Uzasadnienie
T. D. we wniosku PPF z dnia 18.08.2009 r., zwróciła się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie (dalej WSA) o zwolnienie od kosztów sądowych w całości. Jej żądanie dotyczy sprawy sądowej kontroli decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...].04.2009 r., znak [...] wyrażającej nakaz podjęcia określonych robót budowlanych. Na obecnym etapie postępowania strona skarżąca jest zobowiązana do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 500 zł.
Sytuacja majątkowa i osobista wnioskodawczyni została wyczerpująco opisana w treści wniosku o prawo pomocy oraz w odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego. Na podstawie tych dokumentów stwierdzono następujące okoliczności majątkowe i dochodowe wnioskodawczyni: w skład rodziny T. D. oprócz skarżącej wchodzą B. D., P. D., M. D. oraz M. D. Podstawą utrzymania tych osób jest emerytura B. D. w wysokości 1300 zł brutto. Dochód netto to kwota 1174,19 zł. Na podstawie wyciągu z rachunku bankowego ustalono, że skarżąca otrzymuje także świadczenie rodzinne w kwocie 64 zł. Łączne dochody netto rodziny to 1238,19 zł. Żaden z członków rodziny nie otrzymuje świadczeń z pomocy społecznej. Rodzina mieszka w domu o pow. 100 m². Dysponuje nieruchomością rolną o pow. 1,8 ha. Dwójka dzieci skarżącej jest studentami. Rodzina nie posiada samochodów osobowych. Budżet rodziny jest obciążany kosztami utrzymania dwóch telefonów komórkowych w wysokości 60 zł w skali miesiąca.
Stwierdzono, co następuje:
Wniosek skarżącej T. D. należy uwzględnić w całości.
Strona skarżąca ubiega się o zwolnienie od kosztów sądowych w całości. Wobec tego powinna ponad wszelką wątpliwość wykazać, że koszty uczestniczenia w sprawie sądowoadministracyjnej odbiją się negatywnie na poziomie utrzymania koniecznego jej rodziny. Przesłanki przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym ustala art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.; dalej p.p.s.a.). Ciężar wykazania warunków przyznania prawa pomocy obciąża wyłącznie wnoszącego o prawo pomocy. Inkwizycyjność instytucji rozpoznającej wniosek ogranicza się do wzywania wnioskującego o usunięcie braków formalnych oraz merytorycznych wniosku. Należy dodać, że przedstawiane przez skarżących oświadczenia i dowody podlegają swobodnej ocenie referendarza sądowego wyznaczonego do rozpoznania wniosku.
Sprawa z udziałem T. D. dotyczy decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Zakończenie sprawy może się wiązać dla skarżącej z obowiązkiem poniesienia innych niż wpis sądowy kosztów w postaci wpisu od zażaleń, skargi kasacyjnej, a także opłaty kancelaryjnej. Ponadto sporządzenie skargi kasacyjnej wymaga ustanowienia przez stronę fachowego pełnomocnika.
O przyznaniu prawa pomocy decyduje przede wszystkim wysokość dochodów, z których skarżąca zmuszona jest pokryć wydatki o charakterze niezbędnym. Można być pewnym, iż podana we wniosku kwota dochodów (tj. ok. 1200 zł.) jest niewystarczająca do jednoczesnego pokrycia kosztów finansowych niniejszego postępowania oraz bieżących kosztów życia czterech dorosłych osób. Wpis sądowy należny z tytułu wniesienia skargi w niniejszej sprawie stanowi połowę osiąganego dochodu. Życie rodziny na poziomie odpowiadającym minimalnym warunkom egzystencji jest możliwe dzięki posiadaniu nieruchomości rolnej oraz pomocy rodziców T. D. Biorąc pod uwagę gospodarcze znaczenie gruntu będącego w dyspozycji strony, nieruchomość, o której mowa nie może zostać sprzedana lub obciążana. Strona oraz jej małżonek nie posiadają samochodu osobowego jak również innych wartościowych przedmiotów, z których można byłoby osiągnąć przychód potrzebny do choćby częściowego uiszczenia kosztów sądowych sprawy. Te okoliczności życia T. D. nie wzbudzają wątpliwości u rozpoznającego wniosek. Jako udowodnione mogą zostać odniesione do normy art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.
Ponieważ pokrycie kosztów postępowania odbiłoby się negatywnie na utrzymaniu koniecznym rodziny T. D., należy zwolnić Ją od kosztów sądowych, aby umożliwić kontynuowanie procesu sądowoadministracyjnego. Innymi słowy, strona nie jest w stanie wygospodarować choćby części kosztów sądowych, jakie mogą powstawać w niniejszej sprawie. Te ustalenia odpowiadają przesłankom przyznania prawa pomocy w części (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Z wyżej powołanych względów orzeczono o zwolnieniu T. D. od kosztów sądowych w oparciu o art. 245 § 2, art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a.