Uzasadnienie
M. S. reprezentowana przez E. J. w toku postępowania sądowego zwróciła się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie (dalej WSA) o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych (zwolnienie od opłat i wydatków sądowych). Opisany wniosek złożono do sprawy o sygn. akt II SA/Rz 221/11, dotyczącej skargi wyżej wymienionej na decyzję organu nadzoru budowlanego. Sprawa o sygn. II SA/Rz 221/11 nie została dotychczas zakończona przed WSA. Wniesienie skargi sądowoadministracyjnej na decyzję administracyjną dotyczącą legalności obiektu budowlanego wiąże się z obowiązkiem uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 500 zł.
Sytuacja majątkowa strony została dokładnie przedstawiona w treści urzędowego formularza PPF. Wobec tego istnieją podstawy do rozpoznania Jej żądania bez potrzeby prowadzenia dodatkowego postępowania wyjaśniającego. Z treści złożonego wniosku PPF wynika, że wnioskodawczyni żyje samotnie. Jest osobą w podeszłym wieku. Wymaga stałej opieki lekarskiej oraz pomocy osób trzecich. Dom, w którym mieszka wymaga remontu i ponoszenia wydatków na opał. Jedyną podstawą utrzymania strony skarżącej jest renta w wysokości brutto 1324 zł. Łączny roczny przychód z tego tytułu wynosi 15’592,16 zł. Do wniosku załączono orzeczenie o stopniu niepełnosprawności, z której wynika, że strona jest niepełnosprawna w stopniu znacznym.
Stwierdzono, co następuje:
Wniosek strony skarżącej dotyczy wyłącznie zwolnienia od kosztów sądowych. Ze względu na tak zakreślone granice wniosku, strona powinna udowodnić, że poniesienie kosztów sądowych (tj. opłat sądowych i wydatków sądowych), spowoduje znaczne obniżenie warunków egzystencji. Według treści art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 152, poz. 1270 z późn. zm., zwana dalej P.p.s.a.), przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym jest możliwe jeżeli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku na poziomie utrzymania koniecznego. W aktualnej sytuacji procesowej, w jakiej znajduje się wnioskująca, koszty te obejmują wpis sądowy. Oprócz tej kwoty strona może zostać w przyszłości zobowiązana do uiszczenia wpisów należnych z tytułu wniesienia zażalenia, skargi kasacyjnej czy opłaty kancelaryjnej z tytułu sporządzenia uzasadnienia wyroku WSA.
Opisana w wniosku PPF sytuacja majątkowa i rodzinna strony skarżącej ponad wszelką wątpliwość udowodnia brak możliwości pokrycia wiążących się z procesem kosztów sądowych. Skarżąca nie posiada zasobów majątkowych dających szanse na uiszczenie wpisu sądowego jak i pozostałych ciężarów finansowych (opłat i wydatków sądowych) prowadzonej sprawy. Nie sposób wątpić, że M. S. znajduje się w stanie wymagającym działań opiekuńczych państwa lub instytucji społecznych. Tą sytuacje uprawdopodabnia treść orzeczenia określającego stopień niepełnosprawności strony skarżącej. Na jego podstawie należy przyjąć, że M. S. nie jest obiektywnie zdolna do podjęcia pracy lub rozpoczęcia innych form zarobkowania. Otrzymywana renta może wystarczyć wyłącznie na pokrycie bieżących i koniecznych wydatków na zakup podstawowych lekarstw, żywności i opału. Z kwoty dochodów oscylujących w granicach 1324 zł, przy obecnej wysokości cen i opłat osoba fizyczna nie jest w stanie wygospodarować dodatkowych środków na wszczęcie i prowadzenie postępowania sądowego.
Ponieważ wnioskodawczyni nie posiada środków potrzebnych do zachowania koniecznego utrzymania, to nie można wymagać od niej uiszczenia choćby w minimalnej części kosztów sądowych, w tym w szczególności wpisu w wysokości 500 zł.
Ponieważ o kontynuowaniu postępowania sądowego nie mogą decydować posiadane przez stronę zasoby dochodowe i majątkowe, skarżącą należy zwolnić od kosztów sądowych w całości. Z tych względów orzeczono o przyznaniu prawa pomocy w oparciu o art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a.