Uzasadnienie
Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej jako SKO) w [..] postanowieniem z dnia [..] września 2010 r., nr [..], po rozpatrzeniu złożonego przez A.J. zażalenia na postanowienie Wójta Gminy [..] z dnia [..] sierpnia 2010 r., nr [..] odmawiającego zawieszenia postępowania w sprawie rozgraniczenia nieruchomości oznaczonej jako działka nr [..] z nieruchomościami położonymi w N., oznaczonymi jako działki nr [..],[..] i [..], utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie. Postanowienie wydano na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 i art. 97 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., zwanej dalej k.p.a.). W uzasadnieniu postanowienia stwierdzono, że zgodnie z art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd.
Strona wystąpiła o "zawieszenie postępowania z urzędu", a przepisy k.p.a. nie znają instytucji wniosku o zawieszenie postępowania administracyjnego z urzędu; albo wskazują na podstawy obligujące organ do zawieszenia postępowania z urzędu (art. 97 § 1 k.p.a.), albo na wniosek strony (art. 98 k.p.a.). Już zatem treść podania pochodzącego od strony uzasadniała wydanie negatywnego rozstrzygnięcia. Wyjaśniono ponadto, że prowadzenie przez Kolegium postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w [..] z dnia [..] września 1970 r., nr [..] /70 zatwierdzającej projekt scalenia gruntów wsi N. nie może być traktowane jako zagadnienie wstępne. Sprawa prowadzona w trybie stwierdzenia nieważności została zakończona decyzją ostateczną Kolegium z dnia [..] kwietnia 2010 r., nr [..] odmawiającą stwierdzenia nieważności dotychczasowej decyzji scaleniowej. Złożenie na tę decyzję skargi sądowoadministracyjnej oraz wniosku o wznowienie postępowania nie daje podstaw do zmiany oceny w zakresie wykonalności decyzji scaleniowej.
W szczególności wszczęcie postępowania sądowoadministracyjnego służącego kontroli legalności decyzji spełniającej wymogi stawiane zagadnieniu wstępnemu, nie stanowi podstawy do zawieszenia innego postępowania administracyjnego.
Z postanowieniem nie zgodził się J. J., składając na nie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) w Rzeszowie. W uzasadnieniu skargi stwierdził, że zaskarżone postanowienie narusza art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., gdyż błędnie przy jego wydawaniu przyjęto, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji zatwierdzającej projekt scalenia, zakończone decyzją Kolegium z dnia [..] kwietnia 2010 r., nie stanowi zagadnienia wstępnego uzasadniającego zawieszenie postępowania o rozgraniczenie nieruchomości. Decyzja odmawiająca stwierdzenia nieważności została zakwestionowana skargą sądowoadministracyjną (II SA/Rz 710/10) oraz wnioskiem o wznowienie postępowania opartym na art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Ponadto Wojewoda [..] stwierdził w części nieważność decyzji Prezydium Powiatowej Rady Narodowej z dnia [..] września 1970 r., nr [..] /70 (na ostateczną decyzję w tej sprawie została wniesiona skarga, którą oddalono, a następnie oddalono skargę kasacyjną wyrokiem NSA z dnia 28 września 2010 r., II OSK 880/10).
Przyczyny nieważności zarzucane w postępowaniu przed Kolegium (w zakresie innej części decyzji scaleniowej) brzmią tak samo, jak te uwzględnione w dotychczasowym postępowaniu. Skoro zostało przed Kolegium wszczęte postępowanie wznowieniowe, w którym zakwestionowano legalność decyzji w przedmiocie nieważności decyzji scaleniowej, nie może zostać aktualnie wydana decyzja w postępowaniu rozgraniczeniowym dotycząca gruntów objętych decyzją scaleniową. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [..], w odpowiedzi na skargę, wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonym postanowieniu.
Sąd działając z urzędu postanowił dopuścić dowód z treści wyroku WSA w Rzeszowie z 16 listopada 2001 r. II SA/Rz 710/10. Uczestnik J. L. wniósł o oddalenie skargi, dodatkowo naprowadzał, że wójt wystosować miał do geodety pismo w celu wstrzymania czynności rozgraniczeniowych, miał ponadto zawiesić postępowanie, nie dysponował jednak w trakcie rozprawy przed Sądem żadnymi dokumentami na powyższe okoliczności.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje
Kontrola sądowoadministracyjna prowadzona jest, pomijając wyjątki od tej reguły, wyłącznie z punktu widzenia zgodności z prawem (por. art. 1 § 2 ustawy z 25.07.2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych, Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), przy czym rozumie się, iż chodzi tu zarówno o przepisy prawa materialnego, jak i procesowego.
W niniejszej sprawie skarga podlega rozpatrzeniu przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (ustawa z dn. 30.08.2002 r., Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwana dalej Ppsa). Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania; c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;
- 2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.
Zgodnie z art. 134 § 1 Ppsa sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, zaś w myśl art. 135 Ppsa sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.
W ocenie Sądu zaskarżone postanowienie, jak i poprzedzające je postanowienie organu I instancji zapadły z naruszeniem przepisów o postępowaniu innym niż dające podstawę do wznowienia postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1pkt 1 lit. c Ppsa). Odmawiając zawieszenia postępowania w sprawie rozgraniczenia organ I instancji przywołał dyspozycję art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., wedle którego organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Zdaniem Wójta Gminy [..] brak w sprawie podstaw do przyjęcia, że zaistniało zagadnienie wstępne dla sprawy rozgraniczenia, skoro postępowanie w sprawie nieważności decyzji scaleniowej, obejmującej grunty objęte rozgraniczeniem, zakończyło się ostateczną decyzją SKO w [..]. Stanowisko to zaaprobowało SKO w [..] obszernie przytaczając wywody odnoszące się do takiej podstawy zawieszenia.
Organ zażaleniowy nie ujawnił przy tym, że wywody te w znacznej części stanowią przytoczenie opracowania komentarzowego autorstwa A. Wróbla w Systemie Informacji Prawnej Lex. Godzi się jednak przy tym zauważyć, że SKO w [..] postanowieniem z [..] lipca 2010 r., a więc zanim odmówiono zawieszenia postępowania, wznowiło swoje postępowanie zakończone decyzją [..] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w [..] z [..] września 1970 r. w sprawie scalenia gruntów, w tym położonych w miejscowości N. Zatem w dacie odmowy zawieszenia postępowania trwało postępowanie wznowieniowe dotyczące legalności decyzji własnej organu II instancji odnośnie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji scaleniowej. Stwierdzenia tego nie zmienia fakt, iż SKO w [..] postępowanie wznowieniowe zawiesiło postanowieniem z [..] lipca 2010 r. motywując je tym, że trwa z kolei postępowanie sądowoadministracyjne ze skargi na decyzję tego organu z [..] kwietnia 2010 r. w sprawie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji scaleniowej.
Skoro więc kwestia prawidłowości odmowy stwierdzenia nieważności decyzji w przedmiocie scalenia gruntów objętych postępowaniem rozgraniczeniowym była w dacie odmowy zawieszenia postępowania kwestią otwartą, to odmowa zawieszenia z powołaniem się na dyspozycję art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. była nietrafna i podjęta z naruszeniem cyt. przepisu. Utrzymując w mocy takie postanowienie organu I instancji organ zażaleniowy naruszył art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a.
Dodatkową, choć nie mającą istotnego znaczenia z punktu widzenia oceny legalności zaskarżonego postanowienia okolicznością jest to, że WSA w Rzeszowie wyrokiem z 16 listopada 2010 r. uchylił decyzję SKO z [..] kwietnia 2010 r. i poprzedzającą ją decyzję tego organu z [..] stycznia 2010 r. w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji. Tak więc postępowanie w zakresie legalności decyzji scaleniowej toczy się nadal, a jego wynik może mieć istotne znaczenie dla sprawy o rozgraniczenie. Podkreślić należy, iż postępowanie rozgraniczeniowe przeprowadza się z urzędu przy scalaniu gruntów zgodnie z art. 30 ust. 2 ustawy z 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. Nr 193 z 2010 r., poz. 1287 ze zm.), z mocy art. 35 ust. 3 cyt. ustawy decyzja o scaleniu gruntów zastępuje decyzję o rozgraniczeniu.
Zdaniem Sądu wójt gminy winien zawiesić postępowanie rozgraniczeniowe do czasu zakończenia postępowania przed SKO w [..] w aspekcie stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej scalenia gruntów wsi N. Niewątpliwie w tym postępowaniu SKO w [..] wyjaśnić będzie mogło kwestię, która została podniesiona przez skarżącego, a odnoszącą się do faktu, iż zapadły już orzeczenia sądowe odnośnie prawidłowości decyzji Wojewody [..], który uznając swoją właściwość do tego kontrolował z kolei legalność źródłowej decyzji scaleniowej Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w [..] (vide wywody skargi).
Z tych przyczyn uchylono zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie organu I instancji, a o kosztach orzeczono na podstawie art. 200 Ppsa.