Uzasadnienie
Zarządzeniami z 24 lutego 2012 r. (doręczonymi 28 lutego 2012 r.) wezwano Sołectwo wsi [..], reprezentowane przez Sołtysa K.K. i Radę Sołecką do uzupełnienia braków formalnych i fiskalnych skargi przez nadesłanie 3 jej odpisów poświadczonych za zgodność z oryginałem, oraz uiszczenie wpisu w kwocie 100 zł. W dniu 2 marca 2012 r. przesłano wymaganą liczbę odpisów skargi, strona skarżąca wystąpiła także o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika.
Postanowieniem z 3 kwietnia 2012 r. referendarz sądowy odmówił wnioskodawcy przyznania prawa pomocy. W wyniku rozpoznania sprzeciwu od wymienionego orzeczenia Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie postanowieniem z 9 maja 2012 r. także odmówił przyznania żądanego prawa pomocy, a Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z 19 czerwca 2012 r. oddalił zażalenie strony skarżącej. Następnie zarządzeniem z 9 lipca 2012 r. wezwano Sołectwo wsi [..] do wykonania zarządzenia z 24 lutego 2012 r. przez uiszczenie wpisu w kwocie 100 zł, w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. W odpowiedzi strona skarżąca, powołując się na przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu umarzania, odraczania i rozkładania na raty oraz cofania odroczenia lub rozłożenia na raty nieuiszczonych należności sądowych orzeczonych w postępowaniu przed sądem administracyjnym (Dz. U. z 2003 r. Nr 221, poz. 2194), wniosła o przedłużenie zakreślonego terminu.
W wystąpieniu tym wyjaśniła, że środki na zasoby funduszu sołectwa na rok 2013, które są jedynymi jakimi dysponuje, zostaną rozdysponowane do 30 września 2012 r. Wobec tego, że istnieje możliwość wyodrębnienia w budżecie sołectwa środków na koszty procesowe to zasadnym jest w ocenie strony prolongowanie terminu uiszczenia wpisu do 2013 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga jako kwalifikowane pismo w postępowaniu sądowym powinna spełniać wymogi określone przepisami ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz.270, dalej "Ppsa"), w tym zostać należycie opłacona. Brak ten wymaga od przewodniczącego wydziału wezwania obowiązanego, aby należną opłatę uiścił w ustawowym terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi, ponieważ wobec braku opłaty sądowej Sąd nie podejmie żadnej czynności (art. 220 § 1 i § 3 Ppsa). Pismem podlegającym opłacie jest m.in. skarga (art. 230 § 1 i § 2 Ppsa), a zobowiązanym do uiszczenia wpisu ten, kto je wnosi do sądu (art. 214 § 1 Ppsa). Jeżeli strona nie korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych, może ubiegać się o przyznanie prawa pomocy w tym zakresie.
Stronie skarżącej prawomocnym postanowieniem z 9 maja 2012 r. odmówiono przyznania prawa pomocy. Dlatego zobowiązana była do wykonania zarządzenia przewodniczącego wydziału z 9 lipca 2012 r. Nie ziściły się bowiem przesłanki podmiotowego zwolnienia od kosztów sądowych, wymienione w art. 239 pkt 1 – 4 Ppsa. Zakreślony termin 7 dni, który w rozpoznawanej sprawie upływał z dniem 17 lipca 2012 r. (wezwanie doręczono Sołtysowi 10 lipca 2012 r.), jest terminem ustawowym, i przewodniczący wydziału ani sąd administracyjny nie posiada uprawnienia do jego modyfikowania, w tym żądanego przez Sołectwo wydłużenia. Jego uchybienie rodzi natomiast konieczność odrzucenia skargi, na podstawie art. 220 § 3 Ppsa, o czym orzeczono w sentencji postanowienia.
Podstawy do prolongowania terminu do uiszczenia wpisu nie mogły stanowić przepisy powołanego rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. Powołany akt prawny dotyczy innej problematyki (nieuiszczonych w toku postępowania kosztów sądowych oraz nałożonych grzywien), natomiast na etapie wniesienia skargi strona skarżąca mogła jedynie ubiegać się o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych. Nie jest natomiast dopuszczalne rozpoznanie skargi z pominięciem obowiązku uiszczenia wpisu i pozostawienie tej kwestii do rozstrzygnięcia na okres po rozpoznaniu skargi.