomocy społecznej.
/-/ D. Rzyminiak-Owczarczak /-/ M. Dybowski /-/ E. Makosz-Frymus
MW