Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowiez 30 sierpnia 2021 r., sygn. akt II SA/Rz 1182/21

Uzasadnienie

W dniu 27 lipca 2021 r. do tut. Sądu wpłynęła skarga W. K. (skarżąca) na zawiadomienie Wójta Gminy [...] z dnia [...] czerwca 2021 r. nr [...] o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego na babcię J. K. Z nadesłanych akt sprawy wynika, że w dniu 21 maja 2021 r. do Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] wpłynął wniosek skarżącej (opatrzony datą 20 maja 2021 r.) o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego na babcię J. K. Pismem z dnia 21 maja 2021 r. organ wezwał skarżącą o poprawienie wniosku i dostarczenie wymienionych w piśmie dokumentów w terminie 14 dni od daty doręczenia wezwania – pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania.

W dniu [...] czerwca 2021 r. Wójt Gminy [...] sporządził zawiadomienie nr [...] o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje

W pierwszej kolejności Sąd wyjaśnia, że po złożeniu skargi sąd z urzędu bada jej dopuszczalność, ustalając, czy nie zachodzi jedna z przesłanek do odrzucenia skargi, wymienionych w art. 58 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.) lub w przepisach szczególnych. Sąd odrzuca skargę m. in. wówczas, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego (art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.).

Zgodnie z art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:

1. 1) decyzje administracyjne;
2. 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3. 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie;
4. 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 oraz z 2019 r. poz. 60, 730, 1133 i 2196), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r. poz. 900, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2019 r. poz. 768, 730, 1520, 1556 i 2200), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;

4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;

1. 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
2. 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
3. 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
4. 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
5. 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.

Zgodnie z art. 3 § 2a p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego. Natomiast zgodnie z art. 3 § 3 p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach.

Sąd stwierdza, że zaskarżone zawiadomienie o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania nie należy do żadnego z aktów wymienionych w art. 3 § 2 p.p.s.a., zaskarżona czynność nie może zatem podlegać kontroli sądu administracyjnego.

Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 3 września 2013 r., sygn. akt I OPS 2/13 wyjaśnił, że pozostawienie podania bez rozpoznania w trybie art. 64 § 2 k.p.a. następuje w drodze czynności materialno-technicznej, o podjęciu której należy powiadomić wnoszącego podanie na piśmie. Nie jest to jednak czynność w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., ponieważ nie spełnia kryteriów określonych w tym przepisie. Pozostawienie podania bez rozpoznania nie dotyczy bowiem uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Czynność ta bowiem nie potwierdza, ani też nie zaprzecza, że dotyczy uprawnienia lub obowiązku wynikających wprost z ustawy. Podejmując tą czynność, organ prowadzący postępowanie informuje stronę, że nie rozpozna jej sprawy na podstawie wniesionego podania, ponieważ ta w terminie nie uzupełniła braków tego podania. Poza tym, pozostawienie sprawy bez rozpoznania z tej przyczyny, co do zasady (tzn. o ile możliwość wystąpienia z żądaniem nie jest ograniczona terminem prawa materialnego) nie pozbawia strony uprawnienia do rozpoznania jej sprawy.

Strona może bowiem powtórnie wystąpić z wnioskiem o wszczęcie postępowania, który nie będzie już zawierał braków, których usunięcia żądał organ w odniesieniu do pierwszego podania. Jednocześnie w ww. uchwale Naczelny Sąd Administracyjny przesądził, że na pozostawienie podania bez rozpoznania przysługuje skarga na bezczynność organu, stosownie do art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a.

W tym stanie rzeczy przedmiotowa skarga podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z art. 3 § 2 pkt 4 i 8 p.p.s.a. oraz w zw. z art. 3 § 2 pkt 9 p.p.s.a.

Sąd stwierdza jednocześnie, że Wójt Gminy [...] w kwestionowanym zawiadomieniu powinien pouczyć skarżącą o uprawnieniu do złożenia ponaglenia w trybie art. 37 k.p.a. Ponadto Sąd wskazuje, że pozostawienie wniosku z dnia 20 maja 2021 r. bez rozpoznania nie stoi na przeszkodzie do złożenia przez skarżącą kolejnego wniosku o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego.