Uzasadnienie
Przedmiotem kontroli Sądu jest postanowienie Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie Podkarpackim (dalej: "organ odwoławczy" lub "organ II instancji") z dnia 30 grudnia 2021 r. nr S-IV.9531.1.665.2021.AK, wydane w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.
Wydanie postanowienia poprzedzało postępowanie o następującym przebiegu:
Orzeczeniem z dnia [...] maja 2018 r. nr [...] Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] dalej: "organ I instancji") zaliczył JR do osób niepełnosprawnych.
W dniu 22 listopada 2021 r. AR - ojciec JR, zwrócił się do Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie Podkarpackim o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od opisanego wyżej orzeczenia o niepełnosprawności z dnia [...] maja 2018 r. Uzasadniając zgłoszone żądanie skarżący podał, że postępowanie o zaliczenie jego syna do osób niepełnosprawnych toczyło się z wniosku matki dziecka, a sam wniosek został złożony po zainicjowaniu sprawy o rozwód małżeństwa skarżącego. Skarżący nie miał wiedzy o toczącym się postępowaniu i wydanym orzeczeniu, gdyż fakt ten został zatajony przez matkę dziecka. Zdaniem skarżącego powyższe potwierdza, że nie dotrzymał terminu do złożenia odwołania bez własnej winy.
Postanowieniem z dnia 30 grudnia 2021 r. nr S-IV.9531.1.665.2021.AK Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie Podkarpackim odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od - jak podał w rozstrzygnięciu - orzeczenia o niepełnosprawności wydanego przez Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [....] w dniu [...] czerwca 2020 r. nr [...].
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, AR - działający imieniem małoletniego JR, wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Zdaniem skarżącego, zaskarżone postanowienie zostało wydane w oparciu o wadliwie ustalony stan faktyczny sprawy. Wniosek o przywrócenie terminu dotyczył bowiem orzeczenia organu I instancji z dnia 7 maja 2018 r., natomiast organ odwoławczy, wbrew treści wniosku, rozstrzygnął sprawę dotyczącą orzeczenia z dnia 10 czerwca 2020 r.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej uwzględnienie i uchylenie zaskarżonego postanowienia, podzielając w całości zarzuty skarżącego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2021 r. poz. 137). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r. poz. 329 z późn. zm.) - dalej: "P.p.s.a.". Stosownie do tego przepisu sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W myśl art. 145 § 1 P.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli miało ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach. W myśl art. 151 P.p.s.a. w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części Sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części.
Poddawszy ocenie legalności zaskarżonego postanowienia w granicach wyznaczonych wyżej powołanymi przepisami, Sąd doszedł do przekonania, że skarga zasługuje na uwzględnienie z przyczyn wskazanych przez skarżącego.
Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 P.p.s.a. Zgodnie z ww. regulacją, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.
Zgodnie z art. 61 § 1 k.p.a., postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. W przypadku wszczęcia postępowania na wniosek strony, a zatem m.in. w sprawie rozpatrzenia wniosku o przywrócenie terminu, tylko strona wnioskująca określa przedmiot swego żądania, a tym samym i przedmiot postępowania, przy czym w razie wątpliwości jego uszczegółowienie należy do strony, nie zaś do sfery ocennej organu administracji. Organ administracji jest zatem związany żądaniem strony, które wyznacza rodzaj i granice postępowania administracyjnego i nie jest uprawniony do swobodnego interpretowania tego żądania. Innymi słowy, rozstrzygnięcie sprawy o innym zakresie niż sprawy wyznaczonej wnioskiem strony, stanowi i oczywistej wadliwości tak wydanego rozstrzygnięcia.
W niniejszej sprawie wobec syna skarżącego Powiatowy Zespół do Spraw Orzekają o Niepełnosprawności w [...] wydał dwa orzeczenia o niepełnosprawności - pierwsze z dnia [...] maja 2018 r. nr [...], drugie z dnia [...] czerwca 2020 r. nr [...]. Nie budzi również jakichkolwiek wątpliwości oraz nie jest kwestionowane przez strony, że wniosek skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania dotyczył orzeczenia z dnia [...] maja 2018 r. nr [...]. Zaskarżonym postanowieniem Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie Podkarpackim odmówił natomiast przywrócenia skarżącemu terminu do wniesienia odwołania od orzeczenia o niepełnosprawności wydanego przez Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] w dniu [...] czerwca 2020 r. nr [...]. To zaś stanowi oczywiste naruszenie art. 61 § 1 w zw. z art. 58 i art. 59 § 2 k.p.a. w stopniu, który niewątpliwie miał wpływ na wynik sprawy, obligujące do uchylenia zaskarżonego postanowienia na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a.
O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 i 205 § 2 P.p.s.a. Na zasądzone koszty złożyły się: wynagrodzenie adwokata skarżącego w wysokości 480 zł oraz opłata skarbowa od złożenia pełnomocnictwa w wysokości 17 zł.
O zwrocie skarżącemu wpisu od skargi orzeczono na podstawie art. 225 P.p.s.a., bowiem sprawę przywrócenia terminu do wniesienia odwołana od orzeczenia no niepełnosprawności należało zaliczyć do spraw zwolnionych od kosztów sądowych na podstawie art. 239 § 1 pkt 1 lit. a) P.p.s.a.